[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ] Το κράτος σώζει

ΖΑΛΙΣΜΕΝΗ από την κρίση, η Δύση βασανίζεται από ένα δίλημμα: μπορεί το κράτος να μας σώσει από το κραχ; Μπορούμε να του δώσουμε τα ηνία της οικονομίας, να του εμπιστευτούμε τον κοινωνικό πλούτο για να αναστηλώσει την αγορά;

Εδώ, στις παρυφές της Δύσης, το δίλημμα μοιάζει πρωθύστερο. Στην ελληνική οικονομία το κράτος είχε πάντα τον πρώτο ρόλο. Το Δημόσιο- ήτοι τα λεφτά των φορολογουμένων- ήταν και είναι το καύσιμο που κινεί την αγορά.

Ανθηρές είναι οι επιχειρήσεις που καταφέρνουν να μπουν στον κατάλογο των προμηθευτών- από τα νοσοκομεία και τις Ένοπλες Δυνάμεις, μέχρι την Τοπική Αυτοδιοίκηση.

Κερδοφόρες είναι οι βιομηχανίες που εκμεταλλεύονται την απουσία ελέγχων για να καταστρατηγούν τον ανταγωνισμό. Πρωταθλήτριες είναι οι κατασκευαστικές που καρπώνονται τις δημόσιες επενδύσεις και οι τράπεζες που κερδοσκοπούν αδίστακτα, ερήμην των νόμων και των δικαστικών αποφάσεων.

Το κράτος, ως παθητικός ή ενεργητικός σπόνσορας, αιμοδοτεί την οικονομία στην Ελλάδα. Εγγυάται το αγροτικό εισόδημα, επιδοτώντας φρούδες καλλιέργειες. Στηρίζει την απασχόληση, καθώς είναι το ίδιο ο μεγαλύτερος και πιο γενναιόδωρος εργοδότης. Και ταυτόχρονα υποβάλλει στο καφκικό μαρτύριο των άχρηστων διατυπώσεων και των διεφθαρμένων υπηρεσιών τον νέο που, αποτασσόμενος το greek dream του διορισμού, προσπαθεί να στήσει τη δική του επιχείρηση.

Τα τελευταία είκοσι χρόνια, σε μια χώρα που παράγει μόνο λίγο κρασί και λίγη θάλασσα, το μεταρρυθμιστικό πρόταγμα ήταν οι αποκρατικοποιήσεις. Και πριν καν ολοκληρωθεί ο οδυνηρός απογαλακτισμός της αγοράς από το κράτος, πριν καν το κράτος καταφέρει να ωριμάσει θεσμικά και να αποσυρθεί σε εποπτικό ρόλο, έρχεται η κρίση. Έρχεται, ορατό στον ορίζοντα, το φάσμα της χρεοκοπίας. Και βρίσκει ένα κράτος σπάταλο, διεφθαρμένο, ικανό μόνο για πελατειακές διευθετήσεις.

Την ώρα που οι ευρωπαϊκές κοινωνίες ζητούν από τις κυβερνήσεις τους να «αποτοξινώσουν» τις ανεύθυνες αγορές, η ελληνική οικονομία μπορεί να προσβλέπει μόνο στις «τοξίνες» της. Μόνο στον μηχανισμό που επί δεκαετίες εκκολάπτει έναν καπιταλισμό οθωμανικού τύπου, όπου ευδοκιμεί μόνον όποιος είναι επιτήδειος στο πολιτικό μπαξίσι. Σ΄ αυτό το σκηνικό, τα υποκείμενα της «πραγματικής οικονομίας»- οι φορολογούμενοι, οι συμβασιούχοι, οι άνεργοι, οι αυτοαπασχολούμενοιβρίσκονται αντιμέτωποι με το μέγα παράδοξο: σωτήρας τους μπορεί να είναι μόνο ο δήμιός τους.