[ Δρόμοι ]

Οι εργαζόμενοι…
… στα βρετανικά διυλιστήρια της Τotal ξεσηκώθηκαν, όταν τα αφεντικά αποφάσισαν να αναθέσουν τις δουλειές τους σε πιο φθηνούς ξένους εργάτες. Σε δύσκολους καιρούς, οι άνθρωποι αναγκάζονται να χαμηλώνουν τις απαιτήσεις τους.

Μια παραγκούπολη…
… της Καμπότζης είχε επισκεφθεί τις προάλλες ο Νίκολας Κρίστοφ, αρθρογράφος της εφημερίδας «Τάιμς της Νέας Υόρκης». Και βρήκε αυτή την κόλαση ως επιχείρημα για να καταδικάσει τους εργαζομένους που κάθε μέρα διεκδικούν μια καλύτερη ζωή: «Αν οι εργαζόμενοι πληρώνονταν φθηνότερα, τότε θα άνοιγαν νέες θέσεις εργασίας και γι΄ αυτούς τους τρωγλοδύτες». Σκεφτόταν βέβαια, σαν οποιοσδήποτε άλλος νεοφιλελεύθερος, ότι οι επιχειρηματίες θέλουν πάντα να έχουν στη διάθεσή τους αρκετούς απελπισμένους και καταπιεσμένους εργαζομένους για να διαλέγουν ανάμεσά τους το προσωπικό τους. Οι πολύ φτωχοί μπορούν πράγματι να τρίβουν τα χέρια τους από ευχαρίστηση μόλις βρίσκουν μια δουλειά που μπορεί να τους βγάλει από την παραγκούπολή τους. Αυτό όμως που παραλείπει ο αρθρογράφος της αμερικανικής εφημερίδας, όπως επισημαίνει ένας βετεράνος συνάδελφός του, ο Άλαν Νερν, είναι πως αυτοί οι φτωχοί θα ήταν σίγουρα πολύ πιο ευχαριστημένοι, αν τα αφεντικά τούς πλήρωναν καλύτερους μισθούς. Είναι αλήθεια πως όταν οι εργαζόμενοι περιορίζουν τις διεκδικήσεις τους, ανοίγουν περισσότερα εργοστάσια. Αν ακολουθήσουμε όμως αυτή τη λογική- την ίδια λογική που ακολουθούν και οι τριτοκοσμικές δικτατορίες- τότε γιατί να μην καταργήσουμε και τον κατώτερο μισθό, γιατί να μην επιτρέψουμε την εκπόρνευση των γυναικόπαιδων, γιατί να μην επαναφέρουμε την ανθρώπινη δουλεία; Όλα αυτά δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας.

Η κοινωνία…
… παίρνει φωτιά, όταν συνθλίβεται από την οικονομία. Αυτό ακριβώς συμβαίνει σήμερα, από τη Ρίγα μέχρι το Λονδίνο και από την Αθήνα μέχρι το Παρίσι, η κρίση βγάζει εκατομμύρια ανθρώπους στους δρόμους. Μέσα σε μια δεκαετία, γράφει η «Μοντ Ντιπλοματίκ», οι λαοί των ανεπτυγμένων χωρών θα πληρώσουν τρεις φορές το τίμημα του νεοφιλελευθερισμού. Μία με την ελαστικοποίηση των μισθών τους, που βγήκαν στη «δημοπρασία» του διεθνούς ανταγωνισμού. Δύο με την εξόφληση των χρεών που δημιούργησε η διάσωση των τραπεζιτών. Και τρεις με τις απολύσεις που θα επιβάλει η ανασυγκρότηση του συστήματος. Είναι όμως άραγε υποχρεωτικό να πληρώσουν οι αθώοι αυτό το κόστος; Όταν ο κοινωνιολόγος Μπάριγκτον Μουρ μελετούσε την παθητικότητα των σιδηρουργών της γερμανικής περιοχής του Ρουρ απέναντι στη βιαιότητα των αφεντικών, στις αρχές του περασμένου αιώνα, είχε παρατηρήσει πως έπαιρναν τις άθλιες συνθήκες της ζωής τους σαν θέλημα της μοίρας. Έτσι μοιραίο παρουσιάζουν και σήμερα το κυρίαρχο σύστημα οι αρχιτέκτονές του: «Είναι ατελές, αλλά αναντικατάστατο».

Αυτό ακριβώς…
… αμφισβητούν σήμερα οι εργαζόμενοι, από τη Ρίγα μέχρι το Λονδίνο και από την Αθήνα μέχρι το Παρίσι. Σίγουρα έχουν πολλές διαφορές μεταξύ τους, αλλά τους ενώνει τουλάχιστον αυτό: πως είναι οι απρόσκλητοι επισκέπτες μιας Ιστορίας που ευχαρίστως θα γραφόταν χωρίς αυτούς. Οι απόντες έχουν πάντα άδικο.