Έκρηξη επιτοκίων, φυγή καταθέσεων

Στο στόχαστρο των αγορών παραμένει η ελληνική οικονομία, όπως δείχνει η χθεσινή νέα εκτίναξη των επιτοκίων δανεισμού του Ελληνικού Δημοσίου, η οποία οδήγησε τη διαφορά τους με τα γερμανικά στο 2,81%.

Την ίδια ώρα, η φυγή των καταθέσεων συνεχίζεται και έχει φτάσει, σύμφωνα με πληροφορίες, τα 8 δισ. ευρώ, τους τελευταίους 4 μήνες.

Η ηλεκτρισμένη ατμόσφαιρα γύρω από την ελληνική οικονομία ανέβασε, συγκεκριμένα, χθες τη διαφορά των ελληνικών με τα γερμανικά επιτόκια (spread) των δεκαετών ομολόγων στο 2,81% από 2,58% την Τρίτη, ενώ κάποια στιγμή στη διάρκεια της μέρας αυτή είχε φτάσει και στα 3,09%. Το ρεκόρ στο spread είχε σημειωθεί τον περασμένο Μάρτιο, όταν είχε φτάσει το 3,14%.

Παράλληλα, έντονα καθοδικά κινήθηκε και το Χρηματιστήριο, με τον Γενικό του Δείκτη να σημειώνει πτώση 3,39% και να διαμορφώνεται στις 2.030,28 μονάδες.

«Αυτό που βλέπουμε δεν είναι ορθολογικό», υποστήριξε χθες ο υπουργός Οικονομικών κ. Γ. Παπακωνσταντίνου, ο οποίος εξέφρασε την αισιοδοξία ότι είναι θέμα χρόνου να πεισθούν οι αγορές για την αξιοπιστία της ελληνικής οικονομικής πολιτικής και να αποκλιμακωθούν τα επιτόκια. Σε ερώτημα για ενδεχόμενα κερδοσκοπικά παιχνίδια, ο ίδιος είπε ότι αυτά πάντα «γίνονταν, γίνονται και θα γίνονται από συγκεκριμένα funds», καθώς αυτoί είναι οι κανόνες του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος. Δουλειά της κυβέρνησης, συνέχισε, είναι να εφαρμόζει τις πολιτικές της με διαφάνεια, ώστε να αποτρέπονται τέτοιες κινήσεις.

Τους επόμενους δύο μήνες, οι δανειακές ανάγκες του Ελληνικού Δημοσίου είναι περιορισμένες και έτσι η επίπτωση της ανόδου των επιτοκίων θα είναι κι αυτή αντίστοιχα μικρή, αλλά το β΄ τρίμηνο του έτους το Ελληνικό Δημόσιο θα χρειασθεί να δανεισθεί περίπου 27 δισ. ευρώ για να καλύψει λήξεις ομολόγων. Αν τα επιτόκια παραμείνουν υψηλά, η επίπτωση θα είναι καταστροφική.

Οι πιθανές λύσεις
Έτσι, το Δημόσιο αναζητά τις λιγότερο επώδυνες δυνατές λύσεις και ο υπουργός Οικονομικών αναφέρθηκε χθες σε ορισμένες εξ αυτών. Συγκεκριμένα, ο κ. Παπακωνσταντίνου είπε ότι:

1Εξετάζει το ενδεχόμενο να αντληθεί ένα ποσό με ιδιωτική τοποθέτηση, δηλαδή χωρίς δημοπρασία, σε συμφωνημένο επιτόκιο με ομάδα τραπεζών. Όπως είπε, «κοιτάμε όλες τις επιλογές και δεν έχει ληφθεί ακόμη α πόφαση». 2Δεν αποκλείει την έκδοση «λαϊκών ομολόγων», ώστε να καλύψει ένα μέρος των αναγκών του. «Όλα τα μελετάμε», είπε. Πρόσθεσε ωστόσο ότι η λύση αυτή έχει και τα μειονεκτήματά της, καθώς στερεί ρευστότητα από τις τράπεζες.

