Πρωταθλητές στη μεθυλτριενολόνη

Σήμα κινδύνου για τις διαστάσεις «επιδημίας» που έχει προσλάβει το ντόπινγκ Ελλήνων αθλητών με την άκρως τοξική μεθυλτριενολόνη εκπέμπουν οι ειδικοί, επισημαίνοντας ότι η υγεία τους διατρέχει σοβαρότατους και πιθανώς μη αναστρέψιμους κινδύνους. Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι από τον Απρίλιο έως σήμερα έχουν βρεθεί θετικοί στο επικίνδυνο αναβολικό 13 Έλληνες αθλητές- 11 αρσιβαρίστες, ένας κολυμβητής και ένας δρομέας. Πρόκειται για θλιβερή πρωτιά της Ελλάδας χωρίς προηγούμενο, σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντιντόπινγκ, τα οποία δεν περιλαμβάνουν άλλα κρούσματα μεθυλτριενολόνης πέρα από αυτά των Ελλήνων αθλητών.

Μιλώντας για πρώτη φορά στον ελληνικό Τύπο, ο δρ Βίλχελμ Σέντζερ, επικεφαλής του διαπιστευμένου εργαστηρίου αντιντόπινγκ στην Κολωνία όπου ανιχνεύθηκε η επικίνδυνη τοξική ουσία στα δείγματα των Ελλήνων αρσιβαριστών την 1η Απριλίου 2008, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τους αθλητές που χρησιμοποιούν μεθυλτριενολόνη: «Δεν έχει κυκλοφορήσει ποτέ στο εμπόριο ως προϊόν για ανθρώπινη χρήση, ενώ ελάχιστες ποσότητες χρησιμοποιούνται για πειράματα σε πανεπιστημιακά εργαστήρια. Επιπλέον, λόγω του ότι δεν κυκλοφόρησε ποτέ στην αγορά δεν έχουν πραγματοποιηθεί ολοκληρωμένες κλινικές μελέτες έτσι ώστε να διαπιστωθούν οι συνολικές επιπτώσεις στην υγεία του ανθρώπινου οργανισμού. Το μόνο που έχουμε είναι δυο τρεις στοχευμένες έρευνες οι οποίες αναφέρουν ότι σε ελάχιστες δόσεις έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα τοξική για το συκώτι και τον προστάτη. Και αυτοί που παίρνουν μεθυλτριενολόνη την προμηθεύονται μόνο μέσω της μαύρης αγοράς, που σημαίνει ότι δεν γίνεται ποιοτικός έλεγχος και έτσι υπάρχει μεγάλη πιθανότατα να είναι αμφίβολης ποιότητας. Γι΄ αυτό ακριβώς πρέπει να δίνεται πάρα πολύ μεγάλη προσοχή στη χρήση της. Πάντως, είναι η πρώτη φορά στα χρονικά που την εντοπίζουμε σε δείγματα αθλητών και μπορώ

18 «Είναι μεγάλη κουταμάρα να τη χρησιμοποιούν αθλητές, καθώς τα προβλήματα υγείας τα οποία μπορεί να προκύψουν είναι πάμπολλα», λένε οι ειδικοί

να πω ότι ήταν μεγάλη έκπληξη για εμάς», αποκαλύπτει στα «ΝΕΑ» ο δρ. Βίλχελμ Σέντζερ.

