ΤΙΜΩΡΙΑ ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ

Η φορολογική νοµοθεσία θυµίζει λίγο τη γνωστή φράση για τη γυναίκα του Καίσαρα: δεν αρκεί να είναι σωστή και δίκαιη, πρέπει να φαίνεται κιόλας. Από αυτή την άποψη οι ρυθµίσεις για την περαίωση και οι ποινές για φοροδιαφυγή οι οποίες περιλαµβάνονται στο ίδιο (!) νοµοσχέδιο (λεπτοµέρειες στις σελ. 7 – 9) δείχνουν να πάσχουν.

Ή τουλάχιστον ορισµένα σηµεία τους χρειάζονται περαιτέρω διευκρινίσεις. Εξηγούµαστε:

Πρώτον: ασφαλώς ο νόµος πρέπει να είναι αµείλικτος απέναντι στις φορολογικές παραβάσεις οποιασδήποτε κλίµακας, οπότε το µέτρο του «λουκέτου», το οποίο προβλέπεται ακόµη και για σχετικά µικρές παραβάσεις, είναι θεµιτό.

Ωστόσο η εφαρµογή ενός τέτοιου νόµου δεν µπορεί να επαφίεται αποκλειστικά στην κρίση όσων συγκροτούν τον ελεγκτικό µηχανισµό.

Διότι από τη φύση τους αυτού του είδους οι έλεγχοι περιέχουν κινδύνους συναλλαγής µεταξύ ελεγκτών και ελεγχοµένων ή και εκβιασµών.

Συνεπώς αυτό το µέτρο πρέπει να συνοδευτεί από δικλίδες αποτροπής τέτοιων πρακτικών. Δεύτερον: η πρακτική αξία µιας νοµοθετικής ρύθµισης βρίσκεται στην άµεση εφαρµογή όσων περιλαµβάνει .

Αλλά εν προκειµένω ορισµένα από τα µέτρα βρίσκονται σε αναντιστοιχία µε το τιµωρούµενο αδίκηµα, οπότε είναι πιθανόν οι ελεγχόµενοι να στρέφονται στην εξάντληση κάθε δικονοµικού µέσου.

Σε αυτή την περίπτωση, παρά την επιτάχυνση που αναµένεται να υπάρξει στην εκκαθάριση των δικαστικών υποθέσεων, θα καθυστερεί η είσπραξη των φόρων και προστίµων.

Κατά συνέπεια θα ήταν περισσότερο αποτελεσµατική αυτή η ρύθµιση εάν περιελάµβανε περισσότερο ορθολογική αξιολόγηση των παραβάσεων, τουλάχιστον κατ’ αρχήν, ώστε να συµµορφώνονται ευκολότερα οι ελεγχόµενοι.

Τρίτον: για να πετύχει τον στόχο της κάθε ρύθµιση φορολογικού περιεχοµένου πρέπει να πείθει ότι πρόκειται για πράξη δικαιοσύνης, ισονοµίας και προάσπισης του δηµοσίου συµφέροντος.

Εναντι όλων και χωρίς διακρίσεις. Από το συγκεκριµένο νοµοσχέδιο όµως προκύπτει µια αντινοµία. Από τη µια θεσπίζονται δρακόντεια µέτρα κατά των ενδεχόµενων φορολογικών παραβάσεων του µέλλοντος και από την άλλη η περαίωση παρέχει διευκολύνεις τακτοποίησης βεβαιωµένων φορολογικών παραβάσεων του παρελθόντος. Οι φορολογούµενοι θα έδειχναν περισσότερη κατανόηση εάν δεν έµπαιναν στο ίδιο πακέτο η αυστηρή τιµωρία και µέτρα τα οποία σε ορισµένες περιπτώσεις ισοδυναµούν µε «κολυµβήθρα του Σιλωάµ».

Συµπέρασµα: για να µη χαθεί η ευκαιρία δηµιουργίας µηχανισµών αυστηρών φορολογικών ελέγχων, η κυβέρνηση πρέπει να εξορθολογίσει τις συναφείς διατάξεις.

Ωστε κατά την εφαρµογή του ο νόµος να τιµωρεί αλλά και να προστατεύει.