3Προγραμματίζει επισκέψεις στην Ασία και τις ΗΠΑ τον Φεβρουάριο, προκειμένου να κάνει παρουσιάσεις σε επενδυτές και να προωθήσει δολαριακές εκδόσεις χρέους.

Διαρροή καταθέσεων
Τα 3,3 δισ. ευρώ έφτασε η μείωση των καταθέσεων στο δίμηνο Οκτωβρίου- Νοεμβρίου, σύμφωνα με το Δελτίο Οικονομικής Συγκυρίας, που έδωσε χθες στη δημοσιότητα η Τράπεζα της Ελλάδος. Στα τέλη Νοεμβρίου, οι καταθέσεις είχαν περιορισθεί στα 234,25 δισ. ευρώ, από 237,58 δισ. ευρώ που ήταν τέλη Σεπτεμβρίου. Ωστόσο, σύμφωνα με υψηλόβαθμα στελέχη τραπεζών, ώς τα μέσα Ιανουαρίου η μείωση είχε φτάσει περίπου τα 8 δισ. ευρώ.

Στο 12,8% του ΑΕΠ το ταμειακό έλλειμμα
Στο 12,8% του ΑΕΠ έφτασε εξάλλου, σύμφωνα με στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος το ταμειακό έλλειμμα της κυβέρνησης το 2009. Κατά κανόνα, το ταμειακό έλλειμμα- το οποίο καταγράφει εισροές και εκροές σε πραγματικό χρόνο- είναι ελαφρώς υψηλότερο του ελλείμματος της γενικής κυβέρνησης, όπως αυτό υπολογίζεται από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Στην προκειμένη περίπτωση, σύμφωνα με πηγές της κυβέρνησης και της Τραπέζης της Ελλάδος, τα δύο σχεδόν θα ταυτίζονται, με το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης να κλείνει στο 12,7% του ΑΕΠ.

Πάντως, οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι ετοιμάζεται αναθεώρηση προς τα κάτω του ελλείμματος του 2008, καθώς ένα μέρος των οφειλών των νοσοκομείων που κατεγράφησαν στο συγκεκριμένο έτος θα κατανεμηθούν στο 2006 και το 2007, όταν δημιουργήθηκαν, σύμφωνα και με την απαίτηση της Εurostat. Έτσι, θα αυξηθούν αντίστοιχα τα ελλείμματα των ετών 2006 και 2007.

Σχετικά με την έκθεση της Εurostat που συζητήθηκε προχθές στις Βρυξέλλες, στο Συμβούλιο Υπουργών Οικονομίας, ο κ. Παπακωνσταντίνου είπε ότι αποτελεί κόλαφο, αφού διαπιστώνει ακόμη και πολιτικού χαρακτήρα παρεμβάσεις στα στοιχεία. Μάλιστα πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση συμφωνεί και βρίσκει και αυτή τις ίδιες αδυναμίες, όπως άλλωστε σε ανάλογα συμπεράσματα κατέληξε και η επιτροπή ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων που συνεστήθη για τη μελέτη των δημοσιονομικών στοιχείων υπό τον καθηγητή κ. Γκ. Χαρδούβελη και η οποία παρέδωσε το πόρισμά της. «Και η δική μας έκθεση αναδεικνύει πολιτικές ευθύνες», είπε.