«Χρειάζονται βοήθεια».
«Τρομάζω στη σκέψη του τι μπορεί να έχουν πάθει αυτά τα παιδιά. Τους λέω, για άλλη μία φορά, ότι μπορούν να απευθυνθούν στο Εθνικό Συμβούλιο Καταπολέμησης του Ντόπινγκ για να λάβουν ιατρική βοήθεια και οδηγίες για ιατρικές εξετάσεις. Ξέρετε, ο ρόλος του ΕΣΚΑΝ δεν είναι μόνο να «κυνηγάει» τους αθλητές. Ο βασικός μας ρόλος, είναι η πρόληψη και η ενημέρωση για το κακό που μπορεί να πάθει όποιος αθλητής βαδίζει στα επικίνδυνα μονοπάτια του ντόπινγκ», επισημαίνει στα «ΝΕΑ» η πρόεδρος του ΕΣΚΑΝ και αναπληρώτρια καθηγήτρια Ιατροδικαστικής και Τοξικολογίας στην Ιατρική Σχολή Αθηνών κ. Χαρά Σπηλιοπούλου. Όσο για το αν όντως μπορούμε να μιλάμε για «επιδημία μεθυλτριενολόνης» στην Ελλάδα, η ίδια αναφέρει: «Πώς αλλιώς θα μπορούσαμε να ονομάσουμε το σύνολο των δεκατριών θετικών αποτελεσμάτων με τη συγκεκριμένη αναβολική ουσία μέσα σε τέσσερις μήνες;» Τονίζει δε ότι κατά τη διάρκεια του 2007 το ΕΣΚΑΝ είχε δέκα θετικά αποτελέσματα με έξι διαφορετικές ουσίες- καμία όμως από αυτές δεν ήταν μεθυλτριενολόνη.

«Πρόκειται για μία ιδιαίτερα τοξική ουσία, που προσωπικά θεωρώ ότι είναι μεγάλη κουταμάρα να τη χρησιμοποιούν αθλητές, καθώς τα προβλήματα υγείας τα οποία μπορεί να προκύψουν είναι πάμπολλα. Επιπλέον, έχει μεγάλη υπολειμματικότητα, που σημαίνει ότι παραμένει στον οργανισμό για μεγάλο χρονικό διάστημα, με αποτέλεσμα να εντοπίζεται για αρκετό καιρό αφού έχει γίνει η χρήση της», λέει ο καθηγητής του Τμήματος Βιοχημείας και Βιοτεχνολο γίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας κ. Δημήτρης Κουρέτας.

Στην Πολωνία. Στον υπόλοιπο κόσμο έχει αναφερθεί μόλις «ένα κρούσμα μεθυλτριενολόνης στην Πολωνία και αυτό αρκετά χρόνια πριν από το 2003», σύμφωνα με μαρτυρία της διευθύντριας του διαπιστευμένου εργαστηρίου αντιντόπινγκ της Πολωνίας δρος Ντορότα Κβιάτκοφσκα στα «ΝΕΑ». Ωστόσο, στα επίσημα στατιστικά στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντιντόπινγκ φαίνεται ότι η «ιστορική πρωτιά» κρούσματος μεθυλτριενολόνης ανήκει στην Ελλάδα, με ημερομηνία καταγραφής 1η Απριλίου 2008, και αναφέρεται στα δείγματα των 11 αθλητών της Εθνικής Άρσης Βαρών που βρέθηκαν θετικά στο διαπιστευμένο εργαστήριο αντιντόπινγκ της Κολωνίας.

«Στα αρχεία της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής από το 1984 και μετά, αλλά και σε αυτά του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντιντόπινγκ, πουθενά δεν καταγράφεται κρούσμα μεθυλτριενολόνης- εκτός από τα πρόσφατα που σημειώθηκαν στην Ελλάδα», λέει ο δρ. Ντον Κάτλιν, μέλος της Επιτροπής Ερευνών, Υγείας και Φαρμακολογίας του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντιντόπινγκ.

Σύμφωνα πάντως με τον κ. Κώστα Γεωργακόπουλο, διευθυντή του διαπιστευμένου Εργαστηρίου Ελέγχου Ντόπινγκ του ΟΑΚΑ, «είναι παράτυπο να μην καταγράφονται στα στατιστικά στοιχεία όλοι οι θετικοί έλεγχοι των αθλητών στις απαγορευμένες ουσίες».


