Παγκόσμια Ημέρα Οστεοπόρωσης 20 Οκτωβρίου 2008 «Στηρίξτε τα οστά σας»

Αθήνα, 17 Οκτωβρίου 2008

Τέσσερις στους πέντε Έλληνες, που βρίσκονται στο «παρά πέντε» να εκδηλώσουν οστεοπόρωση, δεν το γνωρίζουν καν. Αν και τα τελευταία χρόνια υπάρχουν διαθέσιμες πολλές εξετάσεις και θεραπευτικές προσεγγίσεις, το 80% των ατόμων που βρίσκονται στην ομάδα υψηλού κινδύνου και έχουν υποστεί τουλάχιστον ένα κάταγμα, δεν έχουν διαγνωσθεί και δεν έχουν λάβει καμία θεραπεία.

Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η φετινή Παγκόσμια Ημέρα Οστεοπόρωσης (20 Οκτωβρίου), είναι αυστηρά εστιασμένη στην ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης στο σοβαρό αυτό θέμα. Το κεντρικό της μήνυμα που έχει οριστεί από το Διεθνές Ίδρυμα για την Οστεοπόρωση (IOF), είναι «στηρίξτε τα οστά σας».

Ο στόχος είναι φέτος διπλός. Ο πρώτος, είναι η ευαισθητοποίηση του κοινού απέναντι στην ασθένεια, με σκοπό την ανάληψη, από μέρους του, θετικής δράσης για την πρόληψή της. Ο δεύτερος, είναι η κινητοποίηση των πολιτών, με σκοπό την αλλαγή των δημόσιων πολιτικών που ισχύουν σήμερα για ασθένεια αυτή, δεδομένης και της γήρανσης του πληθυσμού.

Προς αυτή την κατεύθυνση, το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης με ενημερωτική εκστρατεία με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Οστεοπόρωσης στις 20 Οκτωβρίου 2008 πραγματοποιεί τα εξής :

* Εκδοση 4σέλιδης εφημερίδας freepress για την οστεοπόρωση που θα διανέμεται την ημέρα εκείνη σε κεντρικά σημεία της Αθήνας.

* Λειτουργία περιπτέρου ενημέρωσης και διανομής έντυπου υλικού σε κεντρικό σημείο της Αθήνας την Παγκόσμια Ημέρα Οστεοπόρωσης τη Δευτέρα 20 Οκτωβρίου.

* Δημιουργία ιστοσελίδας για την Παγκόσμια Ημέρα Οστεοπόρωσης στο portal του Yπουργείου Υγείας για τις Παγκόσμιες Ημέρες Υγείας www.worldhealthdays.gr

Στην ενημερωτική καμπάνια μετέχουν η Ελληνική Εταιρεία Μελέτης Μεταβολισμού των Οστών, το Ελληνικό Ίδρυμα Οστεοπόρωσης και η Ελληνική Ενδοκρινολογική Εταιρεία. Οι εκδηλώσεις γίνονται με την ευγενική χορηγία της Sanofi – Aventis.

Όπως επισημαίνουν οι Πρόεδροι της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης Μεταβολισμού των Οστών κ. Γιώργος Τροβάς, του Ελληνικού Ιδρύματος Οστεοπόρωσης, Καθηγητής κ. Γιώργος Λυρίτης και της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας κ. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Παν.Αθηνών Μαρία Αναπλιώτου, η οστεοπόρωση αποτελεί μία σημαντική απειλή για μεγάλο μέρος του πληθυσμού, καθώς προσβάλλει μία στις τρεις γυναίκες, στις ηλικίες 60 έως 70 ετών και δύο στις τρεις, στις ηλικίες πάνω από 80 ετών. Ο κίνδυνος αφορά και το «ισχυρό» φύλλο, με έναν στους πέντε άνδρες πάνω από 50 ετών να αντιμετωπίζουν την πιθανότητα να υποστούν κάταγμα λόγω της οστεοπόρωσης.

Σύμφωνα με αναφορά του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), ο δια βίου κίνδυνος για κάταγμα από οστεοπόρωση στον καρπό, το ισχίο ή τη σπονδυλική στήλη, ανέρχεται στο 30% έως 40% στις αναπτυγμένες χώρες. Το ποσοστό αυτό βρίσκεται πολύ κοντά στο αντίστοιχο της στεφανιαίας νόσου!

Στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ, τα οστεοπορωτικά κατάγματα «ευθύνονται» για 2,8 εκατομμύρια DALYs (προσαρμοσμένα ως προς την αναπηρία έτη ζωής) ετησίως. Ο αριθμός αυτός, καταδεικνύει ότι τα κατάγματα από οστεοπόρωση κοστίζουν περισσότερο απ΄ όσο η υπέρταση και η ρευματοειδής αρθρίτιδα.