ΣΤΟ Β΄ ΤΡΙΜΗΝΟ

του 2010, το Ελληνικό Δημόσιο θα χρειασθεί να δανεισθεί περίπου 27 δισ. ευρώ για να καλύψει λήξεις ομολόγων

Κατηγορούν την Ελλάδα και για την κατρακύλα του ευρώ
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: Γιώργος Κανελλόπουλος

ΣΥΝΕΧΙΣΤΗΚΕ και χθες το μπαράζ αρνητικών δημοσιευμάτων και δηλώσεων υψηλόβαθμων αξιωματούχων με αφορμή την οικονομική κατάσταση της Ελλάδας, η οποία τώρα κατηγορείται και για την υποχώρηση που σημειώνει το ευρώ τις τελευταίες ημέρες. Το ενιαίο νόμισμα έχει κατρακυλήσει στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων πέντε μηνών έναντι του αμερικανικού νομίσματος και έχει φτάσει να διαπραγματεύεται στα 1,41 δολάρια. Ειδησεογραφικά πρακτορεία, όπως το Βloomberg και το Αssociated Ρress, υιοθετούσαν απόψεις αναλυτών, σύμφωνα με τις οποίες η πτώση του ευρώ οφείλεται στην κακή οικονομική κατάσταση της Ελλάδας. Ο επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου Ντομινίκ ΣτροςΚαν, μιλώντας στο Βloomberg, χαρακτήρισε την οικονομική κατάσταση της Ελλάδας «σοβαρό θέμα», αν και πιστεύει ότι αυτό δεν θα προκαλέσει διάσπαση στην ευρωζώνη, ενώ ο οικονομολόγος και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Γιούργκεν Σταρκ μπήκε στη… λίστα με τα μέλη της ΕΚΤ που χτύπησαν το καμπανάκι του κινδύνου, λέγοντας ότι η ΕΚΤ δεν σκοπεύει να αλλάξει τους κανόνες λειτουργίας της για να βοη θήσει τη χώρα μας. «Επικίνδυνο προηγούμενο»
«Οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» έκαναν για μια ακόμη φορά λόγο για «ελληνική τραγωδία», ενώ ο Γκέοργκ Φαμπρίσιους, κορυφαίο στέλεχος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας της Γερμανίας (Βundesbank), σε δηλώσεις του στο Reuters προειδοποίησε ότι αν η Ελλάδα δεν αντιμετωπίσει τα οικονομικά της προβλήματα και υπάρξει ανάγκη εξωτερικής παρέμβασης, αυτό θα δημιουργήσει «επικίνδυνο προηγούμενο», πλήττοντας την αξιοπιστία του ευρώ.

«Πολιτική καταστροφή»
Τα προβλήματα στην Ελλάδα είναι «ακραία» επειδή η χώρα έχει μεγάλο δημοσιονομικό έλλειμμα, αλλά και υψηλό χρέος, αναφέρει μεταξύ άλλων ο Μάρτιν Γουλφ σε άρθρο του στους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» με τίτλο «Η ελληνική τραγωδία αξίζει την παγκόσμια προσοχή». Η Ελλάδα βρίσκεται σε πολύ δύσκολη θέση, αναφέρει ο Γουλφ, έχοντας παραποιήσει τα οικονομικά της επί σειρά ετών και έχοντας καταχραστεί την εμπιστοσύνη των εταίρων της. Ο αρθρογράφος επισημαίνει ότι η χρεοκοπία δεν είναι λύση, επειδή αν μια χώρα εγκαταλείψει την ευρωζώνη, αυτό θα σημάνει «πολιτική καταστροφή» και διατυπώνει την εκτίμηση ότι «η χώρα μας πιθανότατα θα κάνει προσπάθεια να αντέξει τα προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί, ώστε να αποφύγει τη χρεοκοπία. Όπως λέει χαρακτηριστικά ο Γουλφ, αν η Ελλάδα φύγει από την ευρωζώνη, αυτό θα συμβεί και σε άλλες ευάλωτες χώρεςμέλη του ευρώ. «Ξαφνικά το ασύλληπτο θα γίνει πιθανό», λέει και προσθέτει ότι αν γίνει αυτό, «στην ευρωζώνη θα προκληθεί κρίση όσον αφορά τα κρατικά χρέη και τον χρηματοοικονιμικό κλάδο, που θα κάνει αυτό που έγινε το 2009 (την κρίση) να μοιάζει με πάρτι».