[ Πρόσωπα ] «Μου επιβάλλουν τη σιωπή»

Η Εστέρ Ορνέρ δεν είναι συνηθισµένη σε αντιπαραθέσεις και δηµόσιες εκστρατείες. Η δηµόσια ζωή δεν την ενδιαφέρει.
Αλλά αυτή τη φορά αποφάσισε να κάνει µια εξαίρεση.

Ολα άρχισαν πριν από δύο µήνες, όταν µια οµάδα αράβων συγγραφέων και ακαδηµαϊκών (στην πλειοψηφία τους Αιγύπτιοι και Παλαιστίνιοι) ζήτησε να ακυρωθεί η συµµετοχή της ισραηλινής συγγραφέως σε ένα συνέδριο µε τίτλο «Γράφοντας στη Λεκάνη της Μεσογείου: Ανταλλαγές και εντάσεις». Το συνέδριο επρόκειτο να γίνει τον Μάρτιο του 2011 και το διοργάνωνε το Πανεπιστήµιο της Εξ-αν- Προβάνς, στη Γαλλία.

«Το απαράδεκτο και απίστευτα υποκριτικό γεγονός», λέει η Ορνέρ στον απεσταλµένο της «Κοριέρε ντέλα Σέρα», «είναι ότι το πανεπιστήµιο δέχθηκε σε πρώτη φάση την απαίτηση της οµάδας των Αράβων οι οποίοι απειλούσαν ότι δεν θα λάβουν µέρος στο συνέδριο αν ήµουν εγώ παρούσα. Ετσι, µου διαµηνύθηκε ότι η πρόσκληση αποσυρόταν. Μετά την κατακραυγή που προκλήθηκε και την αντίδραση των ισραηλινών µέσων ενηµέρωσης, το πανεπιστήµιο αποφάσισε να µαταιώσει το συνέδριο. Αλλά ήταν πια αργά». Κατά την άποψη της Ορνέρ, ένα µόνο πράγµα µπορούσε να γίνει: να πραγµατοποιηθεί το συνέδριο κανονικά, φυσικά και µε τη δική της συµµετοχή. «Ο πρύτανης µου έγραψε ότι έλαβε την απόφαση να ακυρώσει το συµπόσιο στο όνοµα της ελευθερίας της έκφρασης. Εγώ απαντώ ότι στο όνοµα αυτής ακριβώς της αρχής το συµπόσιο έπρεπε να γίνει, κι ας µη λάµβαναν µέρος αυτοί που ήθελαν να το µποϊκοτάρουν».

Η Ορνέρ γεννήθηκε στη Γερµανία και οι γονείς της την έστειλαν το 1940 στο Βέλγιο για να γλιτώσει από τις εκτοπίσεις. Εζησε στο Παρίσι από τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του ’60 µέχρι το 1983. «Οι αξίες µου συνδέονται µε τη µεταπολεµική ιστορία της Δυτικής Ευρώπης», τονίζει από το σπίτι της, στην καρδιά του παλιού Τελ Αβίβ. «Θυµάµαι τις θερµές ηµέρες της εξέγερσης των φοιτητών. Το ’68 ήταν φιλοπαλαιστινιακό, αλλά εγώ και ο σύζυγός µου, που ήταν µαχητικό στέλεχος της Αριστεράς, δεν ήµασταν αποκλεισµένοι από αυτό. Το Ισραήλ δεχόταν κριτικές και επιθέσεις, αλλά εµείς µπορούσαµε να µιλάµε, να συζητάµε. Τώρα µου επιβάλλουν τη σιωπή και ακυρώνουν την παρουσία µου. Στους κόλπους των ευρωπαϊκών πνευµατικών κύκλων υπάρχει µια επικίνδυνη τάση απονοµιµοποίησης του Ισραήλ».

Η επικοινωνία, έστω και µε φωνές και καβγάδες, είναι πάντα καλύτερη από τη σιωπή. Η Ορνέρ είναι βέβαιη γι’ αυτό, και δεν διστάζει να επικρίνει την κυβέρνησή της για την απόφαση να απαγορεύσει την είσοδο του Νόαµ Τσόµσκι στη χώρα την περασµένη άνοιξη. «Ηταν ένα βλακώδες λάθος. Οι ιδέες του Τσόµσκι δεν µου αρέσουν. Αλλά δεν µπορούµε να κάνουµε στους άλλους αυτό που δεν θέλουµε να µας κάνουν εκείνοι».