Όταν η φωτογραφία φλέρταρε με την αρχαιολογία

Όταν στον λόφο του Μετς γύριζε η φτερωτή του ανεμόμυλου, οι βοσκοί με την κάπα έβοσκαν τα πρόβατά τους γύρω απ΄ την Ακρόπολη και φουστανελάδες λιάζονταν στα σκαλιά του Θησείου, ο φακός του φωτογράφου άνοιγε- για λίγα δευτερόλεπτα- κι έκλεινε αιχμαλωτίζοντας στη γυάλινη πλάκα τα γραφικά στιγμιότυπα, που συνέδεαν την αρχαιότητα με την ελληνική καθημερινότητα 150 χρόνια πριν.

Η φωτογραφία αγαπά την αρχαιολογία, την υπηρετεί στην τεκμηρίωση με την αλήθεια και την ακρίβεια της αποτύπωσης, αλλά κρατά για τον εαυτό της και κάτι άλλο, τη δημιουργική όραση του φωτογράφου, αυτή που πάει πέρα από το προφανές της απεικόνισης.

Περισσότερες από εκατό φωτογραφίες, έντεκα ξένων και Ελλήνων φωτογράφων- ταξιδιωτών, επαγγελματιών, ειδικευμένων στην αρχαιολογική φωτογραφία αλλά κι ερασιτεχνών, παρουσιάζουν την εξέλιξη της αρχαιολογικής φωτογραφίας από τα πρώτα της βήματα από το 1853 με τις φωτογραφίες του Σκωτσέζου φωτογράφου Τζέιμς Ρόμπερτσον, μέχρι τώρα, με τις φωτογραφίες του Σωκράτη Μαυρομμάτη, που καταγράφει τα τελευταία τριάντα χρόνια όλες τις φάσεις των αναστηλωτικών έργων στην Ακρόπολη, τις φθορές και τα πάθη των μαρμάρων και φέρνει στο φως όσα κρυμμένα δεν θα μπορούσε να δει κανείς από τόσο κοντά.

Συνοψίζοντας τις μύριες φάσεις της αρχαιολογικής φωτογραφίας ο ιστορικός της φωτογραφίας Κωστής Αντωνιάδης τονίζει ότι τον 19ο αιώνα η φωτογραφία των αρχαιοτήτων ήταν μια περιηγητική υπόθεση, που αναζητούσε τα πρότυπά της στη ζωγραφική και τη γραφικότητα. Εν συνεχεία, αντανακλώντας τις νέες τάσεις της τέχνης και των ιδεολογιών, έδινε έμφαση στον τονισμό της έκφρασης με τις έντονες φωτοσκιάσεις και τις δραματικές γωνίες λήψης, ενώ μεταπολεμικά τον πρώτο λόγο έπαιρνε η σαφήνεια, η ψυχραιμία

ΙΝFΟ

«Η δημιουργική φωτογραφία στην Αρχαιολογία» στο Μουσείο Μπενάκη, (Πειραιώς 138, τηλ.
210-3453.111), 3 Δεκεμβρίου- 25 Ιανουαρίου.

και η υψηλή ποιότητα της απεικόνισης.

Η έκθεση, με χαρακτηριστικά δείγματα των προσεγγίσεων κάθε εποχής, πρωτοπαρουσιάστηκε στο Πανεπιστήμιο του Φέρφιλντ των Ηνωμένων Πολιτειών το 2007 και εν συνεχεία στην Γκαλερί Κούρος της Νέας Υόρκης και στη Βαλτιμόρη, σε πανεπιστημιακό χώρο. Η περιοδεία της θα συνεχιστεί με σταθμούς στα Πανεπιστήμια του Νάσβιλ και του Τζορτζτάουν.

Ένα πολυτελές λεύκωμα με 76 ασπρόμαυρες φωτογραφίες και άρθρα ειδικών στην αρχαιολογική φωτογραφία ανθολογεί τους γνωστούς και άγνωστους φωτογράφους: Τζέιμς Ρόμπερτσον, Δημήτριος Κωνσταντίνου, Γουίλιαμ Τζέιμς Στίλμαν, Πέτρος Μωραΐτης, Κωνσταντίνος Αθανασίου, Άντον Σιλμπερχούμπερ, Φρεντερίκ Μπουασονά, Βάλτερ Χέγκε, Χέρμπερτ Λιστ, Γκέστα Χέλνερ και Σωκράτης Μαυρομμάτης.