Φόροι: Τι ετοιμάζει η κυβέρνηση, τι σχεδιάζει το ΠΑΣΟΚ

Με μια γενικευμένη φοροεπιδρομή, που θα πλήξει όλα τα εισοδήματα και την κατανάλωση και θα θέσει έτσι ενδεχομένως σε κίνδυνο και την ίδια την ανάπτυξη, θα επιχειρήσει η κυβέρνηση μετά τις ευρωεκλογές να περιορίσει το έλλειμμα του προϋπολογισμού που έχει ξεφύγει από κάθε έλεγχο.

Το ΠΑΣΟΚ διαφωνεί, θεωρεί ότι το εισπρακτικό πακέτο είναι λάθος συνταγή σε καιρό ύφεσης, αλλά αναγνωρίζει ότι υπάρχει ανάγκη περιορισμού του ελλείμματος και προτείνει τους δικούς του φόρους, περισσότερο προσανατολισμένους στα υψηλά εισοδήματα και τη μεγάλη ακίνητη περιουσία, περιλαμβανομένης αυτής της Εκκλησίας.

Κυβέρνηση και αντιπολίτευση είναι φυσικά διαφορετικά μεγέθη, αφού η πρώτη πιέζεται από την πραγματικότητα, ενώ η δεύτερη έχει την πολυτέλεια της κριτικής εξ αποστάσεως. Όμως, καθώς το ΠΑΣΟΚ θεωρεί ότι πλησιάζει η στιγμή να αναλάβει κυβερνητικά καθήκοντα, μετράει τα λόγια του όλο και περισσότερο.

Έτσι, αυτά που εξαγγέλλει δεν είναι μόνο ευχάριστες και χαριστικές ρυθμίσεις του τύπου «δώσ΄ τα όλα», ενώ αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να πάρει και επιπλέον μέτρα στο μέλλον, καθώς δεν έχει ακόμη ανακοινώσει π.χ. τι θα κάνει με τους φορολογικούς συντελεστές στο εισόδημα και το αφορολόγητο όριο και δεν έχει πει τίποτα για τους έμμεσους φόρους.

Η κυβέρνηση αυτοπαγιδεύτηκε
Η κυβέρνηση υπέκυψε χωρίς διαπραγμάτευση στην υπόδειξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για σκληρά μέτρα μετά τις ευρωεκλογές, καθώς είχε ήδη εξαντλήσει τα περιθώρια ανοχής της.

Το κακό άρχισε με το υπερβολικό έλλειμμα του 2007 (3,5% του ΑΕΠ) που ο κ. Γ. Αλογοσκούφης ισχυριζόταν ότι ήταν προσωρινό.

Ο ίδιος πάλεψε στη συνέχεια να «μαγειρέψει» το έλλειμμα του 2008, τον Δεκέμβριο υποστήριζε ότι ήταν 2,5% του ΑΕΠ, ενώ στη συνέχεια ο διάδοχός του κ. Γ. Παπαθανασίου επέμενε στο τέλος Ιανουαρίου ότι είχε συγκρατηθεί στο 3,7% του ΑΕΠ και άρχισε να ανακοινώνει μέτρα για την υποτιθέμενη μικρή απαιτούμενη διόρθωση του 0,7% του ΑΕΠ.

Αποκαλύφθηκε όμως, δύο μήνες αργότερα, ότι ήταν πολύ υψηλότερο και έφτασε στο 5% του ΑΕΠ. Με την τελευταία αυτή διάψευση διαλύθηκε και το τελευταίο ίχνος εμπιστοσύνης της Κομισιόν στην κυβερνητική πολιτική. Τα μέτρα που είχαν ανακοινωθεί, όπως η αύξηση του φόρου στα ποτά και τα τσιγάρα, η έκτακτη εισφορά στα υψηλά εισοδήματα και το πάγωμα των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων, έδειχνανκαι είναι- εντελώς ανεπαρκή για την απαιτούμενη προσαρμογή.

Όσο για την περίφημη μείωση κατά 10% όλων των ελαστικών δαπανών του προϋπολογισμού, μοιάζει με αστείο μετά τα αποτελέσματα του πρώτου τριμήνου κατά το οποίο οι δαπάνες αυξήθηκαν σχεδόν 25%.

Νέοι φόροι για όλους
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απέσπασε τη δέσμευση της κυβέρνησης ότι θα πάρει μέτρα μετά τις ευρωεκλογές και ξανά τον Οκτώβριο εν όψει του προϋπολογισμού του 2010 και έχει καταστήσει σαφές ότι αυτή τη φορά δεν θα συμβιβαστεί με πακέτα αμφίβολης αποτελεσματικότητας. Τα μέτρα ετοιμάζονται, όπως διεμήνυσε σύμφωνα με πληροφορίες η κυβέρνηση και στην αντιπροσωπεία του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου που επισκέφθηκε την Αθήνα την περασμένη εβδομάδα.

Αυτά περιλαμβάνουν βασικά αυξήσεις σε μία σειρά από έμμεσους φόρους, κυρίως στα καύσιμα, αλλά και σε ποτά και τσιγάρα, νέα αύξηση στη φορολόγηση των ακινήτων μέσω του συντελεστή ΕΤΑΚ και τέλος διατήρησης ημιυπαίθριων χώρων. Φόρους δηλαδή που πλήττουν οριζόντια όλα τα στρώματα του πληθυσμού.

Στο επιτελείο της υπάρχουν και σκέψεις για έξτρα επιβάρυνση των υψηλότερων εισοδημάτων μέσω της αύξησης του υψηλού συντελεστή εισοδήματος ή- ενδεχομένως- της επαναφοράς του φόρου κληρονομιών και γονικών παροχών.

