ΑΝΑΛΥΣΗ Σωστά μέτρα, λάθος χειρισμοί

Η επαναφορά του φόρου κληρονομιών και γονικών παροχών, με υψηλό αφορολόγητο και προοδευτική κλίμακα, είναι ένα κοινωνικά δίκαιο μέτρο. Με άλλη διατύπωση, είναι ένα «αριστερό» μέτρο, καθώς φορολογεί αναλογικά περισσότερο τους έχοντες, προκειμένου τα έσοδα να χρησιμοποιηθούν για να καλύψουν ανάγκες των ασθενέστερων.

Κοινωνικά δίκαιο ή «αριστερό» θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί και το επίδομα κοινωνικής αλληλεγγύης, το οποίο χρηματοδοτήθηκε, μάλιστα, εξ ολοκλήρου από την έκτακτη εισφορά σε κερδοφόρες επιχειρήσεις, άρα από τους έχοντες.

Και τα δύο αυτά μέτρα, όμως, τα μοναδικά, άλλωστε, που έχει ώς τώρα πάρει η κυβέρνηση στον τομέα της οικονομικής πολιτικής, διεκπεραιώθηκαν με λάθος τρόπο και έχασαν έτσι την αναγνώριση που τους άξιζε.

Σε ό,τι αφορά τον φόρο κληρονομιών και γονικών παροχών, η κυβέρνηση άργησε να φέρει το μέτρο, με αποτέλεσμα να κάνουν φτερά εκατομμύρια ευρώ δυνητικών εσόδων, από τις αθρόες μεταβιβάσεις που έγιναν στις ΔΟΥ των ακριβών περιοχών. Αλλά και όταν τελικά αποφάσισε να το φέρει, το έκανε άτολμα, με μια τροπολογία που θα είχε αναδρομικό χαρακτήρα, άρα θα αντιμετώπιζε πιθανώς πρόβλημα συνταγματικότητας. Αυτό έγινε μόνο και μόνο για να μην παραβιάσει την περίφημη διαβούλευση, που είναι όμως άνευ νοήματος για ένα μέτρο το οποίο έχει προεκλογικώς ανακοινωθεί και άρα εγκριθεί από το εκλογικό σώμα στη βασική του κατεύθυνση. Άλλωστε, οι καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, όπως αυτές που ζει τώρα η οικονομία της χώρας, επιβάλλουν ούτως ή άλλως αποφασιστικές κινήσεις και καθιστούν τη διαβούλευση σε πολλές περιπτώσεις πολυτέλεια.

Τελικώς, αφού δέχθηκε επιθέσεις και από το εσωτερικό της, η κυβέρνηση έκανε χθες αυτό που εξαρχής έπρεπε να είχε κάνει, δηλαδή έφερε την οριστική ρύθμιση με μορφή κατεπείγοντος νομοσχεδίου.

Σε ό,τι αφορά, εξάλλου, το θέμα του επιδόματος κοινωνικής αλληλεγγύης, αποδεικνύεται στην πράξη αυτό που εξαρχής φοβούνταν πολλοί και το είχαν επισημάνει και στον ηλεκτρονικό διάλογο: τα κριτήρια ήταν τέτοια που επέτρεψαν σε πολλούς ευκατάστατους πολίτες, π.χ. αγρότες, να το εισπράξουν, ενώ αντίθετα απέκλεισαν άλλους, πραγματικά αδύναμους.

Οι τραπεζικοί υπάλληλοι διηγούνται περιστατικά πελατών τους, που ντρέπονται και οι ίδιοι να προσέλθουν στα ταμεία ως δήθεν οικονομικά ασθενείς, αλλά με βάση τον νόμο είναι δικαιούχοι. Κάπως έτσι, σπαταλήθηκε ένα πολύτιμο κεφάλαιο 870 εκατ. ευρώ, σε μια περίοδο που το κράτος κυνηγάει και το ένα ευρώ.

Το Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης που παρουσιάσθηκε προχθές δείχνει ότι η κυβέρνηση αρχίζει επιτέλους να ξεπερνάει τις «παιδικές ασθένειες» των 100 πρώτων ημερών και να θέτει συγκεκριμένους στόχους. Μόνο αν μείνει προσηλωμένη στη γραμμή αυτή δεν θα σπαταλήσει άλλους πόρους, αλλα και άλλες καλές προτάσεις του ίδιου του προγράμματός της.