Και στο βάθος κρίση με τα Σκόπια…

Διπλωματικός πυρετός επικρατεί στην Αθήνα ενόψει της μεθαυριανής ετυμηγορίας του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης για την προσφυγή της ΠΓΔΜ εναντίον της χώρας μας. Κι αυτό διότι ανεξάρτητα από την απόφαση, το Σκοπιανό (και οι πιέσεις υπέρ της ένταξης των Σκοπίων σε ΕΕ και ΝΑΤΟ) επανέρχεται στο προσκήνιο σε μια περίοδο που η κυβέρνηση έχει άλλα μέτωπα ανοικτά, ενώ η χώρα αντιμετωπίζει πρόβλημα αξιοπιστίας στο εξωτερικό.

«Στη Χάγη δεν κρίνεται ούτε μπορεί να κριθεί το ζήτημα της ονομασίας», λένε στην Αθήνα, υπογραμμίζοντας ότι δεν δικάζεται η Ελλάδα και πως η ετυμηγορία της Δευτέρας δεν μπορεί να υπαγορεύσει επίλυση. Ωστόσο, μια αρνητική απόφαση για την Αθήνα, εκτός από διπλωματικό, μπορεί να δημιουργήσει και πολιτικό ζήτημα στην κυβέρνηση συνεργασίας. Κι αυτό διότι ο Αντώνης Σαμαράς έχει το γνωστό παρελθόν στο Σκοπιανό, ενώ ο Γιώργος Καρατζαφέρης αρνείται οποιαδήποτε αναφορά του όρου «Μακεδονία» σε μια σύνθετη ονομασία.

Υπενθυμίζεται ότι η ΠΓΔΜ είχε προσφύγει στο Δικαστήριο εναντίον της Ελλάδας πριν από τρία χρόνια με βασικό επιχείρημα ότι η Ελλάδα ασκώντας βέτο στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ του Βουκουρεστίου το 2008 (κυβέρνηση Καραμανλή) παραβίασε το άρθρο 11 της Ενδιάμεσης Συμφωνίας – σύμφωνα με το οποίο η Ελλάδα δεν πρέπει να παρεμποδίζει την ένταξη των Σκοπίων σε διεθνείς οργανισμούς με την προσωρινή τους ονομασία. Το δεύτερο και σημαντικότερο σκέλος της σκοπιανής προσφυγής είναι να υποδείξει το Δικαστήριο στην Ελλάδα τι να πράξει στο μέλλον, δηλαδή να μην εμποδίζει την είσοδο της ΠΓΔΜ σε διεθνείς οργανισμούς.

ΤΑ ΣΕΝΑΡΙΑ. Οι πληροφορίες κάνουν λόγο για ισορροπημένη απόφαση που θα κινηθεί στη λογική 50-50, δηλαδή ότι μπορεί από τη μια να καταδικάσει την Ελλάδα για το βέτο στο Βουκουρέστι, αλλά ότι δεν θα της υποδείξει τι να κάνει στο μέλλον, καθώς πρόκειται για άσκηση κυριαρχικού της δικαιώματος και το δικαστήριο δεν έχει δικαίωμα κρίσης. Κι αυτό, διότι η λογική του Δικαστηρίου δεν είναι να έχει νικητές και ηττημένους, αλλά να διευκολύνει την επίλυση μέσω της διαδικασίας που ορίζει το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Συνεπώς, το θετικό σενάριο για την Ελλάδα αυτή τη στιγμή είναι το Δικαστήριο να αποφανθεί ότι η Ελλάδα όντως παραβίασε το άρθρο 11 το 2008. Σε αυτή την περίπτωση, λένε αρμόδιες πηγές, αξιολογείται η συμπεριφορά της Ελλάδας και η απόφαση δεν κρίνει ούτε επηρεάζει τη συμπεριφορά ή τη μέθοδο λήψης αποφάσεων του ΝΑΤΟ. Το αρνητικό θα ήταν το Δικαστήριο να υποδείξει στην Ελλάδα τι πρέπει να κάνει στο μέλλον, κάτι που θεωρείται απίθανο, καθώς δεν εμπίπτει στην αρμοδιότητά του.

Σε κάθε περίπτωση, οι παροικούντες την Ιερουσαλήμ τόσο στην Αθήνα όσο και στα Σκόπια γνωρίζουν ότι με την απόφαση της Δευτέρας το ζήτημα της ονομασίας θα επανέλθει στο προσκήνιο, τόσο στην ΕΕ όσο και στο ΝΑΤΟ. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, σύμφωνα με πληροφορίες, ήδη ασκούνται πιέσεις από τους Βρετανούς και τους Σουηδούς να αποσυνδεθεί η επίλυση του ζητήματος της ονομασίας από την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων της ΠΓΔΜ με την ΕΕ, ενώ δεν αποκλείεται ανάλογες πιέσεις να ασκηθούν και σε επίπεδο ΝΑΤΟ. Ολα αυτά την ώρα που τη Δευτέρα στη συνάντηση των 27 υπουργών Εξωτερικών στις Βρυξέλλες αναμένεται να ασκηθούν πιέσεις από φιλοσκοπιανές χώρες, ενώ το ίδιο αναμένεται να συμβεί στη Σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ (7 και 8 Δεκεμβρίου). Σύμφωνα με πληροφορίες, η Αθήνα κινείται ήδη εδώ και καιρό και προς τις δύο κατευθύνσεις, προκειμένου να διασφαλίσει τις θέσεις της τόσο για την ονομασία όσο και για τις προϋποθέσεις ένταξης της ΠΓΔΜ σε διεθνείς οργανισμούς.

Τυχαίες δεν πρέπει να θεωρούνται ούτε οι τελευταίες κινήσεις και δηλώσεις σκοπιανών αξιωματούχων. Τόσο στην επιστολή του σκοπιανού Πρωθυπουργού προς τον Λουκά Παπαδήμο, όσο και σε δηλώσεις του σκοπιανού υπουργού Εξωτερικών τις τελευταίες μέρες γίνονται αναφορές στο θέμα, με τους Σκοπιανούς να ζητούν το πράσινο φως για την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την ΕΕ και να υποστηρίζουν ότι θα λύσουν στην πορεία το ζήτημα της ονομασίας.