Ναυμαχίες του γλυκού νερού

«Το φετινό καλοκαίρι μού έκλεψαν 120 νταούλια- κωνικές παγίδες ψαριών με δίχτυ, αξίας 6.000 ευρώ. Δεν υπάρχει ψαράς στα παράκτια χωριά Δοϊράνη και Μουριές που να μην έχει πέσει θύμα κλοπής διχτυών και εργαλείων», λέει στα «ΝΕΑ» ο ντόπιος ψαράς και πρόεδρος του αλιευτικού συνεταιρισμού Στέλιος Κορνηλάκης.
Στα νερά τής συνήθως απάνεμης λίμνης Δοϊράνης, στα ελληνοσκοπιανά σύνορα, μαίνεται τον τελευταίο καιρό η «ναυμαχία του γριβαδιού». Σκοπιανοί ψαράδες περνούν τις σημαδούρες που ορίζουν τα υδάτινα σύνορα και φθάνουν μέχρι την ελληνική όχθη για να κλέψουν δίχτυα και αλιευτικά εργαλεία, ενώ Έλληνες συνάδελφοί τους απειλούν αγανακτισμένοι με αντίποινα.

Κι ενώ οι ακρίτες αλιείς κινδυνεύουν με οικονομική καταστροφή, το μοναδικό σκάφος των συνοριακών αστυνομικών παραμένει ελλιμενισμένο τα τελευταία δύο χρόνια… στην αυλή του παλιού δημοτικού σχολείου Δοϊράνης, με τη δικαιολογία ότι δεν υπάρχει στη λίμνη ράμπα καθέλκυσης σκαφών!

Απεγνωσμένοι οι δεκάδες επαγγελματίες ψαράδες, οι οποίοι ζουν από τη λίμνη, προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη. Την περασμένη εβδομάδα κατέθεσαν στην Εισαγγελία Κιλκίς μηνυτήρια αναφορά κατά παντός υπευθύνου, ζητώντας την άμεση καθέλκυση του περιπολικού σκάφους.

«Στην ξύλινη καλύβα που έφτιαξα στη λίμνη μπήκαν τρεις φορές κλέφτες και σήκωσαν δίχτυα, φανούς και διάφορα αλιευτικά εργαλεία αξίας. Ξέρουμε ονομαστικά αυτούς που κάνουν τη ζημιά, δεν είναι περισσότεροι από 10- 20 άτομα, αλλά δεν μπορούμε να κάνουμε απολύτως τίποτα» λέει ο ψαράς Νίκος Μαυρουδής από το χωριό Μουριές.

Την όμορφη λίμνη Δοϊράνη, περίπου 25 χιλιόμετρα έξω από το Κιλκίς, χωρίζουν στα δύο τα ελληνοσκοπιανά σύνορα. Τα 2/3 της λίμνης ανήκουν στα Σκόπια και το υπόλοιπο στη χώρα μας.

«Από τον συνέταιρό μου έκλεψαν πρόσφατα εκατοντάδες δίχτυα των 50 μέτρων. Ως συνεταιρισμός αποφασίσαμε να διαμαρτυρηθούμε, περάσαμε απέναντι και συναντηθήκαμε, συνοδευόμενοι από δικούς μας αστυνομικούς, με τη σκοπιανή συνοριακή φρουρά. Και τις τρεις φορές όμως εμφανίστηκε διαφορετικός διοικητής… Αναγνωρίσαμε τα δίχτυα και τα εργαλεία μας. Κάποια είχαν κατασχεθεί, ενώ άλλα πουλήθηκαν στους απέναντι ψαράδες» εξηγεί ο κ. Κορνηλάκης.

Το παράδοξο της «ναυμαχίας της Δοϊράνης» είναι πως στο σκοπιανό τμήμα της λίμνης απαγορεύεται το ψάρεμα! Αιτία γι΄ αυτό αποτελούν τα υπέρογκα χρέη που άφησαν στο γειτονικό κράτος οι αλιευτικοί συνεταιρισμοί και που μέχρι να ξοφληθούν κανένας Σκοπιανός ψαράς δεν μπορεί να μπει στη λίμνη. Η ίδια η απαγόρευση όμως συντηρεί έναν φαύλο κύκλο διαφθοράς και παρανομίας, αποτέλεσμα του οποίου είναι και η απάθεια των σκοπιανών αρχών για τους κλέφτες των διχτυών.

«Σαν να μην έφθαναν όλα αυτά, στο ελληνικό κομμάτι της λίμνης ψαρεύουν παράνομοι ντόπιοι αλιείς. Πρόσφατα εντοπίστηκαν ένας απόστρατος στρατιωτικός κι ένας συνοριοφύλακας να ψαρεύουν χωρίς επαγγελματικές άδειες λίγα μέτρα από την ακτή» καταγγέλλουν στα «ΝΕΑ» κάτοικοι των παράκτιων χωριών.