Παραγγείλαμε από την εταιρεία που «έχει κλείσει»

Και όμως, η αγγλική έκδοση των ιστοσελίδων της Αuspure (www. auspure. com/en/), της κινεζικής εταιρείας που φέρεται ότι προμήθευσε «κατά λάθος» τη μεθυλτριενολόνη στον εισαγωγέα από τη Λάρισα ο οποίος έκανε την παραγγελία για λογαριασμό της Εθνικής Άρσης Βαρών, συνεχίζει να λειτουργεί. Σύμφωνα με όσα είχαν ανακοινωθεί από τον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων της Κίνας, η εταιρεία δεν είχε άδεια με αποτέλεσμα να της βάλουν λουκέτο στις 16 Απριλίου 2008. Ωστόσο, «ΤΑ ΝΕΑ» προέβησαν σε παραγγελία προϊόντος (συγκεκριμένα μεθυλτριενολόνης, με κωδικό χημικού προϊόντος CΑS 965-93-5) μέσω ηλεκτρονικού μηνύματος, από τους ψηφιοποιημένους καταλόγους της εταιρείας που φαίνεται ότι ανανεώθηκαν στις 22 Μαΐου 2008, δηλαδή έναν μήνα αφού «έκλεισε». Τα ίδια ισχύουν και για τα «Δελτία Τύπου» της εταιρείας, τα οποία εκδόθηκαν τελευταία φορά στις 23 Μαΐου 2008.


«Κάποιος πρέπει να είχε μιλήσει»

Από τη στιγμή που βρέθηκαν θετικοί οι 11 αθλητές της Εθνικής Άρσης Βαρών τον Απρίλιο, άλλοι δύο αθλητές προστέθηκαν στη «λίστα της μεθυλτριενολόνης»: ο κολυμβητής Ιωάννης Δρυμωνάκος στα μέσα Μαΐου 2008 και ο δρομέας 400 μέτρων Δημήτρης Ρέγας στα μέσα Ιουλίου. Η επικίνδυνη ουσία στα δείγματα του κολυμβητή και του δρομέα ανιχνεύθηκαν στο Εργαστήριο Ελέγχου Ντόπινγκ του ΟΑΚΑ.

Όταν το σκάνδαλο μεθυλτριενολόνης ήταν στο αποκορύφωμά του, τον Απρίλιο, με την υπόθεση των 11 αρσιβαριστών, αναφέρθηκε ότι το ελληνικό εργαστήριο «δεν είχε το κατάλληλο λογισμικό ώστε να ανιχνεύσει την επικίνδυνη ουσία»- γι΄ αυτό μάλιστα ειπώθηκε ότι η Παγκόσμια Ομοσπονδία Άρσης Βαρών επέλεξε να στείλει τα δείγματα στο εργαστήριο της Κολωνίας.

Ούτε ένα τεστ. Στην ερώτηση των «ΝΕΩΝ» αν υπήρχε η δυνατότητα ανίχνευσης της ουσίας στην Ελλάδα έως τον Απρίλιο, όταν ήρθαν τα αποτελέσματα των αναλύσεων από την Κολωνία, η κ. Σπηλιοπούλου απαντά: «Όπως φάνηκε από την κατάθεση του διευθυντή του Εργαστηρίου Ελέγχου Ντόπινγκ του ΟΑΚΑ κ. Κώστα Γεωργακόπουλου στις δικαστικές αρχές, η ανίχνευση της ουσίας άρχισε μετά τα ανακοινωθέντα αποτελέσματα της Άρσης Βαρών. Αρμόδιο για περισσότερες λεπτομέρειες είναι το Εργαστήριο Ελέγχου, το οποίο σας υπενθυμίζω ότι δεν υπάγεται στο ΕΣΚΑΝ».

Από την πλευρά του, ο κ. Γεωργακόπουλος υποστηρίζει ότι η δυνατότητα ανίχνευσης μεθυλτριενολόνης υπήρχε στην Ελλάδα από τη στιγμή που δόθηκε η διαπίστευση στο ελληνικό εργαστήριο από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Αντιντόπινγκ, δηλαδή αρκετό καιρό πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004.

