Η πολύφερνη νύφη έγινε γαμπρός

Από πολύφερνη νύφη, τώρα και με όπλο τη ρευστότητά του, το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο μετατρέπεται σε γαμπρό που μπορεί να παίξει κομβικό ρόλο στον νυμφώνα των τραπεζικών ανακατατάξεων, όταν και αν αυτές πραγματοποιηθούν. Οπως δηλώνει στα «ΝΕΑ» ο πρόεδρος του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου κ. Κλέων Παπαδόπουλος, η τράπεζα δεν χάνει τον κοινωνικό της χαρακτήρα, αλλά αντίθετα επιδιώκει να επεκταθεί και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και να δώσει έμφαση στην ουσιαστική «πράσινη ανάπτυξη». Παράλληλα, σχεδιάζει έναν επίπονο αλλά ωφέλιμο μετασχηματισμό, επιστρέφοντας στις παραδοσιακές τραπεζικές εργασίες, απεκδυόμενο τον μανδύα της επενδυτικής τράπεζας.

Το τελευταίο διάστημα οι τράπεζες πραγματοποιούν μια σειρά από διευκολύνσεις σε υπερχρεωμένους δανειολήπτες. Τι σκοπεύει να κάνει το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο,δεδομένου και του κοινωνικού χαρακτήρα του;

Είμαστε μια τράπεζα με κοινωνικό προφίλ και ανθρωποκεντρικό πρόσωπο, άρα μας ενδιαφέρει να βοηθήσουμε τον κόσμο αυτήν τη δύσκολη ώρα της κρίσης. Αλλωστε ήμασταν οι πρώτοι που αρχίσαμε το πρόγραμμα για τους ανέργους. Με αυτήν τη λογική, προσφέρουμε πακέτα με ευνοϊκούς όρους για το σύνολο των δανειοληπτών, στηρίζοντας ουσιαστικά τις ευπαθείς ομάδες που έχουν πληγεί από την κρίση. Στηρίζουμε δε ουσιαστικά και με επιμηκύνσεις των δανείων και με άλλες ρυθμίσεις που διευκολύνουν τους πελάτες μας στην αποπληρωμή των δανείων τους. Από την πλευρά μας, επειδή έχουμε τη δυνατότητα και τη ρευστότητα βοηθάμε ακόμη πιο πολύ τους πελάτες μας όταν έχουν προβλήματα, είτε είναι άνεργοι, είτε δημόσιοι ή ιδιωτικοί υπάλληλοι.

Πέραν των διευκολύνσεων, σκοπεύετε να διαθέσετε μέρος της πλεονάζουσας ρευστότητας για την ενίσχυση της οικονομίας;

Ενας δεύτερος ρόλος που έχουμε, είναι να είμαστε ο αναπτυξιακός μοχλός της οικονομίας, καθώς αυτήν τη στιγμή ουσιαστικά είμαστε η μοναδική ελληνική τράπεζα με πλεόνασμα ρευστότητας. Τη ρευστότητα αυτή θα διοχετεύσουμε στην ελληνική μικρομεσαία επιχείρηση αλλά και σε επενδυτικά σχέδια που προάγουν την πράσινη ανάπτυξη. Ηδη χρηματοδοτούμε την αγορά και τοποθέτηση φωτοβολταϊκών συστημάτων στις ταράτσες ενώ ετοιμάζουμε άλλα αντίστοιχα προϊόντα που εστιάζουν στην πράσινη ανάπτυξη. Για μας η πράσινη ανάπτυξη είναι κάτι παραπάνω από εταιρική κοινωνική ευθύνη ή μια διαφημιστική καμπάνια, αλλά η πραγματική χρηματοδότηση και ενίσχυση της οικονομίας. Ελπίζουμε στο τέλος του χρόνου να κάνουμε απολογισμό και να δούμε ότι ένα μεγάλο ποσοστό των δανείων που χορηγήσαμε ήταν για τον τομέα της πράσινης ανάπτυξης.

