ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΕΣ «Μ’ αρέσουν τα γιαούρτια, αρκεί να είναι άπαχα…»

Το βιβλίο µε το µαύρο εξώφυλλο που έχω στα χέρια µου έχει ως προµετωπίδα πέντε πρωτόγονες παλάµες. Ανοιχτές βέβαια. Με χαιρετούν ή µήπως µε µουντζώνουν; «Βασίλης Αλεξάκης:

Η πρώτη λέξη». Η πολυκατοικία στον Λυκαβηττό είναι τεράστια. Μόλις ανοίγει η πόρτα, αρχίζω να ανεβαίνω τις σκάλες. «∆εύτερο υπόγειο», ακούω από τα έγκατα. Κάνω όπισθεν χαµογελαστός. Μετά την πρώτη σκάλα, το περιβάλλον γίνεται κλειστοφοβικό αλλά, µόλις ανοίγει η πόρτα του, είναι σαν σε µονοκατοικία. Μέχρι και κηπάκι έχει. Ο Αλεξάκης, όρθιος δίπλα από ένα τραπέζι πινγκ- πονγκ null αντί για τραπέζι σαλονιού null ανάβει την πίπα του, ενώ παρατηρεί ένα ρούχο που προφανώς έχει πέσει στον κήπο από κάποιο µπαλκόνι. «Πού και πού πετάνε κάτι απαίσιες βράκες, τεράστιες, σε χρώµα καφετί και λες, µπα, υπάρχουν ακόµα τέτοια βρακιά;».

Μου αρέσει ο Αλεξάκης.

Τον έχω λίγο σαν χαµένο συγγενή. Και κάθε φορά που έρχεται από το Παρίσι σπεύδω να τον συναντήσω.

Θα διαφωνήσουµε, θα γελάσουµε και µετά νιώθω ότι καθαρίζει λίγο το µυαλό µου, µε την καθαρή του µατιά στην πολύπλοκη δήθεν ελληνική πραγµατικότητα.

Υπήρχε όντως µια εποχή που οι Γάλλοι και οι Ιταλοί συναγωνίζονταν για τοποιοι χρησιµοποιούν περισσότερες ελληνικές λέξεις;

Ναι, στην Αναγέννηση οι Γάλλοι θιγµένοιαπό την υπεροχή των Ιταλών έλεγαν ότι «η γλώσσα µας είναι καλύτερη από την ιταλική, επειδή έχει περισσότερες ελληνικές λέξεις».

σήµερα έχει µείνει τίποτε από αυτή την αίγλη των ελληνικών;

Εντάξει, δεν είναι πρώτη φορά που δυσφηµούµε τη χώρα, αλλάνοµίζω ότικάτι έχειµείνει. Υπάρχει ακόµαµια στρατιά καθηγητών αρχαίων ελληνικώνστη Γαλλία,τα ελληνικάβέβαια διδάσκονται όλο και λιγότερο και µόνο οι πολύ καλοί µαθητές κάνουν πλέον αρχαία ελληνικά. Αρα, ακόµη συστήνεστε ως Ελληνας στο Παρίσι.

Παρότι σε µια µερίδα Γάλλων υπάρχει ένας έντονος ρατσισµός, αντιεβραϊκός, αντιαλγερίνικος, αντί ό,τι θέλεις, εγώ δεν ταλαιπωρήθηκα ιδιαίτερα. Και µάλιστα νοµίζω ότι αν οι γονείς µου, µε είχαν βαπτίσει Οδυσσέα ήΑχιλλέα θα ήταν ακόµα καλύτερα τα πράγµατα. Βέβαια το 19ο αιώνα στις πρώτες γαλλικέςεγκυκλοπαίδειες,η λέξη Ελληνας σήµαινε κλέφτης, χαρτοκλέφτης συγκεκριµένα.

θα υπήρξε κάποιος παππούς µας χαρτοκλέφτης…

Καµπόσοι θα υπήρξαν. Εγώ πάντως δεν αισθάνθηκα ποτέ ότι µας υποτιµούσαν. Μας κρατάει η ιστορία µας στην επιφάνεια. Εµείς είµαστε φελλοί και επιπλέουµε.

Ολα όσα αναφέρετε στο βιβλίο για τις γλώσσες είναι σωστά;

Βέβαια όλα είναι εξακριβωµένα. Και χαίροµαι που έµαθα ότι τα ελληνικά τα µιλάω µε το αριστερό και τα γαλλικά µε το δεξί ηµισφαίριο του εγκεφάλου.

