Τα θεραπευτικά «όπλα» εναντίον του Αλτσχάιμερ

Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει ριζική θεραπεία για την νόσο Αλτσχάιμερ. Ωστόσο, υπάρχουν φάρμακα που αναστέλλουν και καθυστερούν σημαντικά την εξέλιξή της, ιδίως αν χορηγηθούν στα αρχικά στάδια, καθώς και μη φαρμακευτικές μέθοδοι που βελτιώνουν την ποιότητα ζωής των ασθενών.

Έχει αποδειχθεί ότι τα άτομα με Αλτσχάιμερ έχουν ελαττωμένα επίπεδα ακετυλχολίνης στον εγκέφαλο – μίας ουσίας που παίζει σημαντικό ρόλο στη μνημονική διαδικασία. Τα τελευταία χρόνια, χρησιμοποιούμε φάρμακα που μπορούν να αναστείλουν το ένζυμο το οποίο αποδομεί την ακετυλχολίνη, βελτιώνοντας με αυτό τον τρόπο τη μνήμη και καθυστερώντας την εξέλιξη της νόσου.

Τα φάρμακα αυτά είναι οι αναστολείς της ακετυλοχολινεστεράσης, στους οποίους ανήκουν η δονεπεζίλη που είναι μια καλά ανεκτή και ασφαλής θεραπεία για όλα τα στάδια της νόσου, η ριβαστιγμίνη, η γκαλανταμίνη και η μεμαντίνη.

Μία τελευταία εξέλιξη είναιτο διασπειρόμενο δισκίο δονεπεζίλης, η καινούργια μορφή του υπάρχοντος φαρμάκου που είναι περισσότερο εύχρηστο και συντελεί στην καλύτερη συμμόρφωση του ασθενούς. Επίσης, η μεμαντίνη ενδείκνυται για τη θεραπεία της σοβαρής νόσου Αλτσχάιμερ .

Επιπλέον, υπάρχει ένας αριθμός άλλων φαρμάκων που μπορούν να ανακουφίσουν την κατάθλιψη, τη σύγχυση, την αϋπνία και άλλα συμπτώματα συμπεριφοράς που πιθανόν να εμφανιστούν στην πορεία της νόσου. Για περισσότερες πληροφορίες συμβουλευθείτε το γιατρό σας ή άλλους επαγγελματίες υγείας.

Μη φαρμακευτικές θεραπείες

Τα τελευταία χρόνια παγκοσμίως χρησιμοποιούνται και μη φαρμακευτικές θεραπείες, οι οποίες απευθύνονται κατά κύριο λόγο στους ασθενείς που βρίσκονται στο αρχικό ή στο μέσο στάδιο της νόσου και εφαρμόζονται σε συνδυασμό με τη φαρμακευτική αγωγή.

Κοινός στόχος των μη φαρμακευτικών θεραπειών είναι η κινητοποίηση του ασθενούς, η ενίσχυση της αυτονομίας και της καθημερινής λειτουργικότητάς του, και η βελτίωση της ποιότητας ζωής τόσο του ιδίου, όσο και της οικογένειάς του.

Ανάλογα με τις ιδιαίτερες ικανότητες και ανάγκες του κάθε ασθενούς, προτείνεται η συμμετοχή του σε προγράμματα:

* Νοητικής ενδυνάμωσης (οι γνωστές «ασκήσεις μνήμης»)

* Λογοθεραπείας

* Εργοθεραπείας

* Θεραπείας τέχνης

* Σωματικής άσκησης

Τα προγράμματα νοητικής ενδυνάμωσης είναι μία από τις αποτελεσματικότερες, μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις. Στοχεύουν στη σταθεροποίηση ή ακόμα και στη βελτίωση της γνωστικής κατάστασης του ασθενούς μέσω της αξιοποίησης των γνωστικών του λειτουργιών που παραμένουν σε ικανοποιητικό επίπεδο.

Τα προγράμματα νοητικής ενδυνάμωσης αποτελούν μια εξατομικευμένη θεραπευτική προσέγγιση που στοχεύει στην άσκηση και αξιοποίηση των γνωστικών λειτουργιών του ανοϊκού ασθενούς που παραμένουν ακόμη σε ικανοποιητικό επίπεδο.

Οι ασκήσεις αυτές δεν ασκούν μόνο τη μνήμη όπως υπονοεί το όνομά τους, αλλά όλες τις γνωστικές λειτουργίες, συμπεριλαμβανομένων της προσοχής, της αντίληψης, της κρίσης κλπ. Γίνονται είτε με μολύβι και χαρτί, είτε μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστή (π.χ. Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα SOCIABLE) και συνήθως εκτός από πνευματική άσκηση προσφέρουν και διασκέδαση χάρη στην ποικιλία του περιεχομένου τους.

Απώτερος στόχος βέβαια είναι η βελτίωση της ποιότητας ζωής τόσο του ασθενούς, όσο και της οικογένειάς του.

Τα προγράμματα νοητικής ενδυνάμωσης περιλαμβάνουν:

α) ασκήσεις μνήμης, προσοχής, λόγου κλπ.

β) προσανατολισμό στο χώρο, το χρόνο και την επικαιρότητα

γ) επανεκμάθηση υλικού (ονόματα οικείων, αντικειμένων κλπ.)

δ) εκπαίδευση στην εφαρμογή μνημονικών τεχνικών και στη χρήση εξωτερικών μνημονικών βοηθημάτων κ. ά.

Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις μη φαρμακευτικές θεραπείες και τη δυνατότητα συμμετοχής των ασθενών σε αντίστοιχα προγράμματα, μπορεί να πάρει κανείς από τις Εταιρείες Αλτσχάιμερ που υπάρχουν σε όλη τη χώρα.