[ Πρόσωπα ] ΛΙΟΥ ΣΙΑΟΜΠΟ Από την Τιενανμέν στη Χάρτα 08

Οι Τσέχοι διαφωνούντες είχαν τη Χάρτα 77· οι Κινέζοι διαφωνούντες έδωσαν τώρα στη δημοσιότητα τη Χάρτα 08· και οι κινεζικές αρχές οδήγησαν τους βασικούς συντάκτες της στη φυλακή.

O Λιου Σιαομπό, 53 χρόνων, είναι ένας απ΄ αυτούς. Από τους πιο επιφανείς διαφωνούντες διανοουμένους της Κίνας, είχε ήδη τεθεί «υπό κράτηση» επί 20 μήνες για τον ρόλο του στην «Άνοιξη του Πεκίνου», το 1989, και είχε φυλακισθεί και πάλι για τρία χρόνια στη δεκαετία του 1990, σε στρατόπεδο «αναμόρφωσης». Αργά το βράδυ της Δευτέρας, συνελήφθη στο διαμέρισμά του. Οι αστυνομικοί κατέσχεσαν τρεις ηλεκτρονικούς υπολογιστές, το κινητό τηλέφωνό του και έγγραφα. Η σύλληψη του 53χρονου Λιου, καθώς και άλλες συλλήψεις διαφωνούντων που πραγματοποιήθηκαν σε πολλές πόλεις της Κίνας έγιναν λίγο πριν από τη δημοσιοποίηση στο Ίντερνετ της Χάρτας 08. Ονομάστηκε έτσι για να θυμίζει τη Χάρτα 77, την οποία είχαν εκδώσει το 1977 ο Βάτσλαβ Χάβελ και οι άλλοι Τσέχοι διαφωνούντες, και η δημοσιοποίησή της είχε προγραμματιστεί για την Τετάρτη ώστε να συμπέσει με την 60ή επέτειο από την υπογραφή της Παγκόσμιας Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Στη Χάρτα 08 προτείνονται 19 μέτρα για να βελτιωθεί η κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Κίνα. Ζητείται μεταξύ άλλων ο διαχωρισμός των τριών εξουσιών, που σήμερα εξαρτώνται όλες από το κόμμα, αλλά και η διεξαγωγή ελεύθερων, πολυκομματικών εκλογών – μια ιδέα που έχει οδηγήσει στη φυλακή όλους όσους την έχουν προτείνει ώς τώρα.

Υπήρξαν ωστόσο 303 πρόσωπα τα οποία αψήφησαν την πιθανότητα να συλληφθούν και υπέγραψαν τη Χάρτα 08. Ανάμεσά τους είναι διανοούμενοι όπως ο Λιου Σιαομπό, δικηγόροι όπως ο Μο Σαοπίνγκ, υπέρμαχοι των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όπως η Ντινγκ Ζιλίν, που ο γιος της σκοτώθηκε το 1989 και εκείνη ίδρυσε την ένωση «Μητέρες της Τιενανμέν», πανεπιστημιακοί και μπλόγκερ. Το γεγονός ότι τόσοι άνθρωποι φάνηκαν έτοιμοι να διακινδυνεύσουν την ελευθερία τους φανερώνει πόσο έχει αλλάξει το πολιτικό κλίμα στην Κίνα.

Ωστόσο είναι σαφές ότι οι κινεζικές αρχές δεν αντέχουν τις οργανωμένες δημόσιες εκκλήσεις υπέρ του εκδημοκρατισμού της χώρας. Πολύ περισσότερο στο σημερινό δύσκολο οικονομικό και κοινωνικό πλαίσιο, όπου κλείνουν χιλιάδες εργοστάσια, αυξάνονται οι κοινωνικές διαμαρτυρίες και η παγκόσμια οικονομική κρίση επιβραδύνει την ώς τώρα καλπάζουσα κινεζική ανάπτυξη. Ουδεμία ανακοίνωση εκδόθηκε από το υπουργείο Δημόσιας Ασφάλειας για την τύχη του Λιου. Τη Δευτέρα, η σύζυγός του, η Λιου Σία, παρέμεινε υπό αστυνομική επιτήρηση στο σπίτι της επί 12 ώρες αφού ο σύζυγός της συνελήφθη και είπε ότι δεν της επέτρεπαν καν να κλείνει την πόρτα όταν πήγαινε στο μπάνιο. Μπόρεσε να τηλεφωνήσει μόνο το μεσημέρι της Τρίτης, όταν επιτέλους έφυγαν οι αστυνομικοί.