Αρα, οι παρέες σας όσο καιρό γράφατε θα
ήταν µόνο γλωσσολόγοι.
– Επί έναν χρόνο είδα περίπου50 γλωσσολόγους στηΓαλλία στην Αργεντινή, την Αγγλία, τη Ρουµανία, την Τουρκία, την Ελλάδα.

Λύσατε τον γρίφο ποια γλώσσα είναι πιο παλιά;

Οι Φλαµανδοί θα σουπουν ότιη παλαιότερη γλώσσα είναι τα φλαµανδικά.Το ίδιοθα σου πουν καιοι ∆ανοίκαι οι Τούρκοι…Και ότιη πρώτη λέξη ήταν «αγγ» που σηµαίνει ήλιος.

Το ίδιο θα σου πουν και κάποιοιΕλληνες.
Εδώ έχουµε φήµες τελείως παρανοϊκές. Οτι έχουµε τηνπλουσιότερη γλώσσα στον κόσµο. Λένε ότι η ελληνικήγλώσσα έχειδύο εκατοµµύρια λέξεις ενώ έχει 150.000.

Το «µ.χ» ξεσήκωσε την Εκκλησία,τώρα θα έχετε να κάνετεκαι µε τους αρχαιολάτρες;
Θα µουεπιτεθούνίσως αλλά δεν µπορώ την έπαρση και την κακοµοιριά. Είναι µύθος, ας πούµε, ότι η αρχαία ελληνική είναι ιδιαίτερα πλού σια γλώσσα. Είναι απείρως φτωχότερη από τα σηµερινά ελληνικά. Και οκόσµος δενξέρει τι οφείλει η γλώσσα µας στα τούρκικα αλλά και τι οφείλουν τα τούρκικα στην ελληνική.

Οι γλώσσες συγγενεύουν, µου λέτε;
Οι γλώσσες γνωρίζουν η µίατην άλλη, έχουν µιλήσει µεταξύ τους, είναι κατά κάποιο τρόπο φίλες. Αναφέρω στο βιβλίο ότι τηλέξη νοσταλγία την έχει φτιάξει ένας ελβετός γιατρός. Ηθελε να εκφράσει τη µελαγχολία των ελβετών στρατιωτών πουυπηρετούσαν στην αυλή του Βατικανού. Και πήρε «νόστος» και«άλγος» κι έφτιαξε τηλέξη νοσταλγία, η οποίαµέχρι τότε δεν υπάρχει σε κανένα ελληνικόκείµενο.

Είναι αλήθεια ότι οι κουφοί χειρονοµούν στον ύπνο τους όπως εµείς παραµιλάνε;
Ναι και έχει και µια λογική διότι ο κουφός στον ύπνο του ποιους ονειρεύεται; Ανθρώπους σαν αυτόν, έτσι δενείναι; ∆εν θα ονειρευτείκάποιον µετον οποίοδεν µπορεί να επικοινωνήσει. Και είναι επίσης αλήθεια ότι τα βράδια κρατάνε ένα φως ανοιχτό, διότι χωρίς το φως δεν έχουν φωνή.

Και είναι άλλη η νοηµατική των Ελλήνων και άλλη η νοηµατική των Γάλλων;

Ναι. Ο θάνατος στηγαλλική νοηµατική είναι να κάνειςµε τα δάκτυλα τωνδύο χεριώνένα σταυρό ενώ στηνελληνικήκάνεις µια κίνηση µε τα δάχτυλα στον λαιµό,όπως θα έλεγες «τον έσφαξαν».

Μπορεί να έχει µείνει από την Τουρκοκρατία αυτό…

Ισως και από τον Εµφύλιο. Το µειονέκτηµα πάντως της νοηµατικής είναι ότι είναι πολύ κουραστική. Ο Φιντέλ Κάστρο στη νοηµατική δεν θα µπορούσε να σου µιλήσει ούτε ένα τέταρτο ενώ τώρα τον ακούς 4 ώρες.

