Διώξτε την πίεση με τα… καρπούζια!

Καρπούζι, πεπόνι, πορτοκάλια, μπανάνα, κεράσια, ροδάκινα, βερίκοκα,κάρδαμο, ρόκα, σέλινο, μαϊντανό, πατάτες, ρύζι, ζυμαρικά και όσπρια: τα παραπάνω τρόφιμα πρέπει να περιέχει η λίστα με τα ψώνια εκείνων που θέλουν να κάνουν την υπέρταση …πέρα. Και αυτό, γιατί όπως τονίζουν οι ειδικοί, το κάλιο φαίνεται ότι μπορεί να επηρεάσει στη μείωση της αρτηριακής πίεσης!

Όλοι γνωρίζουν ότι η πίεση πέφτει εάν και εφόσον περιορίσουμε το αλάτι σημαντικά στη διατροφή μας. Έχει παρατηρηθεί ότι όταν μειωθεί η πρόσληψη αλατιού σε υπερτασικούς ασθενείς από 10,5 g την ημέρα σε περίπου 4,7 – 5,8 g , αυτό μπορεί να επιφέρει μια μείωση της αρτηριακής πίεσης κατά 4 – 6mmHg.

Η θεωρία όμως από τη πράξη συχνά διαφέρει, αφού για τους περισσότερους είναι κάθε άλλο παρά εύκολο να αλλάξουν ριζικά τις διατροφικές τους συνήθειες. Και βέβαια, οι καθημερινές παγίδες στα ράφια του σουπερ – μαρκετ, σταμενού των ταχυφαγείων, ακόμη στους φούρνους ανεβάζουν την καθημερινή κατανάλωση νατρίου στα ύψη και μάλιστα χωρίς πολλές φορές να το γνωρίζουν οι καταναλωτές- παραδείγματος χάριν, οι πίκλες, τα σνακ, ακόμη και το ψωμί περιέχουν…κρυφό αλάτι.

«Αυτό που εμείς συστήνουμε στους ασθενείς μας που δυσκολεύονται να μειώσουν το αλάτι, είναι να τρώνε περισσότερο κάλιο. Γιατί το κάλιο φαίνεται ότι μπορεί να επηρεάσει στη μείωση της αρτηριακής πίεσης. Η μέγιστη αποτελεσματικότητα παρατηρείται όταν επιτευχθεί παράλληλα η μείωση στην πρόληψη νατρίου (έως 2,4 g την ημέρα) και η αύξηση στην πρόσληψη καλίου», τονίζει ο κ. Αντώνης Ζαμπέλας, αναπληρωτής καθηγητής Διατροφής του Ανθρώπου στο Τμήμα Επιστήμης & Τεχνολογίας Τροφίμων του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών και πρόεδρος του Ενιαίου Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ).

Ποιο είναι το μυστικό όπλο του καλίου; Ο μηχανισμός δράσης είναι απλός: βοηθάει τον οργανισμό να αποβάλλει τον υπερβάλλον νάτριο και με τον τρόπο αυτό ρυθμίζει την αρτηριακή πίεση. Επειδή όμως, το κάλιο δεν αποθηκεύεται στον οργανισμό, οι μπανάνες, το καρπούζι, τα ροδάκινα, το ρύζι και…η ρόκα πρέπει να βρίσκονται σε περίοπτη θέση στο καθημερινό τραπέζι!

Η υπερκατανάλωση λίπους και αλκοόλ είναι δύο ακόμη…μαύρες σελίδες στην ανάπτυξη και την εξέλιξη της υπέρτασης. Αντίθετα, τα ω-3 λιπαρά οξέα σε δόσεις μεγαλύτερες των 3 g την ημέρα, μπορούν να μειώσουν την αρτηριακή πίεση σε υπερτασικούς κατά 4,0 mmHg τη συστολική και κατά 2,5 mmHg τη διαστολική…

Και βέβαια, όταν κανείς προσέχει τη διατροφή του χάνοντας έτσι τα περιττά κιλά που μαρτυρά η ζυγαριά, τότε κάνει ένα επιπλέον δώρο στον οργανισμό του: μία απώλεια βάρους της τάξεως των 5 κιλών μπορεί να μειώσει κατά 4,4 mmHg την συστολική (μεγάλη) και κατά 3,6 mmHg την διαστολική πίεση (μικρή), αλλά και να προλάβει την εμφάνιση υπέρτασης σε υπέρβαρα άτομα

