Τρεις κινήσεις SOS για το ευρώ

Μέτρα για την αντιμετώπιση της κρίσης στην ευρωζώνη, που απειλεί την παγκόσμια οικονομία, αναζητούν επειγόντως οι ευρωπαϊκές χώρες και η ΕΚΤ. Οι Ευρωπαίοι εξετάζουν όλες τις επιλογές για ενίσχυση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Βοήθειας (EFSF), η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δεν αποκλείει να προχωρήσει σε μείωση των επιτοκίων δανεισμού, ενώ φουντώνει ξανά η συζήτηση στην Κομισιόν για έκδοση ευρωομολόγου.

Την ίδια στιγμή, οι υπουργοί Οικονομικών των ισχυρότερων χωρών στον κόσμο (G20) που συναντήθηκαν με τους επικεφαλής του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας στην Ουάσιγκτον εν μέσω της κρίσης, δεσμεύτηκαν να αναλάβουν άμεσα δράση για να διασφαλιστεί η σταθερότητα του τραπεζικού συστήματος και των αγορών.

Ο συναγερμός έχει χτυπήσει καθώς οι φόβοι για τις εξελίξεις στην κρίση χρέους της ευρωζώνης και για την οικονομία στις ΗΠΑ έχουν δημιουργήσει μεγάλη αναταραχή στις αγορές. Ιδιαίτερη ανησυχία υπάρχει για τις εξελίξεις στην Ελλάδα καθώς φουντώνουν οι συζητήσεις για πιθανή ελεγχόμενη χρεοκοπία. Την ίδια στιγμή απειλείται με ντόμινο η Ιταλία και η Ισπανία όπου τα σπρεντ έχουν χτυπήσει κόκκινο, στις 400 μονάδες βάσης. Ολα αυτά ρίχνουν το ευρώ και προκαλούν νέες πιέσεις στα χρηματιστήρια όπου το τελευταίο διάστημα καταγράφεται πραγματικό ξεπούλημα τραπεζικών – κυρίως – μετοχών. Στην Ευρώπη χθες οι αγορές υποχωρούσαν έως 2%, το Χρηματιστήριο Αθηνών έχανε έως 5%, ενώ η Γουόλ Στριτ άνοιξε με πτώση 0,5%.

Οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης που παρευρέθησαν στη συνάντηση του G20, του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας στην Ουάσιγκτον ανακοίνωσαν ότι εξετάζουν ενίσχυση του EFSF η οποία μπορεί να είναι με την παροχή εγγυήσεων, όπως είχε προτείνει ο αμερικανός υπουργός Οικονομικών Τίμοθι Γκάιτνερ. Στόχος είναι να ισχυροποιηθεί το Ταμείο ώστε να μπορεί να βοηθήσει την Ιταλία και την Ισπανία εάν οι χώρες αυτές χρειαστούν βοήθεια.

Τις εκκλήσεις για να ισχυροποιηθεί το οπλοστάσιο των Ευρωπαίων απέναντι στην κρίση τις έκαναν ο γάλλος υπουργός Οικονομικών Φρανσουά Μπαρουάν και ο επίτροπος της ΕΕ για θέματα Οικονομικής και Νομισματικής πολιτικής Ολι Ρεν.

Οι λεπτομέρειες μιας πιθανής ενίσχυσης του Ταμείου εξετάζονται, αν και ο Μπαρουάν χρησιμοποίησε τη λέξη «μόχλευση». Οπως σημειώνει το Ρόιτερ, η πρώτη χώρα που κάλεσε τους Ευρωπαίους να ενισχύσουν το EFSF με μόχλευση ήταν οι ΗΠΑ. Οι Αμερικανοί έχουν εμπειρία στο θέμα επειδή είχαν δημιουργήσει ανάλογα ταμεία βοήθειας της οικονομίας και των τραπεζών τους κατά τη διάρκεια της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008.

Το Bloomberg αναφέρει ότι η ενίσχυση του EFSF θα μπορούσε να γίνει χρησιμοποιώντας τα κρατικά ομόλογα που πουλά το Ταμείο σαν εγγύηση για να δανειστεί περισσότερα χρήματα από την ΕΚΤ.

ΑΝΑΣΑ. Η ΕΚΤ από την πλευρά της για πρώτη φορά αφήνει τις αγορές να καταλάβουν ότι σκέφτεται να προχωρήσει σε μείωση των επιτοκίων του ευρώ για να τονώσει την ευρωπαϊκή οικονομία που ασθμαίνει. Μια τέτοια μείωση, που θα αποτελούσε ανάσα και για τα νοικοκυριά που είναι υπερδανεισμένα, θα μπορούσε να αποφασιστεί ακόμη και κατά την επόμενη συνεδρίαση του διοικητικού συμβουλίου της τράπεζας, που θα πραγματοποιηθεί στις αρχές Οκτωβρίου.

Οπως είπε ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας του Βελγίου και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ Λουκ Κοέν, η τράπεζα μπορεί να δράσει ακόμη και τον επόμενο μήνα εάν τα οικονομικά στοιχεία δείξουν ότι οι εξελίξεις είναι χειρότερες από τις αναμενόμενες. Τα επιτόκια της ΕΚΤ διαμορφώνονται σήμερα σε 1,5% έχοντας αυξηθεί από 1%.

Την ίδια στιγμή το θέμα της έκδοσης ευρωομολόγων επανέρχεται στο προσκήνιο. Οπως είπε χθες η αντιπρόεδρος της Κομισιόν Βίβιαν Ρέντινγκ σε συνέντευξή της σε γερμανική εφημερίδα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει την έκδοση ευρωομολόγου για χώρες που έχουν την πιο υψηλή πιστοληπτική ικανότητα.

Πρακτικά η Ρέντινγκ κάνει λόγο για έκδοση ευρωομολόγου από τη Γερμανία, τη Γαλλία, το Λουξεμβούργο, την Αυστρία, την Ολλανδία και τη Φινλανδία, που έχουν αξιολόγηση «ΑΑΑ».

ΡΙΣΚΟ. Σε δεύτερη φάση και με βάση το σχέδιο αυτό κεφάλαια που θα αντλούνται από τις ισχυρές αυτές χώρες θα χορηγούνται ως δάνεια στις υπερχρεωμένες χώρες, όπως είναι η Ελλάδα. Οι ισχυρές χώρες θα αναλαμβάνουν το μεγαλύτερο ρίσκο που προκύπτει από μια τέτοια συναλλαγή και οι υπερχρεωμένες χώρες θα δανείζονται χρήματα με ευνοϊκότερους όρους από τους όρους των αγορών.

Σε διπλή υποβάθμιση οκτώ ελληνικών τραπεζών προχώρησε χθες ο οίκος Moody’s επικαλούμενος την εξασθένηση της ελληνικής οικονομίας και τη μείωση των καταθέσεων.

Η Moody’s υποβάθμισε την αξιολόγηση των τραπεζών Εθνική, Eurobank, Alpha Bank, Πειραιώς, Αγροτική και Αττικής σε Caa2 από B3. Η βαθμολογία της Εμπορικής και της Γενικής Τράπεζας μειώθηκε σε B3 από B1.