Είναι πρέπον ένας συγγραφέας ναεµπλέκει τις πολιτικές του απόψεις σε ένα µυθιστόρηµα;

Εγώ δεν το κάνω ποτέ. Τότε προς τι τέτοια επίθεση στον Σαρκοζί;
Μα, είναι φυσικό, ο ήρωας µου, καθηγητής Πανεπιστηµίου στο Παρίσι, να έχει µια άποψη για το Σαρκοζί.Ολοι οι πανεπιστηµιακοίµε τους οποίους µίλησα µού εξέφρασαν την αγανάκτησή τους γι’αυτόν τον πρόεδρο, που τοόνοµά του αρχίζει τόσο άσχηµα, από τηλέξη σαρκασµός, σάρκωµα, σάρκα… Τι σας έχει θυµώσει περισσότεροµε τον Σαρκοζί; Η στάση του απέναντι στους µετανάστες;

Ναι, γιατίείναι έναψέµα. Η οικονοµική ανάπτυξη της Γαλλίαςτης Renault, τηςCitroen, της Peugeotκ.τ.λ. οφείλει πάρα πολλά στους µετανάστες. Πρόκειται για µια χώρα όπως και άλλες ευρωπαϊκέςοι οποίες έχουνξεζουµίσει την Αφρική. Και τώρα κλαίγονται επειδή έρχονται µερικοί Αφρικανοί στη Γαλλία. Ας δώσουν στην Αφρική τα λεφτά που τους χρωστάνε κι ας απαγορεύσουν στους Αφρικανούς να έρθουν. Τα θέµατα των µεταναστών πάντα σας παθιάζουν. Σας είδα και στην Υπατία.

Ναι, δεν µπορώ ν’ αφήνω την πόρτα µου κλειστή όταν κάποιος πεθαίνει µπροστά µου.

Ολοι οι καλοί χωράνε λοιπόν;
Οχι, δεν µπορεί όλη η Κίνα ή όληη Αφρική να χωρέσει στα Κουφονήσια ή στον Αγιο Παντελεήµονα. Αυτό εξυπακούεται, αλλά είναι και αµέλεια της ελληνικής πολιτείας. Πώς αφήνεις να δηµιουργούνται τέτοια γκέτο; Να πούµε λοιπόν ότι δεν χωράνε όλοι αλλά να πούµε ότι αυτοί δουλεύουν στα χωράφια µας καιαυτοί κατασκεύασαν τα στάδια για τους Ολυµπιακούς Αγώνες.

Εσείς, αν θυµάµαι καλά, ήσασταναντίθετος µε τους Ολυµπιακούς Αγώνες.

Ναι, είχαµε κάνει µια διαµαρτυρία, 200 άτοµα, στην Πανεπιστηµίου και µας έβριζαν οι πάντες ως ανθέλληνες.Κόντεψαν να µας πλακώσουν στο ξύλο. Εγώ κάνω στην ηλικία µου αυτά που δεν έκανα νεαρός. Θέλω να φάω ξύλο, δεν εξηγείται αλλιώςαυτή η προκλητική συµπεριφορά. Ας µε δείρουν, τέλος πάντων, να ησυχάσω. Προς το παρόν πάντως στην Ελλάδα κυνηγούν τους πολιτικούς. Εχετε ενηµερωθεί σχετικά;

Ναι, κάποιοι παροτρύνουν τον κόσµο να πάει στα σπίτια πολιτικών για να τους γιουχάρει. Αυτή είναι η λογική των Κου Κλουξ Κλαν; Θυµίζει την εποχή της Κατοχής, αυτούς µε τις κουκούλες. Βέβαιααυτό υπενθυµίζει και τηνευθύνη της Πολιτείας, η οποία ποτέ δεν τιµωρεί κανέναν. Ας πάει και κάποιος φυλακή, ρε παιδί µου. Το γιαούρτωµα των πολιτικών πώςτο βλέπετε;

Εντάξει, το γιαούρτωµα µπορεί να έχει και χιούµορ. Και οΓκοντάρ έχειφάει γιαούρτι. Εµένα οµολογώ ότιµ’ αρέσειτο γιαούρτι,θα προτιµούσα να είναι άπαχο όµως και χωρίςκεσέ.

Τον 19ο αιώνα στις πρώτες γαλλικές εγκυκλοπαίδειες, η λέξη Ελληνας σήµαινε κλέφτης, χαρτοκλέφτης συγκεκριµένα

Οχι, δεν µπορεί όλη η Κίνα ή όλη η Αφρική να χωρέσει στον Αγιο Παντελεήµονα.
Αλλά να πούµε ότι αυτοί δουλεύουν στα χωράφια µας και κατασκεύασαν τα στάδια για τους Ολυµπιακούς Αγώνες

Είναι µύθος ότι η αρχαία ελληνική είναι ιδιαίτερα πλούσια γλώσσα. Είναι απείρως φτωχότερη από τα σηµερινά ελληνικά

Μας κρατάει η ιστορία µας στην επιφάνεια.
Εµείς είµαστε φελλοί και επιπλέουµε.

