«Με τα πρώτα κρύα μας έπνιξε ο καπνός»

Μπήκε ο χειμώνας, έσφιξε το κρύο, καιρός και πάλι για…
τσιγάρο. Έτσι λένε χαριτολογώντας οι περίπου 1.400 κάτοικοι στις Αμπελιές του Δήμου Γιαννιτσών Πέλλας.

Ήταν το μοναδικό χωριό αντικαπνιστών σε ολόκληρη την Ελλάδα, καθώς από τον περασμένο Ιούλιο είχε απαγορευθεί το κάπνισμα σε όλα τα καταστήματα ανεξαιρέτως. Ωστόσο η προσπάθεια απεξάρτησης από τη νικοτίνη για τους κατοίκους των Αμπελιών αποδείχτηκε αποκλειστικά… καλοκαιρινή υπόθεση.

Οι καπνιστές έπρεπε να βγαίνουν από τα καφενεία και τις καφετέριες για να καπνίσουν και αφού δεν άντεχαν το κρύο, ο ένας μετά τον άλλο άρχισαν να επιστρέφουν στις παλιές συνήθειες. Χωρίς τον φόβο της επιβολής κυρώσεων οι θαμώνες έσπασαν την άτυπη αντικαπνιστική συμφωνία που εφήρμοσαν οι καταστηματάρχες από την 1η Ιουλίου και άρχισαν να καπνίζουν κανονικά.

«Ήταν κάτι πολύ καλό, αλλά δυστυχώς κράτησε μόνο λίγους μήνες. Με τα πρώτα κρύα, έκλεισαν οι πόρτες και τυλιχτήκαμε πάλι στους καπνούς. Έτσι, χάσαμε και την αποκλειστικότητα να είμαστε το μοναδικό χωριό αντικαπνιστών σε ολόκληρη την Ελλάδα» λέει στα «ΝΕΑ» ο ιδιοκτήτης καφενείου Μάρκος Αθανασίου.

Άδειος ο ειδικός χώρος
Παρότι ο κ. Αθανασίου είναι καπνιστής, από τον περασμένο Ιούλιο μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου δεν ήταν αναγκασμένος να αδειάζει τα τασάκια με τα αποτσίγαρα των θαμώνων ούτε να ανοίγει κάθε τόσο τα παράθυρα για να ανανεωθεί ο αέρας. Για τους φανατικούς καπνιστές δημιούργησε ειδικό κλειστό χώρο με θερμάστρες-μανιτάρια, αλλά εφόσον δεν ισχύει η απαγόρευση στο κάπνισμα παραμένει άδειος.

Ο Χρίστος Κράλης, 41 ετών, πελάτης στο καφενείο και καπνιστής λέει ότι σχεδόν όλοι οι φανατικοί καπνιστές δηλώνουν αποφασισμένοι να κόψουν το τσιγάρο, αλλά ελάχιστοι τα καταφέρνουν. «Όσο ο καιρός ήταν καλός βγαίναμε από το μαγαζί και καπνίζαμε. Βγαίναμε με τα ποτήρια και τα φλιτζάνια στο χέρι, αλλά το εφαρμόζαμε όλοι και καπνίζαμε λιγότερο. Τώρα γυρίσαμε στα παλιά».

Ο πρόεδρος στο δημοτικό διαμέρισμα Μανώλης Παπαδόπουλος αναγκάστηκε για λόγους υγείας να διακόψει το κάπνισμα πριν από ενάμιση χρόνο, αλλά σχεδόν πάντα κρατά στο χέρι από συνήθεια ένα τσιγάρο που δεν το ανάβει ποτέ. «Εφόσον δεν ισχύει η συμφωνία, υπάρχει και θέμα ανταγωνισμού αν κάποιος καταστηματάρχης δεν επιτρέψει το κάπνισμα.

Εδώ περίπου 70% αυτών που συχνάζουν σε καφενεία και καφετέριες είναι καπνιστές και είναι δεδομένο ότι θα φύγουν από το μαγαζί αν δεν μπορούν να καπνίσουν».

Ήταν καλά για 5 μήνες
Στο δημοτικό διαμέρισμα Αμπελιές που απέχει 10 χιλιόμετρα από την πόλη των Γιαννιτσών, λειτουργούν μεταξύ των άλλων 5 καφενεία και καφετέριες, 2 ψησταριές, 1 ζαχαροπλαστείο και 5 σούπερ μάρκετ και αρτοποιεία. Όπως λέει χαριτολογώντας ο 68χρονος Κώστας Τόσιος, η πλειονότητα των συγχωριανών του είναι καπνιστές και αυτό οφείλεται και στο γεγονός πως μέχρι το 2005 το χωριό παρήγε κάθε χρόνο 600 τόνους καπνού. Ο κ. Τόσιος δεν κάπνισε ποτέ και κάποτε αντιμετώπισε σοβαρό πρόβλημα υγείας, αλλά πηγαίνει στα καφενεία για να συναντήσει τους φίλους του. «Ήταν πολύ καλά για 5 μήνες, αλλά δυστυχώς το καταργήσαμε.

Στα χωριά, αν δεν πας στο καφενείο απομονώνεσαι. Το καφενείο είναι το κέντρο του κόσμου. Η αίθουσα γεμίζει καπνούς και αναγκαστικά αναπνέουμε όλοι μαζί πίσσα και νικοτίνη». Ο συγχωριανός του Δημήτρης Παπαδόπουλος, γεωργός στο επάγγελμα, θεωρεί το κάπνισμα στο καφενείο εκτόνωση, φυγή από την καθημερινότητα και διασκέδαση. «Το καλοκαίρι μπορεί να εφαρμοστεί η απαγόρευση, αλλά τον χειμώνα δεν νοείται καφενείο και κέντρο διασκέδασης χωρίς κάπνισμα. Χωρίς τσιγάρο είναι δυνατόν να απολαύσεις τον καφέ ή ένα ποτήρι μπίρα;» αναρωτιέται. Η αντικαπνιστική συμφωνία στις Αμπελιές έγινε μεταξύ των καταστηματαρχών, οι οποίοι αποφάσισαν να τοποθετήσουν απαγορευτικά αυτοκόλλητα σε όλα τα καταστήματα, ενώ κάποιοι ανήρτησαν και φωτοτυπίες του νόμου που αναφέρεται στην απαγόρευση και τις κυρώσεις.