Διχασμένη η Ευρώπη

Διχάζει την Ευρώπη η αντιμετώπιση της κρίσης χρέους, με το Βερολίνο να φρενάρει την πρωτοβουλία του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χέρμαν Βαν Ρόμπαϊ για τη σύγκληση έκτακτης Συνόδου Κορυφής την Παρασκευή, όπου αναμενόταν να δοθεί από τους ευρωπαίους ηγέτες μια σαφής απάντηση για το νέο πακέτο στήριξης της Ελλάδας και τη συμμετοχή των ιδιωτών.

«Δεν υπάρχει σχεδιασμός για κάτι τέτοιο» διεμήνυσε μέσω εκπροσώπου της χθες η γερμανική κυβέρνηση, ενώ δεν αποκλείεται να υπάρξει την Παρασκευή συνάντηση των υπουργών Οικονομίας της ευρωζώνης. Πάντως, οι διαβουλεύσεις γύρω από την εξεύρεση λύσης για το θέμα της συμμετοχής των ιδιωτών, με το θέμα της επιλεκτικής χρεοκοπίας να κυριαρχεί στις συζητήσεις, συνεχίζονται και σήμερα σε τηλεδιασκέψεις μεταξύ οικονομικών εμπειρογνωμόνων της ευρωζώνης, στελεχών της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και αξιωματούχων της Κομισιόν με στόχο τη διατύπωση στους υπουργούς Οικονομικών συγκεκριμένων προτάσεων.

σταση πληρωμων. Την απόσταση που χωρίζει τον ευρωπαϊκό Βορρά και Νότο στη διαχείριση της κρίσης ανέδειξαν, άλλωστε, χθεσινές δηλώσεις ευρωπαίων υπουργών και αξιωματούχων. Ο υπουργός Οικονομικών της Ολλανδίας Γιαν Κις ντε Γιάχερ, που συντάσσεται με τη γερμανική θέση, ζήτησε χθες ανοιχτά να γίνει αποδεκτή μία προσωρινή στάση πληρωμών της Ελλάδας προς όφελος μιας ουσιαστικής συμμετοχής ιδιωτών πιστωτών στο δεύτερο πακέτο στήριξης της χώρας. Σε συνέντευξή του σε γερμανική εφημερίδα τονίζει ότι «προτεραιότητα για τα 17 κράτη της ευρωζώνης έχει τώρα η ουσιαστική συμμετοχή. Εάν δεν γίνεται διαφορετικά, θα πρέπει να αποδεχθούμε μία προσωρινή στάση πληρωμών», ενώ εκτίμησε ότι μία εθελοντική συμμετοχή δεν φαίνεται να είναι εφικτή. Αντίθετα, αντανακλώντας τις θέσεις των χωρών της περιφέρειας, ο υπουργός Οικονομίας της Ιταλίας Τζούλιο Τρεμόντι ζήτησε την έκδοση ευρωομολόγου, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχει εναλλακτική λύση για να αντιμετωπιστεί η κρίση χρέους στην ευρωζώνη, ενώ υπογράμμισε ότι «το πρόβλημα δεν είναι μιας χώρας, αλλά της συνολικής αρχιτεκτονικής της Ευρώπης». Εξάλλου, σε μια προσπάθεια να στείλει σαφές μήνυμα στις αγορές, ο ιταλός υπουργός δήλωσε απευθυνόμενος στους ιταλούς τραπεζίτες ότι την Παρασκευή αναμένεται η έγκριση του πακέτου λιτότητας ύψους 47 δισ. ευρώ, το οποίο «θα ενισχυθεί στα τέσσερα χρόνια», από το 2011 μέχρι το 2014, ενώ ανακοίνωσε την πρόθεση της κυβέρνησης Μπερλουσκόνι να προχωρήσει σε ιδιωτικοποιήσεις.

Τη στήριξή του στο πρόγραμμα λιτότητας της Ιταλίας έδωσε ο επόμενος πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Μάριο Ντράγκι, ασκώντας ταυτόχρονα κριτική για αποσπασματική αντιμετώπιση της κρίσης από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και τους ρυθμιστές της ευρωζώνης. Ο διάδοχος του Τρισέ, απευθυνόμενος στους ιταλούς τραπεζίτες, τόνισε την ανάγκη να αποκατασταθεί η βεβαιότητα με ξεκάθαρους πολιτικούς στόχους, εργαλεία και ύψος διαθέσιμων πόρων.

