«Η τσιγγάνικη μουσική θα δικαιωθεί»

«Δεν πίνω συχνά, αλλά όταν πιω… Και σ΄ αυτό το φεστιβάλ, το Guca Βrass Βand Festival που συγκεντρώνει τσιγγάνικες μπάντες, το πιοτό είναι αναπόσπαστο κομμάτι της γιορτής. Η παράδοσή μας το ΄χει αυτό: να ακούς (ή να παίζεις) πίνοντας». Και ποτήρι το ποτήρι, μέσα στον διονυσιασμό της στιγμής που θέλει να σείονται ακροατές και «παίχτες» από την ένταση των χάλκινων, του ήρθε η φαεινή ιδέα για έναν απλό live δίσκο, «με μουσικές που δεν τις παίζουμε συχνά παρά μόνο σε κάτι τέτοια φεστιβάλ ή στα παρασκήνια». Να αποτυπώνει τη χαρά τού γλεντιού, του χορού μεθυσμένων, του ξεφαντώματος… Κάπως έτσι προέκυψε το «Αlcohol» (έτσι ονομάζεται το νέο του άλμπουμ). Live ηχογράφηση από το… μεθυσμένο φεστιβάλ της Guca, «με το αλκοόλ να μας δίνει μια ωραία ζαλάδα και τον κόσμο να χορεύει γύρω μας». Στην πίστα, ο ρυθμός, η ορμή, ο διονυσιασμός των χάλκινων της ορχήστρας του (Wedding and Funeral Βand) και τραγούδια που μας παραπέμπουν σε ταινίες όπως ο «Καιρός των Τσιγγάνων» και «Underground», αλλά και στις γνωστές ελληνικές επιτυχίες του «Παραδέχτηκα», «Βενζινάδικο», «Να ΄ταν η χαρά οικόπεδο», «Της αγάπης σου το ρίσκο», σε άπταιστη ελληνοβαλκανική προφορά.

Απλός δίσκος, απλούστατος κι όμως (απ΄ ό,τι φαίνεται) είναι η πιο δυνατή σφραγίδα της μουσικής του Μπρέγκοβιτς, αφού για πρώτη φορά ένας δίσκος του φτάνει στα πέρατα του κόσμου. Όπως σημειώνει ο ίδιος: «Χώρες που πριν έκαναν εισαγωγή της δουλειάς μου, τώρα προτίμησαν να την εκδώσουν».

Ίσως είναι και η εξαιρετική του φόρμα και φόρα στα λάιβ. «Η αλήθεια είναι ότι είμαι σε διαρκή κίνηση τα τελευταία χρόνια. Έφτασα μέχρι τη Σιβηρία, το Ιράκ, το Μεξικό, την Κίνα. Το λάιβ είναι η ζωή μου. Ποτέ δεν ήμουν άνθρωπος του στούντιο».

Το 2004 συνέθεσε την πρώτη του (τσιγγάνικη) όπερα με τίτλο «Κarmen with a Ηappy Εnd»- η πρώτη Carmen με Κ και βαλκανική προφορά- σε κείμενα, μουσικές και σκηνοθεσία δική του ενώ τελευταία του περιπέτεια (που είδαμε και στην Ελλάδα) ήταν ένα πρότζεκτ με τίτλο «Forgive me, is this the way to the Future?», παραγγελία του ΕCΗΟ (Εuropean Concert Ηall Οrganisation), που ταξίδεψε σε 10 μεγάλα θέατρα της Ευρώπης το 2007 μαζί με την ορχήστρα του Wedding & Funeral Βand και το Κristjan Jarvi΄s Εnsemble.

Ο ήχος των χάλκινων και οι βαλκανικές μελωδίες που προέρχονται από την παράδοση, φαίνεται να είναι ο… πολιορκητικός κριός της δουλειάς σας. Σας αρέσει που ο κόσμος έχει ταυτίσει το όνομά σας μ΄ αυτό;

«Δεν υπάρχει άλλος τρόπος να κάνει κανείς μουσική» λέει. «Ακόμη και μεγάλοι συνθέτες όπως ο Μπάρτοκ, ο Στραβίνσκι ή ο Γκέρσουιν, την παράδοσή τους έχουν σαν αφετηρία. Εμείς εδώ δεν έχουμε κλασική μουσική. Αυτή είναι η μουσική μας, η ρίζα μας- η τσιγγάνικη μουσική. Και ευτυχώς, ζούμε σε μια εποχή όπου ο κόσμος ανακαλύπτει σιγά σιγά τις κουλτούρες που προέρχονται από μικρές χώρες». Είναι μια κάποια δικαίωση αυτό;
«Η Ευρώπη και το κύμα της World Μusic θα δικαιώσει κάποτε και τη συμβολή των Τσιγγάνων στην τέχνη και ιδιαίτερα στη μουσική, μια μουσική που κάνει τα πόδια σου να “πετάνε” και την ψυχή σου να χορεύει».

Σε τέτοιες εποχές, που ο κόσμος φαίνεται να καταρρέει οικονομικά (συνεπώς και ψυχολογικά) μας προτείνετε χορό; Να το ρίξουμε έξω κι ό,τι γίνει; Αν ήμουν σύμβουλος marketing, θα σας απέτρεπα…

«Μάλλον το αντίθετο συμβαίνει. Πάντα οι άνθρωποι έχουν ανάγκη τη διασκέδαση, πόσω μάλλον σε δύσκολες εποχές. Όσο για το μάρκετινγκ, αδιαφορώ. Δεν υπήρξα ποτέ παιδί της σόουμπιζ. Αυτό που μετράει για μένα είναι να περνάω καλά- κατ΄ αρχήν εγώ. Και η πείρα μου όλα αυτά τα χρόνια λέει πως όταν εσύ περνάς καλά, το πιο πιθανό είναι να περάσουν και οι άλλοι».

Στην καλοκαιρινή περιοδεία του περιλαμβάνονται και πολλές εμφανίσεις στην Ελλάδα, αλλά στα άμεσα σχέδιά του δεν υπάρχει συνεργασία με Έλληνα καλλιτέχνη

«Ζήτω τα ακούρδιστα όργανα»

● «Δεν αντέχω τις ορχήστρες που είναι κουρδισμένες. Γι΄ αυτό έχω τη δική μου ορχήστρα με αυτά τα όργανα που είναι αδύνατον να κουρδιστούν στην εντέλεια».

● «Οι Σλάβοι είναι ρατσιστές. Από τη Ρωσία ώς τη Σερβία. Νομίζουν ότι η μουσική των Τσιγγάνων είναι μόνο για να γινόμαστε λειώμα.

Κάποτε η Ευρώπη θα αναγνωρίσει τη συμβολή τους στον ευρωπαϊκό πολιτισμό».

● «Στην Ελλάδα, η μουσική μου νιώθει πιο άνετα. Σίγουρα έχει ρίζες κι από ΄δώ. Η επίδραση του ρεμπέτικου έχει φτάσει ώς τη Βουδαπέστη».