[ 20 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ] Τα παιδιά των μεταναστών νιώθουν και συμπεριφέρονται σαν Έλληνες

Υπέρμαχος της αναγνώρισης ιθαγένειας σε παιδιά μεταναστών που έχουν γεννηθεί στη χώρα μας δηλώνει ο κ. Γ. Μόσχος. «Τα παιδιά αυτά», εξηγεί, «νιώθουν και συμπεριφέρονται σαν Έλληνες, αλλά στην πράξη αποκλείονται από την απόλαυση πολλών κοινωνικών αγαθών». Για αποδοτικότερη προστασία των δικαιωμάτων των ανηλίκων ο κ. Μόσχος προκρίνει ως νομοθετική ρύθμιση της πρώτης γραμμής τη λειτουργία οικογενειακού δικαστηρίου, που προβλέπεται μεν στη θεωρία, αλλά δεν έχει εφαρμοστεί στην πράξη.

Εδώ και τέσσερις μήνες μαθητές στην Πάτμο έχουν καταγγείλει αστυνομικούς για κακοποίηση. Η έρευνα είναι ακόμη στην αρχή.
Οι υποθέσεις αυτές έπρεπε να προχωρούν γρηγορότερα;

Ο ρυθμός της δικαστικής έρευνας εξαρτάται από τις ιδιαιτερότητές της. Θα μπορούσε να οφείλεται στη γραφειοκρατία, στον ενδελεχή έλεγχο της υπόθεσης ή σε άλλες αιτίες. Πάντως στους πολίτες και μάλιστα στους ανηλίκους δεν θα πρέπει να δημιουργείται η εντύπωση ότι η κακοποίησή τους κουκουλώνεται για οποιονδήποτε λόγο.

Είναι εύκολο για ένα παιδί να φθάσει στο σημείο να καταγγείλει ότι έπεσε θύμα κακοποίησης;
Όχι, άλλωστε τα περισσότερα περιστατικά κακοποίησης ανηλίκων, σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία, αποσιωπούνται.

Τι είδους προστασία θα έπρεπε να παρέχεται από την Πολιτεία στα ανήλικα θύματα;

Περισσότερες κοινωνικές υπηρεσίες- και στην Αστυνομία-, καλύτερη ενημέρωση στα παιδιά, τους εφήβους και τους γονείς τους, διασφάλιση εχεμύθειας και αντικειμενικότητας στους χειρισμούς.

Καλύπτονται οι ανάγκες τους;
Μεγάλο μέρος τους παραμένει ακάλυπτο.

Τα περιθώρια βελτίωσης είναι μόνο νομοθετικά;

Από νόμους πάμε αρκετά καλά.

Σε επάρκεια και οργάνωση των υπηρεσιών πάσχουμε.

Κάθε φορά που δημοσιοποιείται μία τέτοια ιστορία οι προβολείς φωτίζουν τις ελλείψεις σε υποδομές και προσωπικό. Αρκεί;

Δυστυχώς, οι προβολείς σύντομα σβήνουν και οι ιστορίες συχνά επαναλαμβάνονται.

Τι φταίει;
Απουσιάζει ένα ισχυρό δίκτυο υπηρεσιών παιδικής προστασίας αναπτυγμένο σε όλες τις τοπικές κοινωνίες, με καλό συντονισμό και εποπτεία.

Από την εμπειρία σας θυμάστε περιπτώσεις παιδιών που αναληθώς είχαν κατηγορήσει άλλους;
Βέβαια, είναι μέσα στις πιθανότητες.

Δυσδιάκριτη η αλήθεια ή το ψέμα διά στόματος ανηλίκων;

Μάλλον όχι. Οι ειδικοί μπορούν συνήθως να καταλάβουν αν ένα παιδί λέει την αλήθεια.

Ο θεσμός του Συνηγόρου του Παιδιού αποτελεί «δίχτυ προστασίας» για τα ανήλικα θύματα;

Ναι, αλλά το πρώτο δίχτυ προστασίας θα πρέπει να αναπτυχθεί στις γειτονιές όπου ζουν τα παιδιά! Υπέρ ή κατά της αναγνώρισης ιθαγένειας σε παιδιά μεταναστών που έχουν γεννηθεί στη χώρα μας;

Υπέρ. Γιατί;
Τα παιδιά αυτά νιώθουν και συμπεριφέρονται σαν Έλληνες, αλλά στην πράξη αποκλείονται από την απόλαυση πολλών κοινωνικών αγαθών.

Η δικαιοσύνη είναι αρωγός στις προσπάθειες του Συνηγόρου για παροχή καλύτερης προστασίας στα ανήλικα;

Ναι. Έχουμε καλή συνεργασία με εισαγγελείς, υπηρεσίες επιμελητών και το υπουργείο Δικαιοσύνης. Χρειάζεται ακόμη μεγαλύτερη προσέγγιση και συνεργασία.

Τα κονδύλια που διατίθενται από το κράτος επαρκούν για να καλυφθούν οι ανάγκες που ανακύπτουν;

Δυστυχώς όχι. Χρειάζεται να συνειδητοποιήσουμε ότι η παιδική προστασία πρέπει να αποτελέσει προτεραιότητα της κοινωνικής πολιτικής.

Έχει αυξηθεί ο αριθμός των παιδοψυχολόγων και των κοινωνικών λειτουργών που απαιτούνται για την αντιμετώπιση των προβλημάτων;

Οι ελλείψεις είναι ακόμη πολλές. Ιδίως στα σχολεία, στις υπηρεσίες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και στα ιδρύματα.

Πώς θα χαρακτηρίζατε τις συνθήκες κράτησης στα αστυνομικά τμήματα;

Στις περισσότερες περιπτώσεις πολύ κακές. Ιδίως για ανηλίκους. Η φυλακή είναι μέτρο σωφρονισμού των ανηλίκων;

Όχι. Σχεδόν 80% από αυτούς υποτροπιάζουν.

Είστε υπέρμαχος της άποψης «κανένα παιδί μέσα σε κελί». Θεωρείτε ότι ως κοινωνία είμαστε έτοιμοι να δεχθούμε την κατάργηση των φυλακών ανηλίκων για όλα τα ποινικά αδικήματα;

Πιστεύω ότι είμαστε έτοιμοι να δεχθούμε πως μέχρι 15 χρονών κανένα παιδί δεν θα πηγαίνει στη φυλακή, ενώ οι μεγαλύτεροι, αν χρειάζεται να τους επιβληθεί στέρηση της ελευθερίας, θα πρέπει να μένουν χωριστά από τους ενηλίκους σε χώρους σχεδιασμένους για την ηλικία και τις ανάγκες τους.

Ποια θεωρείτε νομοθετική ρύθμιση πρώτης γραμμής για τη βελτίωση στην προστασία των ανηλίκων;

Τη λειτουργία του οικογενειακού δικαστηρίου, πλαισιωμένου από κοινωνικές υπηρεσίες, που προβλέπεται στο δίκαιό μας, χωρίς όμως να έχει ακόμη εφαρμοστεί.

Επίσης, για τους ανηλίκους με διαταραχές συμπεριφοράς που πρέπει να απομακρυνθούν από τις οικογένειές τους θα πρέπει να προβλεφθεί και εφαρμοστεί το πλαίσιο φροντίδας τους σε ειδικούς ξενώνες φιλοξενίας και σε ανάδοχες οικογένειες.

Ο εθελοντισμός μπορεί να προσφέρει προς την κατεύθυνση αυτή;

Μόνο προσθετικά στην καλή λειτουργία των υπηρεσιών από επαγγελματίες.