«Οι σιωπές μας μπορούν να αλλάξουν τα πράγματα»

Εκείνο που δεν μας εγκαταλείπει στη ζωή μας είναι «ο τροχός της ατυχίας, που στριφογυρίζει αδιάκοπα ανάμεσα στον κόσμο των ζώων, την ανθρωπότητα και το θεϊκό στοιχείο. Είναι η διαιώνιση και η επανάληψη ακόμα κι αν ονειρευόμαστε θεαματικές καινοτομίες. Είναι η τάση να μιλάμε για τα ανείπωτα, να πράττουμε τα απαγορευμένα, να θέτουμε ερωτήσεις για τις οποίες δεν υπάρχει απάντηση», όπως λέει ο Έλληνας φιλόσοφος Κώστας Αξελός στο τελευταίο πόνημά του «Ce qui advient» που κυκλοφόρησε στα γαλλικά.

«Αυτό που πλησιάζει εξαρτάται από τα λόγια μας και τις σιωπές μας, από τις πράξεις μας και από ό,τι δεν ξέραμε ότι κατορθώσαμε», προσθέτει. «Από τους μύθους με τους οποίους ντύσαμε την πραγματικότητα για να την αποκρύψουμε ή για να τη βλέπουμε καλύτερα. Αυτό που συμβαίνει εξαρτάται από ό,τι υποχωρεί ή από ό,τι εμείς απομακρυνόμαστε».

Καμιά φορά η γλώσσα της Φιλοσοφίας γίνεται απόμακρη.

Ωστόσο «δεν απομακρύνεται ποτέ από το κέντρο όλων των συσχετισμών, εκεί όπου λειτουργεί η ουσία της ύπαρξης», παρατηρεί ο Κώστας Αξελός, που μιλάει χωρίς αφορισμούς, αλλά με αποσπασματική γραφή, για τις 342 σκέψεις του με τις οποίες επιχειρεί να συλλάβει «την ουσία».

Σήμερα ο 85 ετών φιλόσοφος που ζει στο Παρίσι, απ΄ όταν έφυγε από τη μετεμφυλιακή Ελλάδα στο ίδιο πλοίο με τον Κορνήλιο Καστοριάδη, θα ξαφνιάσει τους παλιούς μαθητές που είχε στη Σορβόννη το 1968, επισημαίνει στη «Liberation» ο κριτικός λογοτεχνίας Ρομπέρ Μαγκιορί. Καθώς ο δάσκαλος με την αύρα του πολεμιστή, του πολιτικοποιημένου αριστερού διανοητή, σε αυτό το έργο αλλάζει ρυθμό. Ο στοχασμός του οδηγεί «στο απόλυτο που βρίσκεται μέσα μας, σε αυτό το αινιγματικό κέντρο». Ή όπως αναφέρει σε άλλο σημείο «στον δεσμό όλων των δεσμών».

Η ανακάλυψη της ουσίας γίνεται με αργά βήματα μέσα στο μισοσκόταδο. Αυτήν την αίσθηση βγάζει η νέα σκέψη του στοχαστή Αξελού γι΄ «αυτό που συμβαίνει και το οποίο βρίσκεται σε μετέωρη κατάσταση». Ο λόγος του πιο σκοτεινός, πιο ήσυχος, πιο καθαρός αναζητεί «να ακούσει τα βήματα εκείνου που πλησιάζει. Που έρχεται από τα βάθη των χρόνων (ή της ηλικίας μας), που εξαρτάται από ό,τι αποδεχόμαστε και ό,τι απορρίπτουμε, από αυτό που ευχόμαστε, φοβόμαστε, ελπίζουμε και συγχρόνως αμφιβάλλουμε», θα πει ο συγγραφέας των έργων «Ο Ηράκλειτος και η φιλοσοφία», «Ο Μαρξ, στοχαστής της τεχνικής», επιμελητής της έκδοσης φιλοσοφικών και πολιτικών κειμένων «Αrguments», μελετητής και θαυμαστής του Νίτσε, του Χάιντεγκερ, του Φρόυντ.