Η λιτότητα θα βαθύνει την ύφεση

Η παγκόσμια κρίση ανέδειξε τα αδιέξοδα της οικονομικής πολιτικής που ασκήθηκε τα τελευταία χρόνια:

υψηλά ελλείμματα, αύξηση χρέους, επιδείνωση ανταγωνιστικότητας. Αξιοποιώντας τα πλεονεκτήματα της συμμετοχής στην ευρωζώνη και της ισχυρής ανάπτυξης της παγκόσμιας οικονομίας, η Ελλάδα ήταν σε θέση να συγκαλύπτει τις αδυναμίες της. Σήμερα, η απότομη ανακοπή του αναπτυξιακού κύκλου επιβάλλει αλλαγή πολιτικής. Όσο καθυστερεί, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος της χρεοκοπίας. Ακόμα και αν ο κίνδυνος δεν εκδηλωθεί, το βάρος της εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους θα γονατίσει την οικονομία παρατείνοντας τη στασιμότητα και διογκώνοντας την ανεργία. Είναι φανερό ότι η Ελλάδα δεν μπορεί σήμερα να εφαρμόσει επεκτατική δημοσιονομική πολιτική για το ξεπέρασμα της κρίσης, μαζί με περίπου όλες τις άλλες χώρες. Δεν πρέπει όμως να εφαρμόσει περιοριστικά μέτρα, όπως ζητεί η Ευρωπαϊκή Ένωση, διότι θα επιδεινωθεί η ύφεση και θα καθυστερήσει η ανάκαμψη. Η Ελλάδα πρέπει να θέσει ως στόχο τον μηδενισμό του ελλείμματος σε μία τετραετία, 2010- 2013, με την εφαρμογή προγράμματος διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, κατά το πρότυπο του προγράμματος ένταξης στην ΟΝΕ, που θα αφήνει περιθώρια στήριξης της οικονομίας και των αδύναμων ομάδων. Η εφαρμογή αυτού του προγράμματος προϋποθέτει, κατ΄ αρχήν, την ύπαρξη αξιόπιστης, ισχυρής και σταθερής κυβέρνησης. Για τον λόγο αυτό, πρόωρες εκλογές υπηρετούν το εθνικό συμφέρον. Η σημερινή κυβέρνηση έχει χάσει αξιοπιστία και δεν προσφέρει προοπτική. Ανάγκη για βαθιές τομές
Έχουν, όμως, κρίσιμη σημασία η ποιότητα του προγράμματος, καθώς και η βούληση και ικανότητα για τη σταθερή και συνεπή εφαρμογή του. Χρειάζονται βαθιές τομές στη διοίκηση και τους θεσμούς.

● Η τεράστια φοροδιαφυγή συνδέεται με την κατάρρευση του φοροεισπρακτικού μηχανισμού.

● Η σπατάλη στις δαπάνες οφείλεται στην αναποτελεσματικότητα, τη γραφειοκρατία και τη διαφθορά στον δημόσιο τομέα.

● Τα μεγαλύτερα εμπόδια στην ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας δημιουργούνται από το διοικητικό περιβάλλον, τις φορολογικές και αδειοδοτικές αρχές, καθώς και τις καθυστερήσεις της δικαιοσύνης. Στα προβλήματα αυτά προστέθηκε τελευταία και το αίσθημα ανασφάλειας που προκαλούν τα φαινόμενα βίας. Εξάλλου, οι υστερήσεις της εκπαίδευσης δυσχεραίνουν τη μετάβαση στην οικονομία της γνώσης, την εφαρμογή καινοτομιών και την εισαγωγή νέων τεχνολογιών. Οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις πρέπει να εστιαστούν στο κράτος. Η καταπολέμηση της φοροδιαφυγής προϋποθέτει ανασύσταση του ΣΔΟΕ, ανασυγκρότηση του ελεγκτικού μηχανισμού σε σύγχρονες και αξιοκρατικές βάσεις, και ουσιαστική αναβάθμιση της ικανότητας ηλεκτρονικής διασταύρωσης στοιχείων στο πλαίσιο αυστηρών δειγματοληπτικών ελέγχων.

Καταπολέμηση της σπατάλης
Για την καταπολέμηση της σπατάλης στον δημόσιο τομέα, πέρα από το πάγωμα των προσλήψεων και την αναδιοργάνωση του συστήματος ελέγχου των δαπανών, επιβάλλονται βαθύτερες αλλαγές. Γραφειοκρατία, κομματισμός και διαφθορά διαμορφώνουν συνθήκες σπατάλης και αναποτελεσματικότητας επιδεινώνοντας παράλληλα το επενδυτικό περιβάλλον. Δραστική απλοποίηση της νομοθεσίας και περιορισμός των αδειοδοτήσεων, εμπέδωση της αξιοκρατίας στις προσλήψεις και την εξέλιξη του προσωπικού, έγκριση της Βουλής για την ανάδειξη διευθυντικών στελεχών, δημιουργία ισχυρών Ανεξάρτητων Αρχών για τις προμήθειες και τη διεξαγωγή οικονομικών ελέγχων, αποτελούν μέτρα εξυγίανσης και εκσυγχρονισμού. Ανταγωνισμός και εκπαίδευση
Η εδραίωση συνθηκών ανταγωνισμού στις αγορές, με το άνοιγμα κλειστών επαγγελμάτων και την κατάργηση μονοπωλιακών πρακτικών, θα συμβάλει επίσης στην ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας. Τέλος, η ποιοτική αναβάθμιση της εκπαίδευσης είναι όχι μόνο απαίτηση της κοινωνίας αλλά και όρος επιβίωσης της χώρας στον σύγχρονο κόσμο. Η εξασφάλιση πλήρους αυτονομίας των Πανεπιστημίων στις προσλήψεις, στην εξέλιξη και στις αποδοχές του διδακτικού προσωπικού, στην επιλογή φοιτητών καθώς και στα προγράμματα σπουδών θα δημιουργήσει σε συνδυασμό με τη συστηματική αξιολόγηση ισχυρά ανταγωνιστικά κίνητρα για την προαγωγή της αριστείας.

Η αύξηση των δαπανών για την Παιδεία αποτελεί προτεραιότητα. Η λύση στο οικονομικό πρόβλημα της χώρας είναι κατ΄ εξοχήν πολιτική. Χρειάζεται αξιόπιστη και αποτελεσματική πολιτική ηγεσία, ικανή να οδηγήσει τη χώρα στον δρόμο των μεταρρυθμίσεων. Σε αυτήν την πρόκληση η προοδευτική παράταξη έχει αποδείξει ότι μπορεί να ανταποκριθεί.

Ο Γιάννος Παπαντωνίου είναι πρώην υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών.

Η Ελλάδα πρέπει να θέσει ως στόχο τον μηδενισμό του ελλείμματος σε μία τετραετία (2010- 2013) με την εφαρμογή προγράμματος διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, κατά το πρότυπο του προγράμματος ένταξης στην ΟΝΕ, που θα αφήνει περιθώρια στήριξης της οικονομίας και των αδύναμων ομάδων