Παράλληλα, στόχος μας είναι να δανειοδοτήσουμε πλέον μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που ταιριάζουν περισσότερο στο προφίλ μας, διευρύνοντας το χαρτοφυλάκιό μας και προς αυτήν την κατηγορία. Οι συμμετοχές θα εξελιχθούν
Πρόσφατα αποκτήσατε σημαντικό ποσοστό στην Αspis Βank, την οποία και μετονομάσατε σε Τ-Βank.Ποια είναι τα σχέδιά σας για τις συμμετοχές του ομίλου;

Εχουμε ποσοστό 32% στην Τ-bank και 24% στην Τράπεζα Αττικής, δεν θέλουμε όμως να είμαστε ένας όμιλος συμμετοχών. Αυτές οι συμμετοχές μας θα εξελιχθούν. Πριν από μερικά χρόνια, όλοι μάς έβλεπαν σαν μια νύφη. Τώρα, λόγω της αλλαγής του τοπίου και με τη ρευστότητα που διαθέτουμε, είμαστε σε ισχυρή θέση και μπορούμε να αγκαλιάσουμε όποιον χρειάζεται στήριξη. Σκοπός μας είναι να παραμείνουμε μια τράπεζα με κοινωνικό προφίλ προσφοράς, στο πλαίσιο όμως αυτό σκοπεύουμε να βελτιώσουμε τα προϊόντα και να αναπτύξουμε τις δεξιότητές μας ώστε να βοηθήσουμε την πελατεία μας. Η απόκτηση της Αspis Βank, πλέον Τ-bank, αποτελεί μέρος αυτής της στρατηγικής μας. Αντίθετα, αν κάποιος επιχειρήσει να μας απορροφήσει ως δεκανίκι, επαναλαμβάνει τραπεζικά μοντέλα του παρελθόντος που δεν οδήγησαν πουθενά και κάτι τέτοιο θα είναι απώλεια για την κοινωνία. Πέρα από τα δικά σας σχέδια, προβλέπετε ανακατατάξεις στον τραπεζικό κλάδο;

Οι τραπεζικές συγχωνεύσεις είναι ένα μεγάλο κεφάλαιο και κανείς δεν ξέρει τι θα γίνει. Στο παρελθόν πολλά μεγαλεπήβολα σχέδια είχαν αποτύχει στην Ελλάδα. Η έννοια του «εθνικού πρωταθλητή» στον τραπεζικό τομέα πιστεύω ότι αποδείχθηκε λάθος και αν οι τράπεζες έχουν προβλήματα η συγχώνευση δεν είναι η λύση. Ολα τα ενδεχόμενα είναι πάντως ανοικτά, όμως το πιο σωστό είναι οι προβληματικές τράπεζες να πουλήσουν στοιχεία του ενεργητικού τους, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τις δυσκολίες. Λόγω της κρίσης, το ελληνικό τραπεζικό μοντέλο τίθεται υπό διαπραγμάτευση, όμως το μοντέλο της κοινωνικής τράπεζας- όπως αυτό του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου- είναι βιώσιμο επιχειρηματικά, ευεργετικό για την κοινωνία και έχει ξεκάθαρο λόγο ύπαρξης.

Υπάρχει περίπτωση να χαθούν οι καταθέσεις μας; Αυτό που απέδειξε η πιστωτική κρίση του 2008 είναι ότι σε καμία χώρα, κανένας καταθέτης δεν είχε πρόβλημα. Αρα, όπου και να έχεις τα χρήματά σου, δεν έχεις κανένα πρόβλημα. Και επειδή οι έννοιες συγχέονται, αν κάποια τράπεζα έχει πρόβλημα- που δεν έχει καμία αυτή τη στιγμή-, αυτό δεν αφορά τους καταθέτες αλλά τους μετόχους. Ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και της Τραπέζης της Ελλάδος είναι να προστατεύουν τους καταθέτες. Κανένας στον δυτικό κόσμο δεν αντιμετώπισε πρόβλημα.

Θα ανακάμψουμε
Πέρα από τον τραπεζικό τομέα, πιστεύετε ότι η κατάσταση της οικονομίας είναι αναστρέψιμη; Θεωρώ πως θα ανακάμψουμε. Τα μέτρα που μας επιβλήθηκαν αποφέρουν μακροπρόθεσμα οφέλη για την κοινωνία, γιατί ξεφεύγουμε από τις παλιές, κακές μας συνήθειες και μπορούμε να αναζωογονήσουμε την οικονομία. Μέσα από το πακέτο διάσωσης δημιουργήθηκε ένας μηχανισμός για να αντιμετωπιστούν κάποιες από τις αδυναμίες του ευρώ. Η κίνηση αυτή ήταν ένα βήμα προς μια μεγαλύτερη δημοσιονομική ένωση. Διαφαίνεται ότι υπό την πίεση των ελλειμμάτων το σύστημα προχωρά σε διορθωτικές κινήσεις και σε δεύτερη φάση θα λειτουργήσει καλύτερα. Η Ελλάδα ίσως να αποδειχθεί η αφορμή για να διορθωθούν οι δημοσιονομικές ανισορροπίες που υπάρχουν σε παγκόσμιο επίπεδο. Οι μεγάλοι εξαγωγείς όπως η Γερμανία και η Κίνα πιθανόν να χρειαστεί να αναζητήσουν την ισορροπία δίνοντας μεγαλύτερη έμφαση στην εσωτερική τους κατανάλωση.