ΞΕΦΡΑΓΟ ΑΜΠΕΛΙ

Το ταχύπλοο των συνοριοφυλάκων παραμένει αραγμένο στη στεριά διότι δεν υπάρχει ράμπα καθέλκυσης

Η στάθμη του νερού έχει πέσει κατά 40%

ΠΗΓΗ ΖΩΗΣ για τους λιγοστούς κατοίκους των παράκτιων χωριών είναι η λίμνη Δοϊράνη. Οι περισσότεροι κάτοικοι του ακριτικού ομώνυμου δήμου ασχολούνται με τη γεωργία, ενώ περίπου 40 οικογένειες ζουν εδώ και γενιές πουλώντας ψάρια στις γραφικές ταβέρνες της περιοχής, που κατακλύζονται από επισκέπτες τα Σαββατοκύριακα.

Τα νερά της λίμνης είναι καθαρά καθώς δεν δέχεται βιομηχανικά λύματα. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια καταγράφεται πτώση της στάθμης του νερού και σήμερα φθάνει τα 6 μέτρα μέγιστο βάθος παρότι τη δεκαετία του ΄80 ήταν 10 μέτρα.

Βαθιά πληγή στη λίμνη Δοϊράνη άφησε η προσπάθεια της ελληνικής κυβέρνησης στις αρχές της δεκαετίας του ΄90 να μεταφέρει νερό, μέσω καναλιού με φυσική ροή, από τη λίμνη στον κάμπο της Θεσσαλονίκης. Το κανάλι υπερχείλισε, πλημμύρισαν μεγάλες γεωργικές εκτάσεις και η στάθμη της λίμνης έπεσε, ενώ στον κάμπο δεν έφθασε «ούτε ένα ποτήρι νερό» όπως λένε χαρακτηριστικά οι κάτοικοι.

Αντίθετα, οι αρχές της ΠΓΔΜ φυλάσσουν διαχρονικά το υδάτινο δυναμικό, καθώς η απέναντι όχθη αποτελεί τουριστικό θέρετρο. Στο παρελθόν μάλιστα εκεί συνήθιζε να παραθερίζει ο στρατάρχης Τίτο. Είναι ενδεικτικό ότι οι Σκοπιανοί κατασκεύασαν δέκα γεωτρήσεις, από τις οποίες αντλούν νερό για να κρατούν ζωντανή τη Δοϊράνη.

Η λίμνη αποτελεί πλούσιο υγροβιότοπο, προστατευμένο από διεθνείς περιβαλλοντικές συμβάσεις. Έχει συνολική έκταση 43 τ. χλμ., από τα οποία τα 27 ανήκουν στην ΠΓΔΜ και τα 16 στην Ελλάδα.
Κλασικός μεζές στις παραλίμνιες ταβέρνες

ΤΑ ΓΡΙΒΑΔΙΑ (ή αλλιώς κυπρίνοι), τα ψάρια που αποτελούν το μήλο της Έριδος ανάμεσα στους Έλληνες και τους Σκοπιανούς ψαράδες, είναι από τα πλέον συνηθισμένα ψάρια στις ελληνικές λίμνες και ποτάμια και μπορεί να φθάσουν ακόμη και τα 25 κιλά. Αποτελούν τον κλασικό μεζέ στις παραλίμνιες ταβέρνες της Δοϊράνης, στην Καστοριά, στα παραποτάμια χωριά του Έβρου. Τα τελευταία χρόνια μάλιστα, επειδή παρατηρείται μείωση του πληθυσμού τους τόσο στον Έβρο όσο και στην Καστοριά, αλλά και στη λίμνη Πολυφύτου Κοζάνης, έχουν γίνει προσπάθειες εμπλουτισμού των υδάτων με γόννο γριβαδιού. Στις ταβέρνες γύρω από τη Δοϊράνη καταλήγουν τα ψάρια που πωλούνται προς 17- 18 ευρώ το κιλό. Ελάχιστα ψάρια φθάνουν στα ιχθυοπωλεία όπου διακινούνται προς 6- 7 ευρώ το κιλό. Μαγειρεύονται με πολλούς διαφορετικούς τρόπους: από τον απλούστερο κομμένα φέτες με κουρκούτι τηγανητά μέχρι στιφάδο. Γριβάδι στον ταβά προτείνει η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Καστοριάς στην ιστοσελίδα της.

Υλικά

1 γριβάδι

2 πράσινες πιπεριές

2 ντομάτες

1 ματσάκι μαϊντανό

3 σκελίδες σκόρδο

1 φλιτζ. φρυγανιά τριμμένη

λίγο κόκκινο πιπέρι

αλάτι

1/4 φλιτζ. ξίδι

1 φλιτζ. λάδι

Εκτέλεση
Καθαρίζουμε, πλένουμε και αλατίζουμε το ψάρι. Λαδώνουμε ένα ταψί, ρίχνουμε τη φρυγανιά, τον μαϊντανό ψιλικομμένο και το σκόρδο. Αλευρώνουμε το ψάρι και το τοποθετούμε στο ταψί προσθέτοντας γύρω γύρω ψιλοκομμένες τις ντομάτες και τις πιπεριές. Πασπαλίζουμε με λίγη φρυγανιά και κόκκινο πιπέρι. Χτυπάμε το λάδι με το ξίδι και το περιχύνουμε στο ψάρι προσθέτοντας και λίγο νερό. Ψήνουμε στους 180 βαθμούς για περίπου μία ώρα.