«Κάποιοι βολεύονται στην ανωνυμία της μάζας»

Στο Κιλκίς συναντάς, την τελευταία δεκαετία, τελειόφοιτους του λυκείου που επιλέγουν τις αστυνομικές σχολές για σίγουρη εργασιακή αποκατάσταση και αριστούχους που βάζουν πρώτη προτίμηση στο Μηχανογραφικό Στρατιωτική Ιατρική ή Νομική για τον ίδιο λόγο. Στις λίστες των εισαχθέντων σε ΑΕΙ και ΤΕΙ που δημοσίευε κάθε χρόνο η τοπική εφημερίδα «ΓΝΩΜΗ» φαίνεται ότι 20,6% των τελειόφοιτων επέλεξαν το 2009 σχολές που οδηγούν άμεσα στο Δημόσιο. Το 2010, το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 17,3%.

Οπως και σε άλλες επαρχιακές πόλεις, υπήρχαν (και συνεχίζουν να υπάρχουν) και εκεί διορισμένοι καθηγητές που έκαναν ιδιαίτερα στα σπίτια τους χωρίς να δηλώνουν τα έσοδά τους στην Εφορία. Εργαζόμενες μητέρες στον ΟΤΕ που είχαν βγει στη σύνταξη στα 42 τους έπειτα από 15 χρόνια υπηρεσίας, εκμεταλλευόμενες το δικαίωμα που τους έδινε τότε ο νόμος. Αλλά και υπάλληλοι στη ΔΕΗ που περνούσαν περισσότερες ώρες στο καφενείο απ’ ό,τι στο γραφείο τους. Ομως, όπως και σε κάθε άλλη πόλη, δεν υπήρχαν μόνο αυτές οι ιστορίες.

Η Ολι Χαριτίδου, εγγονή του Ξενοφώντα Κασκαμανίδη, θυμάται να της λένε όταν τελείωνε το Μαθηματικό: «Και τώρα ξεχάστε το Δημόσιο». Ο διορισμός έμοιαζε αδύνατος στα χρόνια που ίσχυε η επετηρίδα για τους εκπαιδευτικούς. Αλλωστε και για την ίδια μια θέση στο Δημόσιο δεν ήταν αυτοσκοπός. «Το Μαθηματικό άνοιγε κι άλλους δρόμους», λέει. Δουλεύοντας όμως σε φροντιστήρια, η νεαρή απόφοιτος ανακάλυψε ότι η παιδαγωγική τη γεμίζει. Αφού παντρεύτηκε και απέκτησε δύο παιδιά, έδωσε εξετάσεις μέσω ΑΣΕΠ και διορίστηκε σε σχολείο. Σήμερα είναι καθηγήτρια στο 2ο Γυμνάσιο του Κιλκίς. «Δεν νιώθω δημόσιος υπάλληλος με τη στερεότυπη έννοια που έχει λάβει ο όρος. Το μόνο που άλλαξε στη ζωή μου είναι ο σταθερός μισθός. Αν έκανα ιδιαίτερα, θα έβγαζα περισσότερα, αλλά ο διορισμός ήταν εξέλιξη. Μέσα στην τάξη ηρεμώ», λέει. Το γυμνάσιο στο οποίο διδάσκει είναι ένα από τα 68 «ψηφιακά» σχολεία της χώρας. Εχει εξοπλιστεί στα πλαίσια πιλοτικού προγράμματος του υπουργείου Παιδείας με διαδραστικούς πίνακες και επιπλέον εργαστηριακό υλικό. «Στη δουλειά μου δεν έχω εγκλωβιστεί σε κάποια ρουτίνα. Κάθε μέρα η τάξη είναι διαφορετική», αναφέρει η μαθηματικός.

Η ΜΑΖΑ ΚΑΙ Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ. Για τη μικρότερη αδελφή της, Εύη, το Δημόσιο παρά τη γραφειοκρατία και τους ενίοτε αργούς ρυθμούς του δεν πνίγει τη δημιουργικότητα. Σπούδασε Νομική και αφού απέκλεισε το ενδεχόμενο να ασκήσει τη δικηγορία ή να γίνει δικαστικός έδωσε εξετάσεις για το Διπλωματικό Σώμα. Από το 2008 εργάζεται στην ελληνική πρεσβεία στην Πολωνία. «Αυτή η δουλειά είναι η ζωή μου. Ακόμα και στο σούπερ μάρκετ να πάω ή όταν μιλάω στους γείτονές μου εκπροσωπώ τη χώρα μου. Σε μένα βλέπουν Ελλάδα», λέει από τη Βαρσοβία σε τηλεφωνική μας συνομιλία. Δεν είχε συνειδητοποιήσει ότι στην οικογένειά της έχουν τρεις γενιές δημοσίων υπαλλήλων παρά μόνο όταν μπήκε στον κλάδο της η ταμπέλα του «τεμπέλη». Τότε αναρωτήθηκε, όπως λέει, ποιοι είναι οι δημόσιοι υπάλληλοι. Τότε και μόνο αντιλήφθηκε τη σχέση της με το Δημόσιο.

Οι μισθολογικές περικοπές έχουν αγγίξει και την ίδια, την αδελφή της και τη μητέρα της. Και το ποσό στη σύνταξη του παππού της έχει περιοριστεί. Ωστόσο, όπως και τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειάς της, δεν εστιάζει σε αυτά. Αλλωστε, παρά τις μειώσεις, δεν τίθεται θέμα επιβίωσης. Την απασχολεί περισσότερο ο τρόπος με τον οποίο κάποιος αντιμετωπίζει τη δουλειά του στο Δημόσιο. «Η γραφειοκρατία είναι εξαιρετικό άλλοθι για όποιον δεν αγαπάει τη δουλειά του ή δεν θέλει να παράγει», λέει. «Στο Δημόσιο δεν είναι ζητούμενο η προσωπική προβολή. Σε νοιάζει αν θα έχει αποτέλεσμα το έργο σου, όχι να μπει κάπου η υπογραφή σου. Κάποιοι ίσως βολεύονται στην ανωνυμία της μάζας και της αδράνειας. Ο καθένας όμως επιλέγει το σκοτάδι του».