Απέφυγε τον διχασμό η Ευρώπη

Ένα τηλεφώνημα μεταξύ Σαρκοζί και Μεντβέντεφ λίγες ώρες πριν από την έναρξη της έκτακτης συνόδου κορυφής των 27 στις Βρυξέλλες, επέτρεψε τελικά στην Ένωση να εμφανισθεί με ενιαία στάση- και υποχρέωσε τους «σκληρούς», με επικεφαλής τον Βρετανό πρωθυπουργό Γκόρντον Μπράουν, να ρίξουν «νερό στο κρασί τους», όπως ανέφερε χαρακτηριστικά ανώτατη διπλωματική πηγή.

O Ρώσος πρόεδρος υποσχέθηκε τηλεφωνικώς στον Γάλλο ομόλογό του και προεδρεύοντα της Ε.Ε., πως μέχρι τις 8 Σεπτεμβρίου θα έχει αποσύρει τα στρατεύματά του από τη Γεωργία, δηλαδή από τις «ζώνες ασφαλείας» που έχει δημιουργήσει η Ρωσία γύρω από τη Νότια Οσετία και την Αμπχαζία- ικανοποιώντας έτσι το σχέδιο των «έξι σημείων» για το οποίο η Δύση κατηγορούσε τη Μόσχα πως δεν το υλοποιεί.

Έπειτα από αυτό, Βρετανία, Πολωνία, χώρες της Βαλτικής και άλλοι «σκληροί» ήταν δύσκολο να επιμείνουν σε προτάσεις που είχαν ακουστεί την προηγούμενη εβδομάδα περί επιβολής κυρώσεων στη Μόσχα- μολονότι στις τοποθετήσεις τους εντός του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου δεν απέφυγαν κάποιους αντιρωσικούς τόνους.

Δύο για τάνγκο
Η κοινοτική τρόικα πρόκειται να μεταβεί στις 8 Σεπτεμβρίου στη Μόσχα για συναντήσεις με τη ρωσική ηγεσία- μέχρι τότε, ωστόσο, αναβάλλονται οι συνομιλίες για μια νέα συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας ανάμεσα στην Ε.Ε. και τη Ρωσία. «Η Ε.Ε. θα καλωσόριζε μια πραγματική συνεργασία με τη Ρωσία, χρειάζονται όμως δύο για να χορέψουν τάνγκο», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Νικολά Σαρκοζί σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε με τον πρόεδρο της Κομισιόν, Χοσέ Μανουέλ Μπαρόζο. Αυτή η αναβολή των συνομιλιών, «μέχρι να εφαρμόσει εξ ολοκλήρου η Μόσχα τη συμφωνία των έξι σημείων», είναι μια παραχώρηση προς την πτέρυγα των «σκληρών» ώστε να μην τεθεί εν αμφιβόλω η πραγματοποίηση της συνόδου κορυφής Ε.Ε.- Ρωσίας, στα μέσα Νοεμβρίου, μέχρι νεωτέρας.

Τα συμπεράσματα των 27, όπως έλεγε ανώτατη διπλωματική πηγή, επιβεβαιώνουν ότι η Ένωση, έστω και μερικώς, κατάφερε να έχει μια ενιαία στάση σε ένα κορυφαίο ζήτημα εξωτερικής πολιτικής- και δεν ήταν λίγοι αυτοί που απέδιδαν τα εύσημα στον προεδρεύοντα Σαρκοζί.

Οι ηγέτες της Ένωσης στα συμπεράσματα που εξέδωσαν χαρακτηρίζουν δυσανάλογη την αντίδραση της Ρωσίας στην επίθεση που πραγματοποίησε στις 7 Αυγούστου η Γεωργία στη Νότια Οσετία, τάσσονται κατά της αναγνώρισης της ανεξαρτησίας της Νότιας Οσετίας και της Αμπχαζίας, υποστηρίζουν την εδαφική ακεραιότητα και την ανεξαρτησία της Γεωργίας, την εφαρμογή των έξι σημείων που είχε συμφωνήσει ο Σαρκοζί στη Μόσχα, αλλά με μια ειδική παράγραφο αναγνωρίζουν εμμέσως πλην σαφώς και το δικαίωμα της Ρωσίας να υπερασπίζεται την ασφάλειά της και να ασκεί την εξωτερική της πολιτική με βάση τα συμφέροντά της.

