Κοινωνική ιστορία γραμμένη με… ντιζάιν

Αφιερωμένη σε εκείνους που χάραξαν δρόμους στο ελληνικό ντιζάιν κυρίως της διαφήμισης είναι μια έκθεση στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης
Oι αφίσες του ΕΟΤ της δεκαετίας του ΄60, οι…στοργικές διαφημίσεις της παιδικής πούδρας Προδέρμ, τα εμπνευσμένα λογότυπα του μαιευτηρίου Μητέρα, της Τράπεζας Κρήτης, της… γιορτινής ρετσίνας Κουρτάκη, της Εταιρείας Σπαστικών κ.λπ., αποτελούν την «εθνική κληρονομιά» του ελληνικού design.

Η… ζώσα και δημιουργούσα ακόμη και σήμερα «εθνική κληρονομιά του ελληνικού design» συγκεντρώθηκε και, μετά τη δεύτερη παρουσίασή της (στην Αθήνα τον Ιανουάριο του 2008 στο Μουσείο Μπενάκη και τον Μάιο του 2008 στην Πάτρα) παρουσιάζεται τώρα στη Θεσσαλονίκη, υπό τον τίτλο «Διαδρομές Design Routes», στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης.

Όπως γράφει ο Δημήτρης Θ. Αρβανίτης, designer και μέλος της Αlliance Graphique Ιnternationale (ΑGΙ), του οποίου ουσιαστικά πρωτοβουλία είναι η Έκθεση και ο οποίος επιμελείται το βιβλίο που την συνοδεύει, «οι τρεις πρωτοπόροι σχεδιαστές κινούνται ανάμεσά μας, αποτελούν ενεργό κομμάτι του δυναμικού μας, ο καθένας από την πλευρά της επιλογής του, και συνεχίζουν τη δράση τους αθόρυβα και ουσιαστικά, χωρίς να εμπλέκονται στην απατηλή ματαιοδοξία του εγχώριου life style». Οι Φρέντυ Κάραμποτ, Αγνή και Μιχάλης Κατζουράκης εμφανίστηκαν στα τέλη της δεκαετίας του ΄50 στον χώρο της οπτικής επικοινωνίας, σηματοδοτώντας την αρχή της μετεξέλιξης του design από την εμπειρική κατάσταση στην πλήρη ανάπτυξή του σε νέα τέχνη.

Τον Οκτώβριο του 1962 ίδρυσαν το γραφείο «Κ+Κ- Διαφημιστικόν Κέντρον Αθηνών» («Κ+Κ- Αthens Ρublicity Centre») με εταίρους τους Δ. Τσόπελα και Π. Καναβό. «Νονά» της ολοκληρωμένης αυτής ονομασίας είναι η Αγνή Κατζουράκη, ψυχή του καλλιτεχνικού τμήματος του γραφείου.

Οι αφίσες, τα λογότυπα και οι διαφημίσεις τους άλλαξαν ολοκληρωτικά το τοπίο. Επέβαλαν μια νέα διαφημιστική γλώσσα, μινιμαλιστική, δροσερή και ταυτόχρονα πολύ ελληνική, με άμεσες πολλές φορές αναφορές στην αρχαιότητα, τη βυζαντινή παράδοση και τη λαϊκή τέχνη, διανθισμένες πάντα με πολύ χιούμορ. Διαμόρφωσαν μια αναγνωρίσιμη διεθνώς εικόνα της ελληνικότητας και έγιναν οι διάκονοι ενός γοητευτικού, μοντέρνου «ελληνικού στυλ».

Με σπουδές ζωγραφικής (το ζεύγος Αγνής και Μιχάλη Κατζουράκη, αλλά και ο πρώην υπάλληλος της αμερικανικής αποστολής στην Ελλάδα Φρέντυ Κάραμποτ) κατάφεραν στις καλλιτεχνικές και επαγγελματικές τους διαδρομές με το design να ζωγραφίσουν το εφήμερο και να χαράξουν δρόμους στα αμφιλεγόμενα σύγχρονα «πατήματα».

ΙΝFΟ

«Διαδρομές Design Routes». Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, στη Θεσσαλονίκη, από την Παρασκευή 4 Σεπτεμβρίου έως και την Κυριακή 8 Οκτωβρίου.