Ίδια προϊόντα ίδιων πολυεθνικών ακριβότερα στην Ελλάδα

Αποφασισμένη να κυνηγήσει τις πολυεθνικές που απαγορεύουν στους λιανεμπόρους να κάνουν τις δικές τους- παράλληλες- εισαγωγές των προϊόντων τους προκειμένου να εξασφαλίσουν καλύτερες τιμές, είναι η Επιτροπή Ανταγωνισμού. Μάλιστα, η έρευνά της εστιάζεται σε 16 κατηγορίες προϊόντων καθημερινής χρήσης.

Οι ρήτρες απαγόρευσης παράλληλων εισαγωγών έχουν ως αποτέλεσμα τα ίδια προϊόντα πολυεθνικών ομίλων να πωλούνται ακριβότερα στην Ελλάδα σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Η Επιτροπή Ανταγωνισμού τις θεωρεί παράνομες και απειλεί με βαριά πρόστιμα όσους εντοπίσει να νοθεύουν τον ανταγωνισμό.

Τα ευρήματα της έρευνας στον κλάδο των απορρυπαντικών, που διεξήχθη το τελευταίο διάστημα, φαίνεται ότι άνοιξαν την όρεξη της Επιτροπής, η οποία βάζει τώρα στο μικροσκόπιό της όλες τις συμβάσεις ανάμεσα σε λιανέμπορους και πολυεθνικές για τουλάχιστον 16 κατηγορίες προϊόντων, πολλά από τα οποία είναι καθημερινής χρήσης, όπως προϊόντα προσωπικής υγιεινής (στοματικής υγιεινής, μαλλιών, σώματος κ.ά.), ξυριστικά, απορρυπαντικά όλων των ειδών (ρούχων, οικοσκευής κ.ά.) κ.λπ.

Σε μια αγορά την οποία οι πολυεθνικές εταιρείες θεωρούν μικρή σε μέγεθος, αφού ο συνολικός τζίρος στις συγκεκριμένες κατηγορίες προϊόντων μόλις που φτάνει το 1 δισ. ευρώ τον χρόνο, φαίνεται πως δεν είναι τυχαίο το γεγονός πως οι τιμές των προϊόντων παρουσιάζουν αποκλίσεις σε διψήφια ποσοστά από αυτές που ισχύουν σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Προκάλεσαν υποψίες οι μεγάλες διαφορές
Η αυτεπάγγελτη έρευνα της Επιτροπής για τον κλάδο των απορρυπαντικών είχε ξεκινήσει από το 2004 και εστίασε στη διερεύνηση των συμβάσεων μεταξύ των βιομηχανιών και των λιανεμπορικών αλυσίδων.

Η έρευνα αποτέλεσε την πρώτη κίνηση της Επιτροπής με στόχο να εξακριβώσει τις αιτίες για τις μεγάλες διαφορές τιμών- έως και 90% – που υπάρχουν για τα ίδια προϊόντα στα ελληνικά ράφια σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές πόλεις. Τώρα, εκτός από τα απορρυπαντικά, έρευνες για παράνομες ρήτρες που αλλοιώνουν τον ανταγωνισμό διενεργούνται και σε άλλα προϊόντα πολυεθνικών, όπως βρεφικές πάνες, καθαριστικά, σαμπουάν, αφρόλουτρα και ξυριστικά είδη.

Οι έλεγχοι θα αφορούν συμβάσεις που μπορεί να έχουν συναφθεί μεταξύ πολυεθνικών και λιανεμπόρων την τελευταία 5ετία.

Κατηγορούμενοι πολυεθνικές και λιανέμποροι
Σύμφωνα με την πρώτη απόφαση της Επιτροπής Ανταγωνισμού για τον κλάδο των απορρυπαντικών, η οποία φαίνεται να αποτελεί πιλότο, διαπιστώθηκε η ύπαρξη αντιανταγωνιστικών συμπράξεων (ρήτρες απαγόρευσης παράλληλων εισαγωγών) κατά παράβαση της εθνικής και κοινοτικής νομοθεσίας σε συμβάσεις που είχε συνάψει η εταιρεία Unilever Ηellas ΑΕΒΕ με 6 αλυσίδες σούπερ μάρκετ κατά τη χρονική περίοδο 2000-2002. Μάλιστα, για την υπόθεση αυτή η Επιτροπή επέβαλε τον περασμένο Απρίλιο συνολικό πρόστιμο στους εμπλεκόμενους συνολικού ύψους 8 εκατ. ευρώ.

Αθέμιτες πρακτικές φαίνεται να εντόπισε η Επιτροπή και σε μια ακόμα περίπτωση, στην οποία εμπλέκονται οι εταιρείες Colgate Ρalmolive και Colgate Ρalmolive Εμπορική, καθώς και λιανέμποροι. Η υπόθεση αυτή βρίσκεται σε εξέλιξη καθώς η Ολομέλεια της Επιτροπής έκρινε την περασμένη εβδομάδα ότι θα πρέπει η έρευνά της να επεκταθεί και σε άλλες κατηγορίες προϊόντων που διακινεί η Colgate Ρalmolive στην Ελλάδα, αφού από τις καταθέσεις μαρτύρων κατά την ακροαματική διαδικασία για το θέμα των απορρυπαντικών προέκυψε ότι η ρήτρα απαγόρευσης παράλληλων εισαγωγών ενδέχεται να περιλαμβάνει και άλλα προϊόντα της Colgate (όπως είδη προσωπικής υγιεινής) που αποτελούν αντικείμενο των υπό εξέταση συμβάσεων της εταιρείας με τρία σούπερ μάρκετ, ένα Cash & Carry και έναν όμιλο αγορών.

Από κόσκινο όλες οι συμβάσεις λιανεμπορικών αλυσίδων – πολυεθνικών για τουλάχιστον 16 κατηγορίες προϊόντων καθημερινής χρήσης

Πώς φουσκώνουν τις τιμές με τις συμφωνίες

Η ρήτρα απαγόρευσης παράλληλων εισαγωγών στρεβλώνει τον ανταγωνισμό δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για αποκλίσεις τιμών σε ίδια προϊόντα που διακινούνται σε διαφορετικές χώρες. Η πρακτική που ακολουθούν σε αρκετές περιπτώσεις πολυεθνικές εταιρείες, είναι να μην ανταγωνίζεται η μια θυγατρική τους (που, για παράδειγμα, δραστηριοποιείται στην Ελλάδα) μια άλλη θυγατρική που δραστηριοποιείται σε άλλη χώρα της Ε.Ε.

και αυτό επιτυγχάνεται με τη δέσμευση των λιανέμπορων να μην πραγματοποιούν μόνοι τους εισαγωγές της πολυεθνικής από άλλη χώρα.

Ιδιαίτερη σημασία στις έρευνες της Επιτροπής Ανταγωνισμού φαίνεται να έχει και το γεγονός ότι, ακόμα και σε περιπτώσεις που έχουν παύσει οι απαγορευτικές ρήτρες, οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ εξακολουθούσαν να μην προχωρούν σε φθηνότερες εισαγωγές από άλλες χώρες, κάτι που προκαλεί σκέψεις για ενδεχόμενες «συνεννοήσεις» μεταξύ των εταιρειών και των λιανεμπόρων «κάτω από το τραπέζι».