Για παταγώδη αποτυχία κατηγορεί την Ευρώπη ο Ρομάνο Πρόντι, αναφέροντας ότι η «μόνη στρατηγική της αυτούς τους τελευταίους έξι μήνες ήταν ν’ αναβάλλει τις αποφάσεις».

ΟΙ ΣΥΖΗΤΗΣΕΙΣ. Οσον αφορά τις συζητήσεις για το ελληνικό χρέος, σύμφωνα με τη γερμανική έκδοση των «Financial Times» οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης σχεδιάζουν μεγάλης κλίμακας πρόγραμμα επαναγοράς ελληνικού χρέους από τη δευτερογενή αγορά. Το σχέδιο περιλαμβάνει τη χρηματοδότηση της Ελλάδας από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF), ώστε να προβεί στην επαναγορά του χρέους στις τιμές αγοράς, οι οποίες κυμαίνονται γύρω στο 50% των ονομαστικών. Πρόκειται για ενδεχόμενο που αφήνει ανοιχτό και το Βερολίνο. Η γερμανική κυβέρνηση, αλλάζοντας στάση, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να χρησιμοποιηθούν τα κεφάλαια από τον μηχανισμό διάσωσης της ευρωζώνης (EFSF) από τις υπερχρεωμένες χώρες-μέλη της Ε.Ε. για την επαναγορά κρατικών ομολόγων, σύμφωνα με δηλώσεις του εκπροσώπου του υπουργείου Οικονομικών Μάρτιν Κότχαους.

Εξάλλου, στα σενάρια για την υπέρβαση της ελληνικής κρίσης αναφέρθηκε ολλανδόφωνη εφημερίδα του Βελγίου, η οποία θεωρεί πιθανά τα σενάρια επαναγοράς ελληνικού χρέους από τη δευτερογενή αγορά, είτε από την Αθήνα είτε από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας, ενώ αναφέρεται και στην πιθανότητα να προκριθεί μια λύση που προβλέπει είτε το «κούρεμα» της αξίας των ελληνικών ομολόγων είτε μια συμμετοχή των ιδιωτών πιστωτών, η οποία όμως μπορεί να θεωρηθεί πιστωτικό επεισόδιο από τους οίκους αξιολόγησης.

ΑΜΕΣΗ ΔΡΑΣΗ. Από την πλευρά του ο πρόεδρος της Μπούντεσμπανκ Γενς Βάιντμαν στην εφημερίδα «Ντι Τσάιτ», που κυκλοφορεί σήμερα, ζητεί άμεση δράση από τα κράτη-μέλη της ευρωζώνης, ενώ επικρίνει ιδιαίτερα την επιμονή της γερμανικής κυβέρνησης να απαιτεί τη συμβολή των ιδιωτών πιστωτών της Ελλάδας στο νέο σχέδιο στήριξης. «Μέσα στο σημερινό περιβάλλον, η σύνδεση της χορήγησης νέων αρωγών με την υποχρέωση να συμμετάσχει ο ιδιωτικός τομέας δημιουργεί περισσότερους κινδύνους απ’ ό,τι ευκαιρίες για να πετύχουμε τη συμφωνία των κρατών», δήλωσε. Πάντως, απέρριψε την επαναγορά ελληνικών ομολόγων από τον μηχανισμό διάσωσης της ευρωζώνης (EFSF), ενώ υπερασπίστηκε τη θέση της ΕΚΤ να μην αποδέχεται πλέον ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου έναντι παροχής ρευστότητας προς τις τράπεζες σε περίπτωση στάσης πληρωμών της χώρας.

Τραπεζες. Πάντως, ο υπουργός Οικονομικών του Βελγίου Ντιντιέ Ρέιντερς δήλωσε σε βελγική εφημερίδα ότι εάν μια λύση συμμετοχής των ιδιωτών οδηγήσει τους οίκους αξιολόγησης να δηλώσουν ότι υφίσταται επιλεκτική χρεοκοπία, τότε θα πρέπει να στηριχτούν οι ελληνικές τράπεζες και να υπάρξει σχέδιο ενίσχυσης της κεφαλαιοποίησής τους. Αλλωστε, σύμφωνα με το Bloomberg, ενδεχόμενη επιλεκτική χρεοκοπία της Ελλάδας θα απαιτήσει πρόγραμμα επείγουσας ρευστότητας των ελληνικών τραπεζών από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.