Τότε γιατί τα δείγματα των Ελλήνων αρσιβαριστών κατέληξαν στο εργαστήριο στη Γερμανία; Η εξήγηση που δίνει ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών, Υγείας και Φαρμακολογίας του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντιντόπινγκ δρ Ντον Κάτλιν είναι απλή: «Κάποιος είχε μιλήσει, γι΄ αυτό και στάλθηκαν τα δείγματα στην Κολωνία».

Στο ερώτημα αν δέχθηκε κάποιου είδους πληροφόρηση ώστε να αναζητήσει συγκεκριμένα τη μεθυλτριενολόνη, ο δρ Βίλχελμ Σέντζερ αρνήθηκε να απαντήσει, χωρίς ωστόσο να διαψεύσει το γεγονός.


Μία ουσία ξεχασμένη από το 1960

Για τον καθηγητή του Τμήματος Βιοχημείας και Βιοτεχνολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Δημήτρη Κουρέτα, μεγάλο θέμα παραμένει τι έγινε στους Ολυμπιακούς του 2004 όσον αφορά τη συγκεκριμένη ουσία.

«Πιθανότατα, κάποιος πληροφόρησε τα κυκλώματα ότι η μεθυλτριενολόνη δεν ελέγχεται στα αντιντόπινγκ τεστ και έτσι βρήκαν προμηθευτές, την έφεραν και την παρείχαν σε αθλητές με το σκεπτικό ότι δεν θα πιάνεται από τους ελέγχους. Πιθανότατα, η μεθυλτριενολόνη κυκλοφορούσε στην Ελλάδα αρκετό καιρό πριν ανιχνευθεί από το εργαστήριο της Κολωνίας», δηλώνει ο κ. Κουρέτας.

Στην ερώτηση αν ήταν γνωστό σε αθλητικούς κύκλους ότι δεν ελέγχεται η μεθυλτριενολόνη στην Ελλάδα, η πρόεδρος του ΕΣΚΑΝ είναι κατηγορηματική. «Εάν ίσχυε κάτι τέτοιο θα έπρεπε να είχαμε παραιτηθεί όλοι, είτε φταίμε είτε όχι», επισημαίνει η κ. Σπηλιοπούλου.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ειδικών, το ξέσπασμα της «επιδημίας» μεθυλτριενολόνης οφείλεται στο γεγονός ότι πρόκειται για μια ουσία ξεχασμένη από τη δεκαετία του 1960, την οποία κανείς δεν περίμενε ότι θα εντοπίσουν οι έλεγχοι αντιντόπινγκ.

«Επειδή ποτέ στο παρελθόν δεν παρουσιάστηκε η ανάγκη, τα τεστ ανίχνευσης μεθυλτριενολόνης δεν χρησιμοποιούνταν μέχρι που είχαμε τα κρούσματα της άρσης βαρών», λέει ο κ. Κουρέτας.

Πολύ μικρή η δόση. Ακόμα ένας λόγος για τον οποίο η χρήση μεθυλτριενολόνης διαδόθηκε τόσο πολύ στην Ελλάδα είναι ότι η δοσολογία γίνεται σε ελάχιστες ποσότητες, από 0,5 έως 1 χιλιοστό του γραμμαρίου την ημέρα. Αυτό κάνει τον εντοπισμό της πολύ δύσκολο, όταν δεν εντάσσεται στις λίστες προτεραιότητας των εργαστηρίων.

Όπως αναφέρεται σε οδηγίες χρήσης της στο Ίντερνετ από διαφόρους που έχουν πειραματιστεί, 1 μιλιγκράμ την ημέρα είναι αρκετό.