Όπως όμως, υπογράμμισαν οι επιστήμονες που συμμετείχαν στην ημερίδα με τίτλο «Ο Ρόλος της Διατροφής στην Αρτηριακή Πίεση», που διοργάνωσε η Μονάδα Διατροφής του Ανθρώπου, του Τμήματος Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, δεν είναι όλοι οι άνθρωποι ίδιοι. «Σε άλλους μπορεί να υπάρξουν ευεργετικά αποτελέσματα, κυρίως από τη μείωση του νατρίου και άλλοι να μην αντιδρούν καθόλου σε αυτή την αλλαγή.Επομένως, ο διαιτολόγος ή ο ιατρός πρέπει να προσέχουν ιδιαίτερα την αποτελεσματικότητα της αλλαγής της διαιτητικής συμπεριφοράς αλλά και τη συμμόρφωση του ασθενή ώστε να μην καθυστερήσει αδικαιολόγητα η έναρξη φαρμακευτικής αγωγής, αν αυτή κριθεί αναγκαία»

Υπέρταση: δρα σιωπηλά σαν κλέφτης…

Παρόλο που 600 εκατομμύρια άνθρωποι πάσχουν από υπέρταση στον ανεπτυγμένο κόσμο, μόλις το 12,5% εξ’ αυτών ρυθμίζουν αποτελεσματικά τις τιμές της αρτηριακής τους πίεσης.

Ίδια είναι η κατάσταση και στη χώρα μας, όπου σύμφωνα με εκτιμήσεις τη τελευταία πενταετία εμφανίστηκαν 880.000 νέα περιστατικά! Η επιδημιολογική μελέτη ΑΤΤΙΚΗ που διεξήχθη από την Α’ Καρδιολογική Κλινική της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών κατά τα έτη 2001-2002, σε τυχαία επιλεγμένο δείγμα 3.042 ανδρών και γυναικών από το λεκανοπέδιο της Αττικής, έδειξε ότι το 38% των ανδρών και το 24% των γυναικών χαρακτηρίζονται ως υπερτασικοί.

Κι όμως, «το 65% των ανδρών και το 40% των γυναικών δεν λάμβαναν θεραπεία, ενώ από όσους ήταν υπό φαρμακευτική αγωγή ή υπό ειδική δίαιτα μόνο το 34% επιτύγχανε η αρτηριακή τους πίεση να βρίσκεται στα φυσιολογικά όρια. Έτσι, από το σύνολο των υπερτασικών ατόμων, μόνο το 15% φαίνεται να ρυθμίζουν την πίεση τους στο φυσιολογικό», επισημαίνει ο δρ. Δημοσθένης Παναγιωτάκος, λέκτορας Βιοστατιστικής και Επιδημιολογίας στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Οι Έλληνες όμως, όπως λένε οι ειδικοί, αρνούνται να λάβουν ακόμη και προληπτικά μέτρα, ίσως επειδή η παθογένεια είναι ακόμη ασαφής.Παρόλα αυτά, οι γιατροί επισημαίνουν πως η υπέρταση κάθε άλλο παρά ανίκητη είναι! «Η πληθώρα των αντιυπερτασικών φαρμάκων που έχουμε στη διάθεσή μας, μπορεί να εξασφαλίσει την επιτυχή αντιμετώπιση της υπέρτασης σχεδόν σε κάθε υπερτασικό ασθενή σε κάθε περίπτωση. Ακόμη και οι ασθενείς που εμφανίζουν το μεγαλύτερο κίνδυνο όπως οι λίγοι που εμφανίζουν δευτεροπαθή υπέρταση ή υπερτασική κρίση, μπορούν να αντιμετωπισθούν αποτελεσματικά», προσθέτει ο κ. Δημήτρης Σταμάτης, διευθυντής του Καρδιολογικού Τμήματος του νοσοκομείου «Μεταξά».

Διατροφικά…μυστικά για χαμηλή πίεση

* Διατήρηση φυσιολογικού σωματικού βάρους – ΔΣΜ (Δείκτη Σωματικής Μάζας) μεταξύ 18,5 και 25

* Μειωμένη πρόσληψη νατρίου, δηλαδή αλατιού(=3,8 g αλάτι)

* Αύξηση πρόσληψης καλίου σε καθημερινή βάση

* Μείωση πρόσληψης κορεσμένων / ζωικών λιπαρών ( <10% της συνολικής ημερησίας ενέργειας)

* Μείωση κατανάλωσης αλκοόλ: το πολύ τρία ποτήρια (20-30 g) την ημέρα για τους άνδρες και ένα με δύο (10-20 g) για τις γυναίκες