Οι άρχοντες των μανιταριών

«Τα μανιτάρια ήταν η ευκαιρία μου να βγω στη φύση, δεν τα ήξερα καθόλου μέχρι που επέστρεψα στα Γρεβενά από τις σπουδές μου. Μόλις, όμως, τα έφαγα για πρώτη φορά, πριν από είκοσι χρόνια, ενθουσιάστηκα! Τότε διαπίστωσα πως κανείς δεν ξέρει τίποτα γι΄ αυτά και άρχισα να διαβάζω ξενόγλωσση βιβλιογραφία και να μαθαίνω τα πάντα για τα είδη τους…».

Και τις 365 μέρες του χρόνου βάζει καθημερινά στο τραπέζι του μανιτάρια. Ακόμα κι αν δεν τα σερβίρει τηγανητά, ψητά ή μαγειρευτά στο πιάτο του, η μανιταρόσκονη θα συνοδεύσει απαραίτητα όλα τα φαγητά του! Δάσκαλος στο επάγγελμα, αλλά «επαγγελματίας» συλλέκτης μανιταριών, μελετητής και συγγραφέας βιβλίων για τις χιλιάδες ελληνικές ποικιλίες τους, ο κ. Γιώργος Κωνσταντινίδης ρυθμίζει, μαζί με τα υπόλοιπα μέλη του Συλλόγου των Μανιταρόφιλων Δυτικής Μακεδονίας, τις τελευταίες λεπτομέρειες για την προσεχή 6η Πανελλήνια Γιορτή Μανιταριού

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΓΙΟΡΤΗ

Χιλιάδες οι επισκέπτες που αναμένονται στην 6η Πανελλήνια Γιορτή Μανιταριού το τριήμερο 22-24 Αυγούστου

από 22-24 Αυγούστου, η οποία θα πραγματοποιηθεί σε υπαίθρια κατασκήνωση, στη Γέφυρα του Σπανού, στο 15ο χιλιόμετρο Γρεβενών- Μετσόβου, στα νερά του Βενέτικου. «Είναι μια εκδήλωση μοναδική, θεσμός πλέον, κορυφαίο γεγονός μανιταροφιλίας και μανιταρογνωσίας στη χώρα μας. Πέρυσι οι επισκέπτες ξεπέρασαν τους 4.500!», λέει.

Απ΄ τον περασμένο Νοέμβριο, που ο Δήμος Γρεβενών έχει ανακηρυχθεί ως η «Πόλη των μανιταριών», δύο συμπλέγματα αγαλμάτων που τα αναπαριστούν διακοσμούν ήδη την πόλη, ενώ υπό ίδρυση είναι το Μουσείο-Ερευνητικό Κέντρο Μυκητογνωσίας και η Πανελλήνια Ομοσπονδία Μανιταρόφιλων. «Βοήθησαν στην Κατοχή και στον Εμφύλιο τον πληθυσμό μας, που κατανάλωνε τόνους μανιταριών για να επιβιώσει. Ήταν το φαγητό του λαού. Είναι, λοιπόν, κομμάτι της τοπικής ιστορίας και λαογραφίας μας. Υπάρχουν δεκάδες λαϊκές ονομασίες τους, συνταγές και τρόποι συντήρησής τους, δοξασίες και θρύλοι. Και σήμερα αποτελούν πόλο έλξης τουριστών, έναν από τους μοχλούς ανάπτυξης πολιτιστικά και οικονομικά. Ακόμα και συνταξιούχοι κι έφηβοι βγάζουν εισόδημα, καθώς τα μαζεύουν και προμηθεύουν εστιατόρια, ταβέρνες και επιχειρήσεις που τα πωλούν».