«Θα στήσω αντίσκηνο στο Σύνταγµα»

Ο Αλεξάκης είναι άτυχος. Μου το έχει παραδεχτεί και ο ίδιος. Εφυγε από το Παρίσι και έγινε ο Μάης του ‘68. Και τώρα µόλις έφυγε από την Ελλάδα γέµισαν οι πλατείες µε «Αγανακτισµένους».

Μαθαίνετε τι γίνεται στο Σύνταγµα µε τους «Αγανακτισµένους»;

Εχω τον ανιψιό που έχει κατασκηνώσει στα Ιωάννινα και τον γιο µου που πάει κάθε µέρα στο Σύνταγµα, οπότε µου τα λένε.

Ζηλεύετε λίγο;
Ναι, αλλά σου υπόσχοµαι πως όταν γυρίσω Αθήνα θα ψωνίσω ένα αντίσκηνο – εκτός εάν έχουν ανέβει πολύ οι τιµές – και θα πάω να εγκατασταθώ στην Πλατεία Συντάγµατος. Θέλω ένα βράδυ να κοιµηθώ εκεί. Και επειδή είµαι πολύ αισιόδοξος, λέω να πάρω ένα αντίσκηνο για δύο άτοµα.

Οι κατασκηνωτές πάντως είναι λίγο νεώτεροι από εσάς.

Ναι, αλλά µην ξεχνάτε ότι τον όρο «Αγανακτισµένοι» τον «εφηύρε» ένας άνθρωπος 93 ετών. Ο Στεφάν Εσέλ. Στη Γαλλία το βιβλίο του, το «Αγανακτήστε», έχει πουλήσει 2 εκατ. αντίτυπα. Αυτός βρήκε τη λέξη που ταίριαζε στη νεολαία της Ισπανίας, της Γαλλίας, της Ελλάδας. Σε ανθρώπους δηλαδή που είναι 70 χρόνια νεώτεροί του.  

Περιµένετε κάτι από αυτό το κίνηµα;
Ναι, όλο και κάτι λένε και αν τους δώσουµε λίγο ακόµη χρόνο, κάτι περισσότερο θα µας πουν. ∆ηλαδή εγώ εάν ήµουν στην κυβέρνηση, θα έστελνα ανθρώπους σε όλες τις πλατείες να κρατάνε σηµειώσεις µήπως ακουστεί κάτι ενδιαφέρον.

Προς το παρόν ο στόχος τους είναι οι 300.

Μα κανονικά όλοι οι πολιτικοί θα πρέπει να βγουν µπροστά στον Αγνωστο Στρατιώτη και να ζητήσουν συγγνώµη από τη νεολαία γιατί έχουν καταστρέψει το µέλλον της. Ολες τις ηλιθιότητες και τις απάτες που έχουν κάνει οι Ελληνες στην πολιτική, αυτή η νεολαία θα τις πληρώσει.

Στο Σύνταγµα βέβαια θα τα δεις όλα. Μέχρι και οι µητροπολίτες κατέβηκαν.

Το έµαθα κι αυτό. Απ’ ό,τι άκουσα πήγαν και κάθησαν µαζί µε κάτι ακροδεξιούς κοντά στον Αγνωστο. Το βρίσκω πολύ σκανδαλώδες ότι η πάµπλουτη Εκκλησία της Ελλάδος ξαφνικά εµφανίζεται σαν µια κακοµοίρα σαν κι αυτές που ζητιανεύουν στα σκαλιά των εκκλησιών. Και τι κάνει αυτή η Εκκλησία για τους φτωχούς; Τους φτιάχνει πού και πού καµιά φασολάδα. Μα αυτή τη φασολάδα κι εγώ µπορώ να τη φτιάξω, δεν χρειάζεσαι να έχεις 200 ξενοδοχεία στην Ελλάδα και δεν ξέρω πόσα βενζινάδικα για να φτιάξεις µια φασολάδα.

Τον Χόρχε Σεµπρούν τον γνωρίζατε προσωπικά;

Με τον Σεµπρούν είχαµε κάτι κοινό: ότι δεν πήραµε ούτε εκείνος ούτε εγώ τη γαλλική υπηκοότητα. Ούτε εκείνος δηλαδή άλλαξε, ούτε εγώ. Υπήρξε φίλος σας;
Οχι, είµαστε και άλλη γενιά. Ηταν κοντά στην Ελλάδα όµως, µέσω της συνεργασίας του µε τον Γαβρά. Του οφείλει κάτι η επιτυχία του «Ζήτα». Η συµµετοχή του στο σενάριο και τους διαλόγους του «Ζήτα» ήταν µεγάλη. Ηταν ένα δώρο αυτό για τους Ελληνες.