Υποψήφιος Νεοελληνική Γλώσσα

Επιλεγμένα θέματα για τους υποψήφιους μαθητές της Γ’ τάξης Ενιαίου Λυκείου.  
Κείμενο:
Ανεργία και συνέπειες
Η ανεργία αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα οικονομικά προβλήματα των σύγχρονων κοινωνιών, όχι μόνο της Δύσης αλλά και της Ανατολής, και ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που απασχολούν τους νέους κατά τον επαγγελματικό προβληματισμό τους.

Τα αίτια της σημερινής ανεργίας είναι η χαμηλή οικονομική ανάπτυξη, οι δομικές οικονομικές αλλαγές- όπως η μεγαλύτερη παραγωγικότητα ανά εργαζόμενο- και η παρακμή των παλαιοτέρων βιομηχανιών εντατικής εργασίας, καθώς και η αύξηση του μεγέθους του διαθέσιμου εργατικού δυναμικού, που ήρθε ως αποτέλεσμα της αύξησης του πληθυσμού και της εισόδου περισσότερων γυναικών στην εργασία.

Οι στατιστικές σχετικά με την ανεργία αντανακλούν τις αντιλήψεις αυτών που συλλέγουν τα στοιχεία και παράλληλα τον πραγματικό αριθμό των ατόμων που μπορούν να θεωρηθούν άνεργοι. Γι΄ αυτό τα ποσοστά μπορούν να ποικίλλουν ανάλογα με το πώς ορίζεται η ανεργία και το πώς υπολογίζεται το εργατικό δυναμικό. Στη Βρετανία, ανάμεσα στο 1981 και το 1986, η κυβέρνηση έκανε δεκαέξι αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού των ποσοστών ανεργίας. Το τελικό αποτέλεσμα ήταν να μειωθεί ο αριθμός των ατόμων που ορίζονταν ως άνεργοι, καθώς και το ποσοστό της ανεργίας, σε σχέση με το συνολικό εργατικό δυναμικό[…] Όποια, όμως, μέθοδος και αν χρησιμοποιείται, οι περισσότεροι υπολογισμοί της ανεργίας στη Βρετανία υποεκτιμούν κατά κανόνα τους αριθμούς εκείνων που ψάχνουν για εργασία ή που υποαπασχολούνται. Και αυτό για διάφορους λόγους: 1) ένας αριθμός εργατών, ιδιαίτερα γυναικών, δεν εγγράφεται στους καταλόγους των ανέργων όταν αυτοί απολύονται, 2) υπάρχει αυτό που ονομάζεται «σιωπηλή εφεδρεία», δηλαδή εκείνοι που αρχίζουν να ψάχουν για εργασία μόνο όταν βελτιώνεται η αγορά εργασίας, 3) τα διάφορα προγράμματα απασχόλησης απορροφούν όλο και μεγαλύτερους αριθμούς από την «κανονική» αγορά εργασίας για μικρά χρονικά διαστήματα […]. Μερικές ομάδες πλήττονται από την ανεργία περισσότερο από άλλες. Οι νέοι, οι ηλικιωμένοι, οι ανάπηροι, οι χαμηλόμισθοι, οι εθνικές μειονότητες, οι ανειδίκευτοι και οι κάτοικοι υποβαθμισμένωνπεριοχών συμμετέχουν στην ανεργία κατά τρόπο δυσανάλογο[…].

Στις κοινωνικές επιπτώσεις της ανεργίας για εκείνους που βρίσκονται εκτός εργασίας περιλαμβάνονται τα αυξημένα περιστατικά φτώχειας, η κακή υγεία ή οι θάνατοι, η απώλεια του ηθικού και οι τεταμένες οικογενειακές σχέσεις. Για το σύνολο της κοινωνίας στις επιπτώσεις αυτές συμπεριλαμβάνεται και η αδυναμία να γίνει κατανοητήη επένδυση σε «ανθρώπινο κεφάλαιο», που γίνεται μέσα από το εκπαιδευτικό σύστημα, καθώς και η απώλειαφορολογικών εσόδων, η οποία συνδυάζεται με την αύξηση των εξόδων σε επιδόματα ανεργίας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να απειλείταιη χρηματοδότηση άλλων πλευρών της κρατικής κοινωνικής πολιτικής. Μερικοί ισχυρίζονται ότι οι μεταβολές στη φύση της βιομηχανικής παραγωγής, ιδιαίτερα η αύξηση της αυτοματοποίησης και η αύξηση του τομέα των υπηρεσιών, θα έχουν ως αποτέλεσμα την ύπαρξη μεγαλύτερων ποσοστών σταθερής ανεργίας, αφού η πλήρης απασχόληση δεν θα είναι εφικτή.

