Τα βλέμματα είναι τώρα στραμμένα στον Κάμερον

Οι βρετανοί ψηφοφόροι είναι συνηθισμένοι να βλέπουν τον νέο πρωθυπουργό τους στα σκαλιά της Ντάουνινγκ Στριτ λίγες μόλις ώρες αφού κλείσουν οι κάλπες. Χθες όμως ξύπνησαν μέσα στην απόλυτη σύγχυση. Αυτήν τη σύγχυση επιχείρησε να διαλύσει γρήγορα ο ηγέτης των Τόρις, Ντέιβιντ Κάμερον- υπό την πίεση και των αγορών- τείνοντας χείρα συνεργασίας στους Φιλελεύθερους Δημοκράτες.

Oι 306 έδρες που εξασφάλισε το κόμμα του στο νέο κοινοβούλιο, του έδωσαν μεν την πρωτιά αλλά όχι και την απόλυτη πλειοψηφία που θα του έδιναν οι 326 έδρες.

Ετσι, ο Ντέιβιντ Κάμερον κάλεσε τους Φιλελευθέρους Δημοκράτες (που συγκέντρωσαν 57 έδρες) να συνεργαστούν μαζί του.

Ο Κάμερον δήλωσε ότι υπάρχουν κοινά σημεία μεταξύ Φιλελεύθερων Δημοκρατών και Συντηρητικών και τάχθηκε υπέρ της μεταρρύθμισης του εκλογικού συστήματος, ένα πεδίο πιθανής συμφωνίας ανάμεσα στα δύο κόμματα. Τόνισε επίσης ότι η Βρετανία χρειάζεται άμεσα μια ισχυρή κυβέρνηση, για να πείσει τις αγορές ότι θα κινηθεί αποφασιστικά για την αντιμετώπιση του ελλείμματος που ξεπερνά το 11%. «Καμία κυβέρνηση δεν θα τελεί υπέρ του εθνικού συμφέροντος αν δεν ασχοληθεί με τη μεγαλύτερη απειλή του εθνικού μας συμφέροντος και αυτό είναι το έλλειμμα», επισήμανε ο ηγέτης των Συντηρητικών, επιχειρώντας να στείλει ένα μήνυμα και στις αγορές που κλονίστηκαν από την πολιτική αβεβαιότητα μετά τις εκλογές.

Ωστόσο ο Κάμερον δεν απέκλεισε και το ενδεχόμενο σχηματισμού Συντηρητικής κυβέρνησης μειοψηφίας, που θα επιδιώκει υποστήριξη από τα άλλα κόμματα στο νομοθετικό της έργο. «Θέλω να κάνω μια μεγάλη, ανοιχτή και συνολική προσφορά στους Φιλελεύθερους Δημοκράτες. Θέλω να συνεργαστούμε για την αντιμετώπιση των μεγάλων προβλημάτων της χώρας μας που απαιτούν άμεσες λύσεις», είπε και πρόσθεσε: «Νομίζω ότι έχουμε μια ισχυρή βάση για μια ισχυρή κυβέρνηση».

Σπάνιο αποτέλεσμα. Λίγο νωρίτερα, ο Γκόρντον Μπράουν, ο βρετανός πρωθυπουργός και ηγέτης των Εργατικών- που συγκέντρωσαν 258 έδρες- είχε δηλώσει ότι πρέπει να δοθεί χρόνος στους Συντηρητικούς και τους Φιλελεύθερους Δημοκράτες, να συνομιλήσουν για την πιθανότητα σχηματισμού κυβέρνησης συνασπισμού, τονίζοντας ωστόσο ότι είναι έτοιμος και ο ίδιος να διαπραγματευτεί με τους Φιλελεύθερους Δημοκράτες σε περίπτωση αποτυχίας των διαπραγματεύσεών τους με τους Τόρις.

«Είναι το πιο αβέβαιο αποτέλεσμα που θα μπορούσαμε να έχουμε», δήλωσε ο αναλυτής Ντέιβιντ Λι, υπενθυμίζοντας πως η Βρετανία δεν έχει ζήσει «μετέωρο Κοινοβούλιο» από το 1974. «Πιστεύω ακόμα πως ο Ντέιβιντ Κάμερον θα είναι ο επόμενος πρωθυπουργός, θεωρώ πως έχει 65%-70% πιθανότητες», επεσήμανε εντούτοις ο Λι. Οι βρετανοί μπούκις έδιναν χθες 1 στις 3 πιθανότητες να οδηγηθεί η χώρα σε νέες εκλογές εντός του χρόνου, την ίδια ώρα όμως, ο οικονομολόγος Μπράιαν Χίλιαρντ σημείωνε πως «η παγκόσμια οικονομική αναταραχή πιέζει όλα τα κόμματα να επιτύχουν γρήγορα μια συμφωνία. Οι αγορές υπήρξαν υπομονετικές με τη Βρετανία αλλά ο χρόνος τελειώνει». Τα τεταμένα νεύρα δοκιμάστηκαν ακόμα περισσότερο από καταγγελίες πως εκατοντάδες ψηφοφόροι έφυγαν άπραγοι από τα εκλογικά κέντρα, χωρίς να προλάβουν να ψηφίσουν, αφού η συμμετοχή ξεπέρασε το 65% και τα χάρτινα ψηφοδέλτια επιβράδυναν τη διαδικασία.


