Dear Εconomist…

Απαντήσεις στα διλήμματα των αναγνωστών με τα εργαλεία της οικονομικής επιστήμης
Με το χάμστερ μου ετοιμοθάνατο ξέρω ότι θα στενοχωρηθώ πολύ μόλις με αφήσει. Η ερώτησή μου είναι η εξής: είναι δυνατόν το κόστος (ο πόνος της απώλειας ενός φίλου, συγγενούς, ακόμη και κατοικίδιου) να ξεπεράσει σε σημασία το όφελος (τη χαρά που κερδίσαμε από τον χρόνο που περάσαμε μαζί τους) και, άρα, να μετατρέψει την αγορά του κατοικιδίου μου σε λανθασμένη οικονομικά κίνηση; Υπάρχει νόημα στο να πεις δεν θέλω να εμπλακώ γιατί αγαπώ τον Χ τόσο πολύ, που θα καταστραφώ αν τον χάσω;

Ιλκα Αγαπητή Ιλκα, Το πρόβλημά σου, απ΄ όσο γνωρίζω, δεν έχει μελετηθεί από τους οικονομολόγους, αν και έχει σίγουρα συζητηθεί από τους καλλιτέχνες. Το άρρωστο ποντικάκι σου μού θύμισε το σπουργιτάκι που πένθησε ο ποιητής Κάτουλλος. Ο Πολ Σάιμον εξέφρασε το ζήτημα ευθαρσώς σε ένα από τα πρώτα τραγούδια του: Είμαι Βράχος: Αν δεν είχα αγαπήσει ποτέ, δεν θα είχα κλάψει ποτέ.

Η ποιητική πιθανολογία όμως δεν μας βγάζει πουθενά. Ας ασχοληθούμε με τα δεδομένα. Ο Αντριου Οσβαλντ, καθηγητής οικονομικών του Πανεπιστημίου Γουόρικ, δίνει τα εξής στοιχεία από έρευνες που έχουν γίνει για την ικανοποίηση που νιώθουμε από τη ζωή μας: Σε σύγκριση με το να μην έχεις παντρευτεί ποτέ, το να είσαι παντρεμένος αξίζει συν 0,38 πόντους ικανοποίησης από τη ζωή σε μια κλίμακα από το 1 μέχρι το 7. Το να είσαι σε διάσταση συνεπάγεται μείον 0,24, χήρος μείον 0,19 και χωρισμένος μείον 0,09. Θα μπορούσαμε λοιπόν να συμπεράνουμε ότι 20 χρόνια γάμου είναι η αποζημίωση για 40 χρόνια χηρείας. Δέκα χρόνια γάμου ισοδυναμούν με 40 χρόνια ως χωρισμένος.

Για τους γάμους των ανθρώπων αυτές οι πιθανότητες φαίνονται ΟΚ. Για ένα χαμστεράκι όμως, όχι. Τα κακόμοιρα φθάνουν στην εφηβεία μόλις στις τρεις εβδομάδες και σπανίως ζουν πάνω από τρία χρόνια. Ισως την επόμενη φορά θα ήταν καλό να αγοράσεις μια χελώνα.

Τιμ Χάρφορντ From the Financial Τimes © Τhe Financial Τimes Limited 2010. Αll Rights Reserved