«Για όλους εμάς εδώ σαφώς και είναι μια ευχάριστη ενασχόληση, απολαμβάνουμε να βγαίνουμε στην εξοχή στον ελεύθερο χρόνο μας, να ξεκουραζόμαστε με τον τρόπο αυτό από τις δουλειές μας. Και ως τροφή είναι εξαιρετική: δεν έχουν λιπαρά ή ζάκχαρα, ούτε φυτοφάρμακα, ορμόνες ή όξινες βροχές, όπως αυτά της Κεντρικής Ευρώπης. Ο οικογενειακός καταψύκτης είναι επί μονίμου βάσεως φίσκα», λέει ο κ. Κωνσταντινίδης.

«Το φάρμακό μου»
Είκοσι πέντε χρόνια χομπίστας μανιταροσυλλέκτης στην Καστοριά ο κ. Γιώργος Σέτκος, πρόεδρος του Συλλόγου Μανιταρόφιλων Δυτικής Μακεδονίας, που λειτουργεί από το 1999, με μιμητές του σήμερα άλλους πέντε αντίστοιχους στη χώρα. Φαρμακοποιός ο ίδιος, βρήκε, όπως λέει, εκτός φαρμακείου το… φάρμακό του. «Μπορεί να βγω και δυο φορές την ημέρα να μαζέψω μανιτάρια, ακόμα και τις καθημερινές. Ξυπνάω στις 6 το πρωί κι ανεβαίνω στο βουνό για δυόμισι ώρες, πριν πάω στη δουλειά μου!».


«Να ξέρουμε τι τρώμε»

«“ΑΓΑΠΑΜΕ ΤΑ ΜΑΝΙΤΑΡΙΑ, περισσότερο όμως τη ζωή! ” είναι το σύνθημά μας· ζωή σημαίνει και σεβασμός- γνώση του περιβάλλοντος», εξηγεί ο μελετητής μανιταριών και συγγραφέας τριών σχετικών βιβλίων Γιώργος Κωνσταντινίδης. Όπως επισημαίνει, από τα 2.500- 3.000 είδη που φυτρώνουν στην Ελλάδα μόλις τα 10 είναι θανατηφόρα. «Αρκετές δεκάδες είναι τοξικά, δηλαδή ύποπτα για δηλητηριάσεις. Πολλά, επίσης, δεν τρώγονται, λόγω της φελλώδους ή ξυλώδους σύστασής τους. Συνολικά, περίπου πάνω από τα μισά είδη τρώγονται, αλλά αυτά που πραγματικά αξίζει να τα μαζέψει κάποιος, μεγάλα και νόστιμα, είναι γύρω στα 100- 200. Σε κάθε περίπτωση, ο ασφαλέστερος τρόπος μανιταρογνωσίας είναι η προσωπική μελέτη μέσα από βιβλία- οδηγούς. Από εκεί και πέρα, είναι θέμα εμπειρίας…».
Γλυκό του κουταλιού και μανιταρομαγειρίτσα

ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΠΡΩΤΟΤΥΠΙΑ αποτελεί εδώ και έξι χρόνια το μανιτάρι γλυκό του κουταλιού (!), συνταγή που σκέφτηκε ο Γιώργος Κωνσταντινίδης για να… γλυκάνει ντόπιους και όχι μόνο. «Μου είχαν σερβίρει κολοκύθι γλυκό, μου άρεσε και λέω, “γιατί να μη γίνεται γλυκό και το μανιτάρι κανθαρίσκος, που έχει άρωμα βερίκοκο;”. Πράγματι, μόλις πήγα στο σπίτι, άνοιξα τον Τσελεμεντέ και όπως κάνουν όλα τα υπόλοιπα γλυκά του κουταλιού, το έφτιαξα! Είναι εξαιρετικό, τώρα το παρασκευάζουν και στην υπόλοιπη Ελλάδα, το εμπορεύονται και οι επιχειρήσεις εδώ στα Γρεβενά», λέει ο αυτοδίδακτος ζαχαροπλάστης. Ο Γιώργος Σέτκος, από την πλευρά του, έχει σπεσιαλιτέ του τη μανιταρομαγειρίτσα! «Τη μαγειρεύουμε κάθε Πάσχα χωρίς κρέας, με τη μορχέλλα, είδος μανιταριού που “φέρνει” ακριβώς στη γεύση της».