Οι εξελίξεις στη σύνοδο κορυφής επέτρεψαν στον Κώστα Καραμανλή να μην πάρει σαφή θέση και να περιορισθεί σε ισορροπίες σε… τεντωμένο σχοινί, ταυτιζόμενος με τη γαλλική προεδρία. Στην παρέμβασή του εντός του Συμβουλίου υπογράμμισε την ανάγκη διατήρησης ανοικτών διαύλων με τη Ρωσία, αλλά και την ανάγκη να εμφανισθεί η Ένωση με ενιαία φωνή. Βέβαια, όλοι οι κοινοτικοί διπλωμάτες γνωρίζουν πως η Ελλάδα συντάσσεται στην πραγματικότητα με τη Γερμανίδα καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ, που θέλει να διατηρηθούν ανέπαφοι οι δεσμοί Ρωσίας- Ε.Ε., καθώς κι οι δύο χώρες έχουν τα ίδια ενεργειακά συμφέροντα.

Ωστόσο, η Αθήνα οσονούπω θα αναλάβει ενεργό ρόλο στην υπόθεση Γεωργίας- Ρωσίας, αφού από την 1η Ιανουαρίου θα έχει την προεδρία του ΟΑΣΕ- του Οργανισμού που με βάση τη χθεσινή απόφαση των 27 θα αναλάβει την επιτήρηση της κατάστασης τόσο στη Γεωργία όσο και στη Νότια Οσετία και στην Αμπχαζία.


Προειδοποιούν τους Αμερικανούς

ΒΑΡΥΣΗΜΑΝΤΟ μήνυμα-προειδοποίηση έστειλε χθες στις ΗΠΑ ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, λίγο πριν αρχίσει στις Βρυξέλλες η έκτακτη σύνοδος κορυφής της Ε.Ε. «Η Ρωσία επέστρεψε στη διεθνή σκηνή ως ένα υπεύθυνο κράτος που μπορεί να υπερασπιστεί τους πολίτες του», δήλωσε. «Η Αμερική πρέπει να συνειδητοποιήσει την πραγματικότητα του μετα-αμερικανικού κόσμου και να αρχίσει να προσαρμόζεται. Η προσπάθειά της να ζήσει στον δικό της μονοπολικό κόσμο έχει παρατραβήξει και είναι επικίνδυνη από κάθε άποψη», πρόσθεσε, χαρακτηρίζοντας τον πόλεμο με τη Γεωργία «μια πολυαναμενόμενη στιγμή αλήθειας». «Η σημερινή σαφήνεια είναι προτιμότερη από κάθε αμφισημία», επεσήμανε με νόημα ο Λαβρόφ για να καταλήξει σε έναν διαλλακτικότερο τόνο: «Θα συνεχίσουμε να συνομιλούμε με την Ουάσιγκτον όσο υπάρχει έστω και μια ελάχιστη ελπίδα αλληλοκατανόησης και επίτευξης συμφωνίας».

Οι διαδηλώσεις
Την ίδια ώρα, περισσότεροι από ένα εκατομμύριο Γεωργιανοί, το ένα πέμπτο και πλέον του συνολικού πληθυσμού, διαδήλωναν στην Τιφλίδα και σε άλλες πόλεις της Γεωργίας εναντίον του «ρωσικού ιμπεριαλισμού», σχηματίζοντας ανθρώπινες αλυσίδες που θύμισαν σε κάποιους την επονομαζόμενη Αλυσίδα της Βαλτικής, την ανθρώπινη αλυσίδα που είχαν σχηματίσει το 1989 εκατομμύρια κάτοικοι της Λιθουανίας, της Λετονίας και της Εσθονίας σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τη σοβιετική κατοχή. «Είμαι πολύ υπερήφανος για τον λαό μου. Θα είμαστε ελεύθεροι, θα επικρατήσουμε», δήλωσε ο Γεωργιανός πρόεδρος Μιχαήλ Σαακασβίλι. Οι κάτοικοι της Γεωργίας δίνουν προς το παρόν εικόνα απόλυτης ενότητας και συσπείρωσης πίσω από τον πρόεδρό τους. Η αντιπολίτευση, ωστόσο, έχει καταστήσει σαφές πως, μόλις περάσουν οι πιο δύσκολες ημέρες για τη χώρα, οι πράξεις του Σαακασβίλι θα τεθούν στο μικροσκόπιο.

Η κρίση στον Καύκασο, όμως, θέτει σε δοκιμασία και τις σχέσεις Μόσχας- Άγκυρας: η Τουρκία επέβαλε χθες «επιπλέον εμπορικούς ελέγχους» στις ρωσικές εισαγωγές, ως απάντηση στις καθυστερήσεις που «υφίστανται» τα τουρκικά φορτηγά στα ρωσικά τελωνεία- καθυστερήσεις που θεωρούνται «τιμωρία» της Τουρκίας επειδή επέτρεψε σε δύο αμερικανικά πλοία με βοήθεια για τη Γεωργία να περάσουν από τον Βόσπορο.