Τι λένε τα αποτελέσματα για τους τρεις μονομάχους
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΠΕΡΙΚΛΗΣ ΔΗΜΗΤΡΟΛΟΠΟΥΛΟΣ

ΝΤΕΪΒΙΝΤ ΚΑΜΕΡΟΝ
Θα μπορούσε να του πιστωθεί το τέλος των Εργατικών στην εξουσία έπειτα από 13 χρόνια. Δικό του επίτευγμα είναι επίσης το γεγονός ότι το μέχρι πρόσφατα «κακό κόμμα» – ο χαρακτηρισμός ανήκει σε ηγετικό στέλεχος των Συντηρητικών- είναι πλέον η κυρίαρχη πολιτική δύναμη στη Βρετανία. Ο Ντέιβιντ Κάμερον όμως δεν μπόρεσε να πείσει περισσότερους ψηφοφόρους παρά το γεγονός ότι «καθάρισε» τους Τόρις από τα ακροδεξιά και τα ομοφοβικά στοιχεία, μετατόπισε το ιδεολογικό τους στίγμα προς το Κέντρο και πρόσφερε μια κοινωνική ατζέντα που θα έκανε τη Μάργκαρετ Θάτσερ έξαλλη. Βέβαιος θριαμβευτής των εκλογών έως πριν από μερικούς μήνες, ο Κάμερον θα υποχρεωθεί ενδεχομένως να ηγηθεί μιας κυβέρνησης μειοψηφίας ή συνεργασίας. Σε μια τέτοια περίπτωση, θα κληθεί να αντιμετωπίσει ένα τεράστιο δημόσιο χρέος κι επομένως μια σειρά από συγκρούσεις με διάφορες κοινωνικές ομάδες. Θα είναι ασφαλώς πιο δύσκολο για έναν πλούσιο πολιτικό που προέρχεται από τις τάξεις του Ιτον, του σχολείου της βρετανικής ελίτ. Αν και προσπάθησε, ο Κάμερον δεν έπεισε ότι είναι «μέσος άνθρωπος»τον πρόδιδε πάντοτε η προφορά του, όπως σημειώνει ο συγγραφέας Λόιντ Τζορτζ. Και μάλλον η προειδοποίηση του διοικητή της Τράπεζας της Αγγλίας ότι ο επόμενος πρωθυπουργός θα υποχρεωθεί να πάρει τόσο σκληρά μέτρα ώστε αποκλείεται να επανεκλεγεί θα ηχεί πολύ δυσάρεστα στα αυτιά του.

ΓΚΟΡΝΤΟΝ ΜΠΡΑΟΥΝ
Από το αποτέλεσμα των εκλογών προκύπτουν δύο, όχι και τόσο ευχάριστα, συμπεράσματα για τον Γκόρντον Μπράουν:

είναι ο πρωθυπουργός τον οποίο ουδέποτε εξέλεξαν οι Βρετανοί και ουδέποτε κατάφερε να τους κάνει να τον συμπαθήσουν. Για το επικοινωνιακό χάρισμα του ηγέτη των Εργατικών δύσκολα θα βρεθεί κάποιος που να διαφωνήσει ότι είναι σχεδόν ανύπαρκτο. Εξίσου δύσκολα θα προέβαλε κανείς αντιρρήσεις για τις ικανότητές του. Ακόμη και οι αντίπαλοί του αναγνωρίζουν ότι είναι ευφυής και αποφασιστικός. Ο Μπράουν ήταν ένας αποτελεσματικός υπουργός Οικονομικών στα σχεδόν δέκα χρόνια που περίμενε υπομονετικά για να διαδεχθεί στην Ντάουνινγκ Στριτ τον Τόνι Μπλερ.

Οταν τον Ιούλιο του 2007 το όνειρό του έγινε πραγματικότητα κλήθηκε να αντιμετωπίσει τη χρηματοπιστωτική κρίση που σάρωσε σαν τυφώνας το Σίτι του Λονδίνου.

Στις επαφές του με τους ευρωπαίους εταίρους του ήταν απρόσμενα δραστήριος και συνεργάσιμος για βρετανό ηγέτη- τόσο που σε σύγκριση με την «Κυρία Οχι» Ανγκελα Μέρκελ έμοιαζε με ένθερμο φιλοευρωπαϊστή. Οι Βρετανοί πάντως θα ξεχάσουν γρήγορα το ανύπαρκτο χαμόγελό του. Και στην ηγεσία του κόμματός του θα ανοίξει πιθανότατα ο χώρος για μια νέα και ασφαλώς πιο φωτογενή γενιά πολιτικών.

Πολλοί στους Εργατικούς στοιχηματίζουν ότι ο 45χρονος Ντέιβιντ Μίλιμπαντ έχει τα εφόδια να γίνει κάτι περισσότερο από τον «νέο Μπλερ».