Δεν θα διστάσει όμως, υπό το κράτος της πίεσης για συγκεκριμένα και σημαντικά αποτελέσματα, να παρατείνει για έναν ακόμη χρόνο το πάγωμα των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων και των συνταξιούχων του Δημοσίου.

Η- ημιτελής ακόμη- συνταγή ΠΑΣΟΚ
Στο ΠΑΣΟΚ δεν έχουν ακόμη ολοκληρώσει τη δική τους συνταγή για την οικονομία και ειδικότερα για την έξοδο από την παγίδα των μεγάλων ελλειμμάτων.

Έχουν βέβαια διαμορφώσει κάποιες πρώτες προτάσεις για «ένα δίκαιο φορολογικό σύστημα», όπως το χαρακτηρίζουν, με έμφαση στη φορολόγηση των εχόντων εισόδημα ή περιουσία και στην ελάφρυνση των χαμηλότερων εισοδημάτων.

Κύρια χαρακτηριστικά του δικού τους πακέτου είναι:

● Η ενιαία, προοδευτική και τιμαριθμοποιημένη φορολογική κλίμακα, από την οποία προσδοκούν ελάφρυνση των χαμηλότερων εισοδημάτων με την εισαγωγή ενός ακόμη χαμηλού κλιμακίου, μετά το αφορολόγητο, όπως το 15% που καταργήθηκε. Όμως δεν έχει διευκρινιστεί αν θα υπάρξει και αύξηση συντελεστή στα υψηλά εισοδήματα.

● Η επαναφορά του Φόρου Μεγάλης Ακίνητης Περιουσίας με παράλληλη κατάργηση του ΕΤΑΚ, ώστε να επιβαρυνθούν όσοι έχουν μεγάλη περιουσία σε ακίνητα και όχι όλοι όσοι έχουν κάποιο ακίνητο. Ιδιαίτερη σημασία έχει η πρόθεση του ΠΑΣΟΚ να φορολογήσει και την περιουσία της Εκκλησίας, αφού δεν θα εξαιρείται κανένας από τον ΦΜΑΠ. Υπονοείται μάλιστα ότι εκτός από την περιουσία θα φορολογούνται και

Τα μέτρα που ετοιμάζει το οικονομικό επιτελείο περιλαμβάνουν αυξήσεις σε μια σειρά από έμμεσους φόρους, κυρίως στα καύσιμα, αλλά και σε ποτά και τσιγάρα, νέα αύξηση στη φορολόγηση των ακινήτων μέσω του συντελεστή ΕΤΑΚ και τέλος διατήρησης ημιυπαίθριων χώρων

τα εισοδήματα της Εκκλησίας από τα ακίνητά της και συγκεκριμένα τα ενοίκια, που τώρα είναι αφορολόγητα.

● Η φορολόγηση στην κλίμακα όλων των αμοιβών, περιλαμβανομένων και των μερισμάτων που σήμερα φορολογούνται με 10%. Δεδομένου ότι οι μέτοχοι κατά κανόνα ανήκουν στα υψηλά κλιμάκια εισοδήματος, τα μερίσματα θα φορολογούνται με 35%-40%. Η υπεύθυνη του Τομέα Οικονομίας του ΠΑΣΟΚ κ. Λ. Κατσέλη δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι τα έσοδα του κράτους μειώθηκαν κατά 5 δισ. ευρώ εξαιτίας των μέτρων που πήρε η κυβέρνηση υπέρ των υψηλών εισοδημάτων και κυρίως με την κατάργηση του ΦΜΑΠ, των φόρων κληρονομιάς και γονικής παροχής και με τη μείωση του φορολογικού συντελεστή των κερδών των επιχειρήσεων. Προφανώς πιστεύει ότι ένα μέρος από αυτά θα ανακτηθεί με τα μέτρα του ΠΑΣΟΚ.

Επίσης, είπε ότι αν λειτουργούσαν καλύτερα οι φοροελεγκτικοί μηχανισμοί, τα έσοδα θα ήταν 3,5 δισ. ευρώ υψηλότερα. Και από αυτά θεωρεί ότι ένα μέρος θα εισπραχθεί με την επανασύσταση του ΣΔΟΕ και την επαναφορά του point system- μεταξύ άλλωνπου σχεδιάζονται για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.

Αυτά, καθώς και η προσπάθεια περιορισμού των δαπανών σε νοσοκομεία και Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, είναι τα βασικά συστατικά της συνταγής ΠΑΣΟΚ. Δεν είναι σίγουρο ότι θα αποδειχθούν αρκετά, με το πρόβλημα στα επίπεδα που βρίσκεται.

Γι΄ αυτό και κάποιοι υποστηρίζουν ότι εφόσον το ΠΑΣΟΚ εκλεγεί, πρέπει να διαπραγματευθεί μεγαλύτερη περίοδο προσαρμογής με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αντί της διετίας που έχει εξασφαλίσει η κυβέρνηση.

Παράλληλα, κάποια επιπλέον μέτρα- ίσως επώδυνα- ενδέχεται να αποκαλυφθούν την τελευταία στιγμή. Πολλοί πιστεύουν ότι μια ειλικρινής έκθεση των δεδομένων του προβλήματος και των θυσιών που ενδεχομένως θα χρειαστεί να γίνουν, θα προσέθεταν αξιοπιστία στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης.

Στα σχέδια του ΠΑΣΟΚ είναι η φορολόγηση στην κλίμακα όλων των αμοιβών, περιλαμβανομένων και των μερισμάτων.
Δεδομένου ότι οι μέτοχοι κατά κανόνα ανήκουν στα υψηλά κλιμάκια εισοδήματος, τα μερίσματα θα φορολογούνται με 35%-40% αντί για 10% σήμερα