Εκρηξη τέχνης µε αύξηση 39% στις δηµοπρασίες

Οικονοµική κρίση, Διεθνές Νοµισµατικό Ταµείο και πτώχευση είναι άγνωστες λέξεις στον κόσµο των µεγάλων διεθνών δηµοπρασιών. Η εποχή της κρίσης στην αγορά της τέχνης φαίνεται ότι παρέρχεται. Μόνο τις επόµενες δέκα µέρες µεγάλοι οίκοι στη Νέα Υόρκη υπολογίζουν πως θα κάνουν τζίρο πάνω από 1 δισ. δολάρια καθώς 2.266 έργα τέχνης αναµένεται να αλλάξουν χέρια _ δηλαδή 39% περισσότερα από πέρυσι µε έµφαση στην ιµπρεσιονιστική και µοντέρνα τέχνη.

Η αρχή ήδη έγινε µε ένα γυµνό του Αµεντέο Μοντιλιάνι, το «Γυµνό καθισµένο σε κρεβάτι», του οποίου η τιµή πώλησης είχε εκτιµηθεί στα 40 εκατ. δολάρια και τελικώς πουλήθηκε από τον οίκο Sotheby’s στην τιµή ρεκόρ των 68,9 εκατ. δολαρίων σηµειώνοντας νέο ρεκόρ για τον καλλιτέχνη. Η πώληση του προηγούµενου έργου ανήλθε σε 60,6 εκατ.

δολάρια και πραγµατοποιήθηκε αυτόν τον χρόνο στο Παρίσι.

Το εντυπωσιακό όµως δεν είναι πως ο πίνακας του Μοντιλιάνι ξεπέρασε τις αρχικές εκτιµήσεις κατά πολύ. Είναι ότι πουλήθηκε τέσσερις φορές ακριβότερα από το 1999, όταν και πάλι είχε δοθεί σε τιµή ρεκόρ _ 16,7 εκατ. δολάρια _ από τον πρίγκιπα του Μπρουνέι και γνωστό πλέιµποϊ Τζέφρι σε τούρκο τραπεζίτη.

Βεβαίως τα 68,9 εκατ. δολάρια απέχουν αρκετά από το φετινό µεγάλο ρεκόρ το «Γυµνό, πράσινα φύλλα και µπούστο» του Πικάσο που έπιασε 106 εκατ. δολάρια στους Christie’s της Νέας Υόρκης, τον Μάιο.

Η φθινοπωρινή συνέχεια όµως προβλέπεται «καυτή» καθώς χθες το βράδυ ο οίκος Christie’s έβγαλε στο σφυρί το µπρούντζινο γλυπτό του Ανρί Ματίς «Πλάτη ΙV» µε αρχική εκτίµηση τα 25 εκατ. δολάρια και ο φόβος των επενδυτών που οδηγούσε σε χλιαρά χτυπήµατα στις δηµοπρασίες φαίνεται να υποχωρεί και οι τιµές να επιστρέφουν στα προ διεθνούς οικονοµικής κρίσης επίπεδα, προσφέροντας µια πρώτης τάξεως ευκαιρία στους οίκους δηµοπρασιών να καλύψουν τις τρύπες που προκάλεσε η κρίση.

Το ερώτηµα που προκύπτει όµως είναι για ποιον λόγο η αγορά της τέχνης φαίνεται να ανακάµπτει όταν η υπόλοιπη αγορά εξακολουθεί να βάλλεται από νοµισµατικές διακυµάνσεις και να πλήττεται από την αβεβαιότητα της χρηµατιστηριακής αγοράς. Την απάντηση δίνει η Τζιοβάνα Σέγκρε, λέκτορας στο Πανεπιστήµιο του Τορίνου, η οποία σε άρθρο της στην «Ιl Giornale dell’ Αrte» εκτιµά πως η αγορά της τέχνης την περίοδο 2001 έως 2004 σηµείωσε άνοδο 7% τη στιγµή που το χρηµατιστήριο δεν περνούσε και τις πιο ανθηρές του µέρες.

Δεν είναι όµως µόνο η επενδυτική ασφάλεια που βοηθά την αγορά τέχνης να ανακάµπτει. Είναι και που οι µεγιστάνες παγκοσµίως θέλουν έργα – σύµβολα για να φτιάξουν γρήγορα τις συλλογές τους, σύµφωνα µε τον υπεύθυνο για την ιµπρεσιονιστική και µοντέρνα τέχνη στους Christie’s, τον Κόνορ Τζόρνταν. «Πικάσο, Μονέ, Ρενουάρ καταλαµβάνουν την πρώτη θέση στις προτιµήσεις» λέει.

«Οι ιστορικές δηµοπρασίες της Νέας Υόρκης θα πάψουν όµως να αποτελούν το βαρόµετρο για το τι συµβαίνει στην αγορά της τέχνης. Το ενδιαφέρον θα µετατοπισθεί στο τι συµβαίνει στο Χονγκ Κονγκ και το Πεκίνο» εκτιµά ο αναλυτής της συµβουλευτικής εταιρείας εικαστικών Αrt Τactic Αντερς Πέτερσον. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο πως διαρκώς αυξάνονται οι συλλέκτες από τη Ρωσία, την Ινδία, την Κίνα, το Κατάρ και το Αµπου Ντάµπι, την ώρα που σηµαντικοί συλλέκτες από τη Δύση «ξεφορτώνονται» εµβληµατικά κοµµάτια των συλλογών τους, όπως ο πολυεκατοµµυριούχος επιχειρηµατίας του Λας Βέγκας Στιβ Γουίν που πουλά το έργο του Ρόι Λίχτενσταϊν «Οhhh. Αlright…» του 1964 και αναµένεται να πιάσει τα 40 εκατ. δολάρια. Γι’ αυτό άλλωστε και οι Sotheby’s έστειλαν µερικά έργα – κράχτες λίγο πριν από τη δηµοπρασία σε περιοδεία ακόµη και στο Πεκίνο για να προσελκύσουν πελάτες.

Το τοπίο όµως δεν φαίνεται να είναι εξίσου ξεκάθαρο για τη σύγχρονη τέχνη, καθώς τον Ιούνιο παρατηρήθηκε πτώση 6% στις κατώτατες εκτιµήσεις των έργων. Ο λόγος; «Σε αυτό το πεδίο ο κόσµος αισθάνεται ότι παίρνει ρίσκο, γι’ αυτό και είναι δύσκολο να γίνουν προβλέψεις» λέει στον «Guardian» ο έµπορος τέχνης από το Λονδίνο Αϊβορ Μπράκα.

Το ίδιο έργο µέσα σε 11 χρόνια αύξησε την τιµή του κατά 52 εκατ. δολάρια!