ΝΙΚ ΚΛΕΓΚ
Από πολλές απόψεις είναι ο άνθρωπος των εκπλήξεων. Ο Νικ Κλεγκ εμφανίστηκε στο πρώτο ντιμπέιτ και μέσα σε 90 λεπτά η Βρετανίαψηφοφόροι και Τύπος- ανακάλυψαν ξαφνικά ότι ο ηγέτης των Φιλελεύθερων Δημοκρατών ήταν κάτι περισσότερο από ένα αδιάφορο σπυρί στο σώμα του δικομματισμού. Η «κλεγκμανία» εξαπλώθηκε με αστρονομική ταχύτητα, ο ενθουσιασμός των ψηφοφόρων μεταφέρθηκε στις δημοσκοπήσεις και τα συντηρητικά ταμπλόιντ ξεσάλωσαν σε μια επιχείρηση αποδόμησης ενός πολιτικού που έλαμψε τόσο γρήγορα όσο κανείς άλλος στην πολιτική ιστορία της Βρετανίας. Στην «κούρσα για τρεις» όμως, το τρίτο άλογο έμεινε ανεπάντεχα πίσω- και αυτή ήταν η δυσάρεστη έκπληξη. Οπως φάνηκε, η «κλεγκμανία» ήταν ένας ξαφνικός έρωτας από τον οποίο έλειπαν τα υλικά για να γίνει αγάπη διαρκείας. Γιατί ο Νικ Κλεγκ δεν μπόρεσε να εξαργυρώσει στην κάλπη ό,τι κέρδισε σε εντυπώσεις; Ενδεχομένως τα ποσοστά του συμπιέστηκαν από το ισχυρό ένστικτο επιβίωσης του δικομματισμού και την υστερία που προκάλεσε στη Βρετανία ο φόβος του «μετέωρου Κοινοβουλίου». Ακόμη και «στραπατσαρισμένος», πάντως, ο Κλεγκ κρατά ρόλο ρυθμιστή.
ΓΝΩΜΗ Οχι απάθεια, αντιπάθεια
Της RΑCΗΕL SΥLVΕSΤΕR

Σε ολόκληρη τη χώρα δημιουργήθηκαν μεγάλες ουρές πολιτών που περίμεναν έξω από τα εκλογικά κέντρα για να ψηφίσουν. Σε μερικά εκλογικά κέντρα οι ψηφοφόροι χρειάστηκε να περιμένουν περισσότερο από μια ώρα, σε άλλα δεν πρόλαβαν να ψηφίσουν γιατί έκλεισαν. Στις εκλογές της Πέμπτης δεν υπήρχαν ενδείξεις απάθειας. Υπήρχε, αντίθετα, μια αίσθηση αντιπάθειας. Ο Ντέιβιντ Κάμερον μπορεί να κέρδισε τον μεγαλύτερο αριθμό εδρών, δεν εξασφάλισε όμως την πλειοψηφία ούτε και λευκή επιταγή προκειμένου να επιβάλει τα σκληρά και αντιλαϊκά μέτρα λιτότητας για να αντιμετωπιστεί το έλλειμμα. Οι Εργατικοί έχασαν, αλλά οι Τόρις κέρδισαν πραγματικά;

Οι εκλογές εκφράζουν την επιθυμία των πολιτών να αλλάξουν την κυβέρνηση. Αυτές οι εκλογές όμως έδειξαν την επιθυμία των ψηφοφόρων να αλλάξουν ολόκληρο το πολιτικό σύστημα. Σε αυτή την προεκλογική εκστρατεία αναδείχθηκε η αντιπαράθεση των πολιτών με την τάξη των πολιτικών.

Οι ψηφοφόροι θέλουν να δουν να καταργείται η «παλιά τάξη». Επειτα από τα σκάνδαλα με τα έξοδα των βουλευτών, τον πόλεμο στο Ιράκ, τα πολιτικά παρασκήνια και τις ύποπτες στατιστικές, η εμπιστοσύνη προς τους πολιτικούς βρίσκεται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, όπως και προς τους τραπεζίτες.

Το εκλογικό σώμα τιμώρησε τους πολιτικούς αναγκάζοντάς τους να περιμένουν με αγωνία το αποτέλεσμα- πολλοί ψηφοφόροι κατέληξαν στο τι θα ψηφίσουν ακριβώς μπροστά στην κάλπη. Οι πολιτικοί ηγέτες έπρεπε να παλέψουν για κάθε ψήφο, μέρα και νύχτα. Οι τηλεοπτικές συζητήσεις άλλαξαν την ισορροπία των δυνάμεων, αναγκάζοντας τους τρεις υποψήφιους πρωθυπουργούς να σταθούν όρθιοι μπροστά στους ψηφοφόρους. Οπως σχολίασε ένας αναλυτής, «οι πολίτες αισθάνθηκαν πιο τολμηροί. Είδαν δύο εκδοχές της αλλαγής, τον Κλεγκ και τον Κάμερον, αλλά αυτό που ήθελαν πραγματικά ήταν να αλλάξει όλο το πολιτικό σύστημα».