Εχουμε τη δυνατότητα και τη ρευστότητα να βοηθάμε ακόμη πιο πολύ τους πελάτες μας όταν έχουν προβλήματα, είτε είναι άνεργοι είτε δημόσιοι ή ιδιωτικοί υπάλληλοι

Αναγκαίο κακό οι οίκοι αξιολόγησης

Πώς κρίνετε τον ρόλο των οίκων αξιολόγησης στην κρίση;

Ουδείς αμφιβάλλει για τη χρησιμότητά τους, το θέμα είναι πώς ανταποκρίνονται στον ρόλο τους αυτό. Η αδυναμία του συστήματος όσον αφορά τους οίκους αξιολόγησης φάνηκε για πρώτη φορά στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής πριν από δύο χρόνια με τα λεγόμενα τοξικά δάνεια. Η απόφαση της ΕΚΤ να δέχεται τα ελληνικά ομόλογα ανεξαρτήτως διαβάθμισης επαναφέρει τα πράγματα σε μια σωστότερη βάση. Η ύπαρξη αξιόπιστων και ανεξάρτητων οίκων αξιολόγησης πράγματι είναι αναγκαία, προκειμένου να υπάρχει μια κατευθυντήρια γραμμή για τους επενδυτές.

Και ποιος θα πρέπει να είναι ο ρόλος των τραπεζών;

Με ενοχλεί που κάποια από τα καλύτερα μυαλά του πλανήτη αναλώνονται μπροστά σε οθόνες υπολογιστών αγοράζοντας και πουλώντας νομίσματα και ομόλογα από χώρες που δεν γνωρίζουν και δεν έχουν πάει ποτέ.

Και οι ίδιοι αυτοί άνθρωποι κερδίζουν περισσότερα χρήματα, για παράδειγμα, από έναν γιατρό που σώζει ζωές και προσφέρει κοινωνικό έργο. Οι τράπεζες έχασαν τον πραγματικό τους στόχο, που είναι η χρηματοδότηση της ανάπτυξης και της οικονομίας, μετατρέποντάς τον σε παιχνίδι για ηλεκτρονικούς υπολογιστές. Στις ΗΠΑ ήδη έχουν προωθηθεί μεταρρυθμίσεις που καθορίζουν τον νέο ρόλο των τραπεζών και όλες αυτές οι αλλαγές θεωρώ ότι θα αποβούν προς όφελος του συστήματος.

Αυτό σημαίνει ότι και εσείς θα αλλάξετε ρότα σε σχέση με το παρελθόν;

Ειδικά για το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο ήταν πάντα η εύκολη λύση να χρησιμοποιεί τη ρευστότητά του για να αναζητεί κερδοφορία από τις χρηματαγορές. Τώρα αλλάζουμε τη νοοτροπία αυτή, επικεντρώνοντας τις προσπάθειές μας στην κλασική τραπεζική. Είναι πολύ πιο εύκολο όταν έχεις τη δύναμη και το κεφάλαιο να αναλαμβάνεις τον ρόλο της επενδυτικής τράπεζας και να βγάζεις κέρδη με αυτές τις πρακτικές. Η μετατροπή μιας τράπεζας με τον «μανδύα» της επενδυτικής σε μια τράπεζα με κλασικές τραπεζικές εργασίες προς όφελος της κοινωνίας δεν θα είναι εύκολη και δεν θα φανεί γρήγορα στην κερδοφορία. Μακροπρόθεσμα όμως θα αποβεί και προς όφελος των μετόχων της ίδιας της τράπεζας, γιατί τα έσοδα θα είναι επαναλαμβανόμενα και πιο ουσιαστικά.