Πρόκειται για δοσολογία πολύ μικρότερη σε σύγκριση με άλλα αναβολικά. Πάντως, εκτός από τους αρσιβαρίστες, τους κολυμβητές και τους δρομείς, η μεθυλτριενολόνη μπορεί να χρησιμοποιηθεί από ποδηλάτες, ποδοσφαιριστές και για οποιοδήποτε άλλο άθλημα το οποίο απαιτεί έκρηξη δύναμης κατά την προπόνηση», τονίζει ο δρ Βίλχελμ Σέντζερ.

Όσον αφορά τη διοχέτευση της μεθυλτριενολόνης και σε άλλα αθλήματα στην Ελλάδα, ο κ. Κουρέτας επισημαίνει ότι «οι ποσότητες που είχαν έλθει στη χώρα “κατά λάθος” από την Κίνα, δεν εντοπίστηκαν ποτέ. Είναι λοιπόν πολύ πιθανό, η ουσία που περίσσεψε να διοχετεύθηκε και αλλού».


Και μαθητές στη δίνη των αναβολικών!

«Πίστευα και πιστεύω ότι γίνεται χρήση αναβολικών στους σχολικούς αγώνες. Και αυτό γιατί τα κίνητρα είναι υψηλά- οι γονείς θέλουν πάρα πολύ να πάρουν τα παιδιά τους την πριμοδότηση και να μπουν σε σχολές», λέει στα «ΝΕΑ» ο κ. Σταύρος Χάντζος, αθλητίατρος που ασχολείται με θέματα ντόπινγκ. Η μελέτη ΕSΡΑD – δημοσιεύτηκε το 2001- κατατάσσει την Ελλάδα στην τρίτη θέση ανάμεσα σε 9 χώρες της Ευρώπης για τη χρήση ντόπινγκ από μικρούς σε ηλικία αθλητές. Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας, 3 στα 100 16χρονα αγόρια κάνουν χρήση αναβολικών στεροειδών! Στην κορυφή της λίστας των χωρών βρίσκεται η Πολωνία, με 6% χρήση αναβολικών από 16χρονους αθλητές, ακολουθεί η Κύπρος με 5%, ενώ στην τελευταία θέση βρίσκεται η Γαλλία με 1%.

«Θέλω να ελπίζω πως στα σχολικά πρωταθλήματα δεν χρησιμοποιούνται κοκτέιλ με ερυθροποιητίνη, διεγερτικά και αυξητική ορμόνη, καθώς οι κίνδυνοι για την υγεία των παιδιών και των εφήβων είναι ιδιαίτερα αυξημένοι. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν ύποπτα ρεκόρ τα οποία πρέπει να διερευνηθούν, ενώ κατά τη γνώμη μου είναι άμεση ανάγκη να εντατικοποιηθούν οι αιφνίδιοι στοχευμένοι έλεγχοι ντόπινγκ στους σχολικούς αγώνες», αναφέρει ο κ. Χάντζος.


18 εργαστήρια στην παραγωγή

Σύμφωνα με τον δρα Βίλχελμ Σέντζερ, η μεθυλτριενολόνη και η συγγενής της ουσία τρενβολόνη χρησιμοποιήθηκαν για πρώτη φορά το 1963 από τη γερμανική εταιρεία Ρούσελ Ούκλαφ για κτηνοτροφικούς σκοπούς- συγκεκριμένα, για την αύξηση της μυϊκής μάζας των βοοειδών. Όμως, η μεθυλτριενολόνη κρίθηκε ιδιαίτερα τοξική και έτσι η χρήση της διακόπηκε. Πέρα από αυτόν το σκοπό, η επικίνδυνη ουσία χρησιμοποιείται από ελάχιστα εργαστήρια (2 ή 3 αυτή την περίοδο) για έρευνες σχετικές με τη λειτουργία των ανδρογόνων- γεγονός βέβαια που δεν αιτιολογεί το γιατί εντοπίζονται τουλάχιστον 18 εργαστήρια και προμηθευτές στον κόσμο που την παράγουν και την εμπορεύονται…