Στοιχειώνουν τον Ομπάμα τα βασανιστήρια του Μπους

Λίγο πριν συμπληρώσει 100 ημέρες στην προεδρία, ένα παραδοσιακό ορόσημο στην αμερικανική πολιτική ιστορία, οι δημοσκοπήσεις είναι κάτι παραπάνω από θετικές για τον Μπαράκ Ομπάμα. Όμως η επώδυνη κληρονομιά που αθέλητα παρέλαβε από την κυβέρνηση Μπους, οι «ενισχυμένες ανακρίσεις» (κατά κόσμον βασανιστήρια) υπόπτων για τρομοκρατία, τον υποχρεώνουν σε επικίνδυνες ασκήσεις ισορροπίας.

Έχουν περάσει οκτώ ημέρες αφότου ο Ομπάμα δημοσιοποίησε, στο όνομα της διαφάνειας, τέσσερα (ανατριχιαστικά) μνημόνια της εποχή Μπους, και το θέμα της χρήσης βασανιστηρίων από τη CΙΑ, με τις ευλογίες του υπουργείου Δικαιοσύνης αλλά και τη ρητή έγκριση- όπως αποκαλύφθηκε- της Κοντολίζας Ράις ως συμβούλου, τότε, εθνικής ασφαλείας, εξακολουθεί να μονοπωλεί τις συζητήσεις και να πολώνει το πολιτικό κλίμα στις ΗΠΑ. Πρέπει ή όχι να ασκηθούν διώξεις; Οι αναλυτές μιλούν για το δυσκολότερο πολιτικό ζήτημα της προεδρίας Ομπάμα, ο οποίος καλείται να εξευμενίσει τη φιλελεύθερη βάση του, χωρίς να επιτρέψει στους Ρεπουμπλικανούς να αμαυρώσουν την εικόνα ελπίδας και προόδου που (εξακολουθεί να) παρουσιάζει. Δίκοπο μαχαίρι.

Υποψήφιος ακόμα, ο Ομπάμα επέμενε στο σύνθημα «κοιτάμε μπροστά». Έπειτα, ωστόσο, από τις πιέσεις οργανώσεων, πολιτών και πολιτικών, από την Αμερικανική Ένωση Πολιτικών Ελευθεριών μέχρι τη Δημοκρατική πρόεδρο της Βουλής Νάνσι Πελόζι, άφησε την Τρίτη ανοιχτό το ενδεχόμενο να ασκηθούν διώξεις στους «εγκεφάλους» των βασανιστηρίων, αποκλείοντας παράλληλα την περίπτωση δίωξης των ανακριτών της CΙΑ, που ακολουθούσαν απλώς «άνωθεν εντολές». Ουσιαστικά πέταξε το μπαλάκι στον υπουργό Δικαιοσύνης του, τον Έρικ Χόλντερ, ο οποίος δήλωσε πως δεν θα επιτρέψει «την ποινικοποίηση των πολιτικών διαφορών», πλην όμως θα «εφαρμόσει τον νόμο μέχρι τέλους». Το θέμα ερευνάται ήδη από την Επιτροπή Πληροφοριών της Γερουσίας και αρμόδιο να αποφασίσει για τη συγκρότηση ή μη ανεξάρτητης επιτροπής διερεύνησης είναι το (ελεγχόμενο από τους Δημοκρατικούς) Κογκρέσο. Ο Λευκός Οίκος, ωστόσο, εξέφρασε την Πέμπτη την αντίθεσή του στη συγκρότηση ανεξάρτητης επιτροπής- ακόμα ένα δίκοπο μαχαίρι, αφού απουσία μιας τέτοιας επιτροπής, το βάρος της διερεύνησης θα πέσει σε επιτροπές της Βουλής και της Γερουσίας, δίνοντας στους Ρεπουμπλικανούς ακόμα ένα χαρτί να μιλήσουν για «κομματικό κυνήγι μαγισσών». Τι μέλλει γενέσθαι; Το μόνο βέβαιο είναι πως οι «ενισχυμένες ανακρίσεις» του προκατόχου του θα καταδιώκουν για καιρό τον Ομπάμα: μόλις χθες ανακοινώθηκε ότι επέτρεψε να δημοσιοποιηθούν για πρώτη φορά, έως τις 28 Μαΐου, 44 φωτογραφίες που απεικονίζουν Αμερικανούς να κακομεταχειρίζονται κρατούμενους σε φυλακές του Ιράκ και του Αφγανιστάν.


Μέσα σε έναν χρόνο

● Απρίλιος 2008:

Ερωτηθείς εάν θα διερευνηθούν οι αξιωματούχοι της κυβέρνησης Μπους που ενδεχομένως ενέκριναν τη χρήση βασανιστηρίων, ο Δημοκρατικός υποψήφιος Μπαράκ Ομπάμα δηλώνει πρόθυμος να ζητήσει από τον νέο του υπουργό Δικαιοσύνης «να μελετήσει αμέσως τα διαθέσιμα στοιχεία» ● Αύγουστος 2008:

«Αν διαπράχθηκαν εγκλήματα, πρέπει να διερευνηθούν», λέει ο Ομπάμα προσθέτοντας ωστόσο: «Δεν θα ήθελα να αναλωθεί η πρώτη μου θητεία σε κάτι που θα εκλαμβανόταν από τους Ρεπουμπλικανούς ως ένα κομματικό κυνήγι μαγισσών- έχουμε πάρα πολλά προβλήματα να λύσουμε» ● Ιανουάριος 2009:

Έπειτα από μόλις μία ημέρα στην προεδρία, ο Ομπάμα απαγορεύει τις τεχνικές «ενισχυμένης ανάκρισης», αλλά κάνει λόγο για «ανάγκη να κοιτάζουμε μπροστά και όχι πίσω» ● 16 Απριλίου 2009:

Ο Ομπάμα δημοσιοποιεί τέσσερα υπομνήματα της εποχής Μπους, τα οποία αποκαλύπτουν μεταξύ άλλων ότι η CΙΑ υπέβαλε 266 φορές σε εικονικό πνιγμό δύο κρατουμένους.

Παράλληλα, δηλώνει πως «είναι ώρα για περισυλλογή, όχι για εκδίκηση» ● 21 Απριλίου 2009:

O Ομπάμα αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο δίωξης των αξιωματούχων που ενέκριναν τα βασανιστήρια, αποκλείοντας τη δίωξη των ανακριτών της CΙΑ.