Η πάθηση

Η οστεοπόρωση κάνει τα οστά λιγότερο συμπαγή, δηλαδή αραιά, πορώδη και τελικά πιο εύθραυστα, με αποτέλεσμα να αυξάνεται ο κίνδυνος για ένα κάταγμα. Θεωρείται «σιωπηλή επιδημία», καθώς δεν δίνει συμπτώματα, ενώ όταν πλέον εκδηλωθεί είναι αργά.

Τα οστά δεν είναι στατικά και αδρανή, αλλά αποτελούν ένα ζωντανό ιστό. Στο εσωτερικό τους υπάρχουν κύτταρα που είτε καταστρέφουν είτε δημιουργούν οστό, με αποτέλεσμα αυτό να ανανεώνεται συνέχεια.

Η καταστροφή και η δημιουργία του οστού βρίσκονται σε μία λεπτή ισορροπία. Αν διαταραχθεί και υπερισχύσει η καταστροφή του οστού, τότε η πυκνότητα, το πάχος και η αντοχή των οστών μειώνονται και προκαλείται οστεοπόρωση.

Η διάγνωση γίνεται με τη μέθοδο της πυκνομετρίας του οστού, με την οποία μετράται η πυκνότητα του οστού και αξιολογείται η απώλεια οστικής μάζας. Η ακτινογραφία της σπονδυλικής στήλης μπορεί να βοηθήσει ιδίως στην περίπτωση κατάγματος σπονδύλου.

Η οστεοπόρωση μπορεί να προληφθεί με δύο τρόπους. Ο πρώτος, είναι η υιοθέτηση ενός πιο «υγιεινού» τρόπου ζωής, με ήπια άσκηση (χορός, περπάτημα) και διατροφή πλούσια σε γαλακτοκομικά προϊόντα, αλλά με μικρή περιεκτικότητα σε αλάτι και πρωτεΐνες. Εάν όμως ο θεράπων ιατρός κρίνει ότι απαιτείται φαρμακευτική αγωγή, τότε υπάρχουν διαθέσιμα φάρμακα, που σε συνδυασμό με τη χορήγηση ασβεστίου και βιταμίνης D, θα προστατεύσουν από όλων των ειδών τα κατάγματα και μάλιστα γρήγορα και αποτελεσματικά.

Η οστεοπόρωση προσβάλει κατά κανόνα γυναίκες άνω των 65 ετών. Οι παράγοντες που συμβάλλουν στην εμφάνισή της σχετίζονται με την κληρονομικότητα, τη λήψη ορισμένων φαρμάκων, καθώς και με ασθένειες, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης, οι καρδιοπάθειες και οι παθήσεις των ενδοκρινών αδένων. Μεγαλύτερο κίνδυνο διατρέχουν, επίσης οι αλκοολικοί, όσοι έχουν νευρική ανορεξία, αρθρίτιδα, καρκίνο του μαστού, άσθμα και φλεγμονώδεις νόσους του εντέρου, καθώς επίσης και όσοι κάνουν καθιστική ζωή και καπνίζουν.Αν και πιστεύεται ότι προσβάλει γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση, στην πραγματικότητα οι παράγοντες αυτοί μπορεί να προκαλέσουν ή να συμβάλλουν στην εμφάνιση οστεοπόρωσης και σε νεότερες γυναίκες, αλλά και σε άνδρες.

Πρόληψη και θεραπεία

Η πρόληψη της ασθένειας ξεκινά από την νεαρή ηλικία, με σωστή διατροφή και άσκηση, παράγοντες που συμβάλλουν στην δημιουργία γερών οστών και στην εδραίωση ενός ορθού τρόπου ζωής που θα προστατέψει την υγεία των οστών και μετά την ενηλικίωση.

Η σωστή διατροφή και η σωματική άσκηση συντελούν επίσης και στην διατήρηση της υγείας των οστών και αναστέλλουν την εξέλιξη της νόσου, ακόμα και όταν αυτή εμφανιστεί.

Οι γυναίκες άνω των 65 ετών, αλλά και όλα τα άτομα που μπορεί να έχουν επιβαρυνθεί από έναν ή περισσότερους παράγοντες που συντείνουν στην εμφάνιση της οστεοπόρωσης, θα πρέπει να υποβάλλονται σε τακτικούς ελέγχους οστικής μάζας, μιας ανώδυνης και απλής εξέτασης, η οποία μπορεί να διαγνώσει με ακρίβεια την ύπαρξη και εξέλιξη της νόσου.