Φαινόμενα

Ο τρόµος και τα αυτονόητα
, Της Πόπης Διαµαντάκου

diaman@dolnet.gr
Το χειρότερο συνέβη. Μια χώρα σε κρίση, σε απόγνωση να θρηνεί θύµατα και να αφήνεται στο θέαµα της τραγωδίας, µοιρολογώντας στα τηλεπάνελ τα χαµένα της όνειρα
Ετοιµα από νωρίς το πρωί την εποµένη της εθνικής τραγωδίας, αλλά και της µεγαλειώδους διαδήλωσης των πολιτών, τα πάνελ των αναλύσεων. Ετοιµοι να εκµεταλλευθούν θρήνο και τρόµο, πολιτικοί από χώρους οι οποίοι δεν κυβέρνησαν να αποποιούνται κάθε ευθύνη, δηµοσιογράφοι να «σφάζονται» (Μπογιόπουλος από τον «Ριζοσπάστη» – Ράπτης από το «Πρώτο θέµα» στον Αnt1) για «λογαριασµούς» που σέρνει ο δηµοσιογραφικός χώρος χρόνια στη σκιά της σιωπής, υπό τον τρόµο της ανεργίας ορισµένων και της ανεξέλεγκτης ηγεµονίας άλλων. Η κατάλυση της ψυχραιµίας ενός ολόκληρου λαού, για ακόµη µια φορά έγινε τηλεοπτικό θέαµα.

Πόσο εύκολα µπορεί να σκεπάσει το θέαµα του τρόµου πτυχές της πραγµατικότητας και ευθύνες που δεν είναι ορατές στις κάµερες; Πόσο εύκολα µπορεί να κατευθύνει την οργή στα πιο προφανή, αφήνοντας στη σκιά εξ ίσου σοβαρές εστίες παραλείψεων; Για παράδειγµα, από τις τόσες συζητήσεις για την τραγωδία που γίνονταν υπό τη συναισθηµατική πίεση εικόνων µιας γυναίκας που προσπαθούσε να σωθεί και µαρτυριών που έκοβαν την ανάσα, απουσίαζε η παραµικρή αιχµή για το αν είχε προβλεφθεί η ασφάλειά τους. Με δεδοµένο µάλιστα, ότι τέτοιου είδους επιθέσεις στο κέντρο της Αθήνας εδώ και καιρό δεν αποτελούν εξαίρεση. Μόνον στην εκποµπή των Αρβανίτη – Μπιζόγλη, στη ΝΕΤ, που διακριτικά πλην επίµονα επιχειρεί να εξετάζει τις δυσδιάκριτες «λεπτοµέρειες» των εικόνων, θέτει το ερώτηµα της ασφάλειας των εργαζοµένων στον συνδικαλιστή της ΟΤΟΕ που βρίσκεται στο πάνελ.

Οχι, σε κανένα τραπεζικό υποκατάστηµα του κέντρου, όπου συχνά καλούνται οι υπάλληλοι σε υπερωριακή απογευµατινή εργασία για να καλύψουν ανάγκες των τραπεζών, δεν έχει γίνει η παραµικρή εκπαίδευση για το τι πρέπει να κάνουν σε περιπτώσεις κινδύνου. Υπήρχε ή όχι εναλλακτική έξοδος προς την ταράτσα, όπως οφείλουν να έχουν όλα τα κτίρια, ή προς οπουδήποτε αλλού; Υπήρχε πυρασφάλεια ή άλλες µέθοδοι προστασίας; Ισως και πάλι να µην έφταναν οποιαδήποτε µέτρα µπροστά στο µένος της δολοφονικής επίθεσης. Αλλά, αλίµονο αν ο τρόµος που προκάλεσε καταργεί, ακόµη και σήµερα, τα αυτονόητα της δηµοκρατίας.

Γιατί αν κάτι έχει προκαλέσει την κρίση – όχι µόνο στην Ελλάδα, αλλά σε όλο τον κόσµο – είναι η κατάλυση της ορθής σκέψης υπό την πίεση µιας αγοράς που προτιµά τον πανικό, προτιµά καταναλωτές παραλυµένους είτε από τον τρόµο είτε από την υπερβολική διασκέδαση. Μιας αγοράς που δεν ανέχεται καµιά αµφισβήτηση της δεσποτείας των σαθρών προτύπων της από «κουλτουριάρηδες» δηµοσιογράφους, που επιµένουν να αναρωτιούνται για τα αυτονόητα.

Τέτοιες ώρες που όλοι αναζητούν ευθύνες και όλοι τις αποποιούνται, το ευκολότερο είναι να πέσουν όλες στους προφανείς ενόχους, τους πολιτικούς. Τόσο εύκολο, που καταντά επικίνδυνο. Οχι γιατί δεν φέρουν ορισµένοι ακέραιες ευθύνες. Αλλά γιατί η πολτοποίηση όλων υπό το µένος των αδικηµένων, στην Ιστορία έχει καταλήξει σε κατάλυση της δηµοκρατίας.

Την εποµένη των επεισοδίων περίσσεψε το θέαµα θλίψης στα τηλεπάνελα. Ντύθηκαν πάλι τα µαύρα του «πένθους» µεσηµεριανούδες για να σεταριστούν µε την ατµόσφαιρα και µε φωνή χαµηλή που «έσπαγε» τάχα από τη συναίσθηση της σοβαρότητας των στιγµών, στο ίδιο ντεκόρ και µε το ίδιο τελετουργικό, τους ίδιους πανελίστες και πανελίστριες που µέχρι χθες παρήγαν τζουλιάδες και κοροµηλιάδες, ασχολήθηκαν µε την εθνική τραγωδία. Επενδύοντας στην εθνική θλίψη και τον τρόµο.


Εχει φούριες ο λαϊκισµός

Ουδείς θέλει να δει τις ευθύνες του στη διαµόρφωση της νοοτροπίας του κτηνώδους εγωκεντρισµού, που οδηγεί Ελληνες εναντίον Ελλήνων, εργαζοµένους εναντίον εργαζoµένων, τα «700 ευρώ» εναντίον των «700 ευρώ». Ο δηµοσιογράφος Γιάννης Λοβέρδος στο «Μπλα, µπλα» (Αlter) δεν διστάζει να θέσει το πρόβληµα «ας δούµε κι εµείς οι δηµοσιογράφοι την ευθύνη που έχουµε για τον λαϊκισµό µας».

Μπα, έχει φούριες τώρα ο λαϊκισµός, πρέπει να µετατρέψει σε θέαµα «προσωπικών τραγωδιών» την πιο σοβαρή κρίση που αντιµετωπίζει ο τόπος από τη µεταπολίτευση µέχρι σήµερα και να την πνίξει στους τηλεθρήνους, αφαιρώντας της κάθε πολιτική ουσία, τη µόνη που µπορεί να πιάσει το νήµα του διαλόγου για το µέλλον.