Ν. ΑΒΕRCΟRΟΜΒΙΕ
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:

Α. Να γράψετε την περίληψη του κειμένου σε 80-100 λέξεις Β1. Να σχολιάσετε το χωρίο: «Οι στατιστικές σχετικά με την ανεργία…που μπορούν να θεωρηθούν άνεργοι» σε 60-80 λέξεις. Β2. Να εντοπίσετε το δομικά στοιχεία και τον τρόπο ανάπτυξης της τελευταίας παραγράφου του κειμένου.

Β3. Να εντοπίσετε τον τρόπο και τα μέσα πειθούς της πρώτης παραγράφου του κειμένου.

Γ. ΕΚΘΕΣΗ: Σε άρθρο στον τοπικό Τύπο, με αφορμή την οικονομική κρίση, να εξηγήσετε τους λόγους που οδηγούν τους νέους στην ανεργία και να επισημάνετε πολυεπίπεδες επιτώσεις της, προτείνοντας παράλληλα τρόπους αντιμετώπισής της. (400-500 λέξεις).

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ
Α. Ο συγγραφέας αναφέρει συνοπτικά τα αίτια και τις συνέπειες της σύγχρονης ανεργίας και δη των νέων. Αίτια είναι η οικονομική καχεξία, η απαξίωση της παραδοσιακής βιομηχανίας και η είσοδος της γυναίκας στην αγορά εργασίας. Τα ποσοστά ανεργίας καθορίζονται από τον τρόπο υπολογισμού και τη νοοτροπία των διενεργούντων τη στατιστική, έτσι πάντα τα ποσοστά δεν αποδίδουν την αλήθεια, αφού άνεργοι δε δηλώνουν την απόλυση, άλλοι αναζητούν εργασία αναλόγως συνθηκών, άλλοι εργάζονται εποχιακά. Κύρια θύματα είναι οι νέοι και κοινωνικά υποτιμημένες ομάδες. Συνέπεια είναι η ψυχολογική και σωματική καταπόνηση, αλλά και η σπατάλη κρατικών πόρων όπως και η ανεπαρκής εκπαιδευτκή πολιτική. Υπάρχει και η άποψη αύξησης της ανεργίας από την είσοδο του αυτοματισμού στην βιομηχανία.

Β1. Οι στατιστικές για την ανεργία διενεργούνται από κρατικούς φορείς οι οποίοι για λόγους πολιτικού κόστους δεν παρουσιάζουν τον πραγματικό αριθμό ανέργων και κυρίως την αύξηση του αριθμού αυτών, ώστε κάθε κυβέρνηση να μην είναι υπόλογη κοινωνικά στο ζήτημα αυτό. Παράλληλα μέσα από τις στατιστικές αυτές γίνεται αντιληπτή η πραγματική εικόνα, αφού δεν συνυπολογίζονται παράμετροι που αποτελούν ουσιαστικούς παράγοντες αύξησης της ανεργίας. Οι στατιστικές, δυστυχώς, δεν γίνονται από άτομα που έχουν πραγματική γνώση της αγοράς εργασίας, αλλά από θεωρητικούς επιστήμονες που υποτάσσονται στις σκοπιμότητες της εξουσίας και στους «τύπους» της στατιστικής επιστήμης.

Β2. Η τελευταία παράγραφος έχει θεματική περίοδο το χωρίο «Στις κοινωνικές επιτπώσεις…οικογενειακές σχέσεις», ενώ σχόλια είναι η υπόλοιπη παράγραφος και δεν υπάρχει κατακλείδα. Αναπτύσσεται με συνδυασμό μεθόδων, γιατί αναφέρει παραδείγματα κοινωνικών επιπτώσεων της ανεργίας (περιστατικά φτώχειας, κακή υγεία, θάνατοι). Ακόμη αναπτύσσεται με αίτιο- αποτέλεσμα (αίτιο: απώλεια φορολογικών εσόδων, αποτέλεσμα: απειλείται η χρηματοδότηση…πολιτικής και αίτιο: αύξηση της αυτοματοποίησης…υπηρεσιών, αποτέλεσμα: ύπαρξη μεγαλύτερων ποσοστών σταθερής ανεργίας.) και αιτιολόγηση στο χωρίο «αφού…εφικτή».

Β3. Στην πρώτη παράγραφο ο τρόπος πειθούς είναι η επίκληση στη λογική και μέσο πειθούς είναι η γενική αλήθεια περί της ανεργίας ως προβλήματος και δη για τη νεολαία.

Γ. ΕΚΘΕΣΗ: Επικοινωνιακό πλάσιο: άρθρο, άρα απαιτείται τίτλος και κυριολεκτική γλώσσα, αφού δημοσιεύεται στον Τύπο.

Ζητούμενα: 1. αίτια ανεργίας, 2. επιπτώσεις, 3. αντιμετώπιση Εμφαση στην ανεργία των νέων Μορφές ανεργίας 1) Φυσιολογική (μικρό ποσοστό ανεργίας).

2) Εποχιακή ή περιοδική.

3) Λανθάνουσα (άνεργοι που πρέπει να αλλάξουν επάγγελμα).

4) Στάσιμη (άνεργοι που αδυνατούν να αλλάξουν επάγγελμα).

Αίτια ανεργίας.

1) Μηχανοποίηση- αυτοματοποίηση παραγωγής 2) Αστικοποίηση πληθυσμού- παραγωγής 3) Πολυθεσία και υπερωριακή απασχόληση.

4)Οικονομική κρίση (ασθενής εθνική οικονομία)

5) Απουσία σύνδεσης ανάμεσα στην εκπαίδευση και στην παραγωγή- ελλιπής επαγγελματικός προσανατολισμός.

6) Κοινωνικές προκαταλήψεις (άτυπη διάκριση επαγγελμάτων σε ανώτερα επιστημονικά και κατώτερα χειρωνακτικά.)

7) Εισροή μεταναστών και προσφύγων.

8)Μείωση επενδύσεων και ανταγωνιστικότητας.

9) Άνιση κατανομή πληθυσμού και επαγγελμάτων.

10) Έλλειψη εξειδίκευσης στο νέο περιβάλλον καταμερισμού της εργασίας.

11) Κατάργηση παραδοσιακών επαγγελμάτων.

12) Απειρία εργασιακή των νέων και γεροντοκρατία στο δημόσιο τομέα.

Συνέπειες ανεργίας.

1) Πρόβλημα επιβίωσης απ΄ την έλλειψη στοιχειωδών αγαθών.

2) Εμφάνιση ψυχολογικών προβλημάτων (άγχος, ανασφάλεια) και συμπλέγματος κατωτερότητας.

3) Περιθωριοποίηση και αντικοινωνικότητα.

4) Εκμετάλλευση των άνεργων.

5) Κοινωνική αναταραχή λόγω του κοινωνικού χάσματος μεταξύ οικονομικά εύπορων και άπορων.

6) Φαινόμενα κοινωνικής παθογένειας.

7)Ανυποληψία και αποσταθεροποίηση των κοινωνικών θεσμών.

8) Απαξίωση των σπουδών.

Τρόποι αντιμετώπισης.

1) Αναβάθμιση της υπαίθρου (με έργα υποδομής).

2) Κατάργηση της πολυθεσίας.

3) Οικονομική σύγκλιση μεταξύ των κοινωνικών τάξεων (με πρωτοβουλία της Πολιτείας).

4) Εξίσωση επαγγελμάτων (παύση διαφοροποιήσεων στην αμοιβή χειρωνακτικών επιστημονικών επαγγελμάτων).

5)Ενίσχυση της ιδιωτικής πρωτοβουλίας επιχειρηματιών με ανάθεση έργων υποδομής.

6) Απορρόφηση κονδυλίων της Ε.Ε.

7) Αλλαγή της νοοτροπίας υπέρ της τεχνικής εκπαίδευσης.

Τα θέματα επιμελήθηκαν τα φροντιστήρια
ΟΜΟΚΕΝΤΡΟ

Α. ΦΛΩΡΟΠΟΥΛΟΥ

ΠΛΑΤΕΙΑ ΚΑΝΙΓΓΟΣ- Λ.ΒΟΥΛΙΑΓΜΕΝΗΣ- ΑΝΩ ΓΛΥΦΑΔΑ