Η κυβέρνηση πετάει το Δημόσιο από το τρένο

Σχέδιο- σοκ για τον ΟΣΕ, ο οποίος βυθίζεται στα ελλείμματα, τη διαφθορά και την απαξίωση, ετοιμάζει άρον άρον η κυβέρνηση, σπεύδοντας να εκμεταλλευθεί και το άσχημο κλίμα που έχει διαμορφωθεί για τον Οργανισμό, ιδιαίτερα τις τελευταίες μέρες.

Εντός του Αυγούστου το υπουργείο Μεταφορών αναμένεται- εκτός απροόπτου- να ανακοινώσει συνολικό σχέδιο για την… επανίδρυση του πολύπαθου Οργανισμού. Το σχέδιο αυτό θα περιλαμβάνει περικοπές ζημιογόνων δρομολογίων, θέσεων εργασίας, ακόμα και προγραμματισμένων μεγάλων έργων, καθώς και αλλαγές στα εργασιακά των εργαζομένων. Παράλληλα, θα ανοίγει τον δρόμο για την είσοδο ιδιωτών στις επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές του ΟΣΕ, αλλά και στην αξιοποίηση της μεγάλης ακίνητης περιουσίας του.

Επισήμως ο υπουργός Μεταφορών Κ. Χατζηδάκης υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει πρόθεση ιδιωτικοποίησης του ΟΣΕ και προσθέτει ότι «θα ακολουθηθεί πολιτική νοικοκυρέματος και εξυγίανσης του Οργανισμού, για την οποία ενδεχομένως θα χρησιμοποιηθεί και η εμπειρία άλλων διεθνών οργανισμών σε καθαρά τεχνικό επίπεδο».

Οι αρμόδιοι που επεξεργάζονται το σχέδιο για

ΧΡΕΗ

Το συνολικό χρέος του ΟΣΕ από 3,5 δισεκατομμύρια ευρώ το 2004 κινείται πλέον στα 7,5 δισεκατομμύρια ευρώ!

την επόμενη μέρα στον ΟΣΕ αντιμετωπίζουν σχεδόν σαν νομοτελειακή εξέλιξη την πλήρη απαξίωση και κατάρρευση του σημερινού συστήματος του Οργανισμού, ο οποίος θα εμφανίζει το 2011 έλλειμμα που θα υπερβαίνει τα 13 δισ. ευρώ, ποσό που θα ισοδυναμεί με το 5% του Ακαθαρίστου Εθνικού Προϊόντος.

Στην καταστροφή
Ωστόσο, εκείνο που αποκρύπτουν είναι ότι το ετήσιο έλλειμμα του ΟΣΕ, όπως προκύπτει από τα δημοσιευόμενα οικονομικά στοιχεία του Οργανισμού και των θυγατρικών του, έχει σχεδόν διπλασιαστεί μόλις την τελευταία τετραετία! Συγκεκριμένα, από τα 370 εκατ. ευρώ το 2004 εκτινάχθηκε στα 940 εκατ. ευρώ πέρυσι, ενώ στο ίδιο διάστημα έχει υπερδιπλασιαστεί και το συνολικό χρέος του ΟΣΕ, το οποίο από 3,5 δισ. ευρώ το 2004 κινείται πλέον στα 7,5 δισ. ευρώ!

Το δίλημμα που αναμένεται να τεθεί και δημοσίως με την ανακοίνωση του νέου σχεδίου για τον ΟΣΕ, θα είναι: ή θα πρέπει η κυβέρνηση να τολμήσει να βάλει λουκέτο στην εταιρεία και να ανοίξει μια νέα, αφού προηγηθεί εκκαθάριση της παλιάς, ή τα πρόστιμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα αρχίσουν να πέφτουν έπειτα από τρία χρόνια σαν βροχή, προκαλώντας μαζί με τα ελλείμματα μια τεράστια μαύρη τρύπα στον προϋπολογισμό!

Ήδη οι υπουργοί Οικονομίας και Μεταφορών κ.κ. Γ. Αλογοσκούφης και Κ. Χατζηδάκης έχουν προλειάνει το έδαφος, αναφέροντας στον Πρωθυπουργό πως όταν η Ε.Ε. βάλει στο στόχαστρό της τον ΟΣΕ, τότε η λύση θα πρέπει να δοθεί άμεσα, επειδή δεν θα υπάρχει περίοδος προσαρμογής, όπως στην Ολυμπιακή.

Απελευθέρωση
Όπως υποστηρίζουν κυβερνητικές πηγές, μέχρι το 2011 θα έχουμε πλήρη απελευθέρωση των σιδηροδρομικών μεταφορών και διαχωρισμό της υποδομής από την εκμετάλλευση. Με «προίκα», λοιπόν, την ολοκλήρωση μέχρι τότε των συγχρηματοδοτούμενων έργων εκσυγχρονισμού στον άξονα Πατρών- Αθηνών- Θεσσαλονίκης- Ευζώνων (ΠΑΘΕ), όπως και των συμπληρωματικών έργων, π.χ. των επεκτάσεων του προαστιακού μέχρι το Λαύριο και τη Ραφήνα, που θα γίνουν με Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ), θα μπορούσε να σχεδιαστεί η εκμετάλλευση τόσο των επιβατικών όσο και των εμπορευματικών μεταφορών να δοθεί σε έναν ή περισσότερους ιδιώτες- operators. Σημειώνεται πως σε πρόσφατη εκδήλωση ανοιχτού διαλόγου που διοργάνωσε το δίκτυο Επιβάτης για τον ΟΣΕ επισημάνθηκε ότι η λύση δεν είναι να διαλυθεί πρώτα ο σιδηρόδρομος περιμένοντας τους ιδιώτες. Σε μια τέτοια περίπτωση, τονίστηκε, θα είμαστε ευάλωτοι να ανοίξουν οι πόρτες σε ιδιωτικά μονοπώλια. Ακόμη επισημάνθηκε ότι θα είναι τεράστιο κοινωνικό πλήγμα να διατηρηθεί μόνον ο άξονας ΠΑΘΕ και να χαθεί οριστικά η σιδηροδρομική σύνδεση με την ελληνική περιφέρεια.


Οι τέσσερις λόγοι που οδηγούν τον σιδηρόδρομο σε εκτροχιασμό

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ: τα προβλήματα προμηθειών τροχαίου υλικού και ανταλλακτικών, η ανύπαρκτη ή χαμηλού επιπέδου συντήρηση των 2.500 χιλιομέτρων του σιδηροδρομικού δικτύου, σε συνδυασμό με ελλείψεις προσωπικού και όλα αυτά σε συνδυασμό με τα ασυντόνιστα εργοτάξια, έχουν ως αποτέλεσμα να εμφανίζεται μια εικόνα διαρκώς επιδεινούμενης διάλυσης του ΟΣΕ. Ο Οργανισμός δεν μπορεί να προμηθευθεί νέους τροχούς για τα τρένα του ώστε να αντικαταστήσει τους φθαρμένους, με αποτέλεσμα αυτή την περίοδο να μένει ακινητοποιημένο περίπου το 1/3 των επιβατικών μηχανών και οχημάτων του δικτύου! Ακινητοποιημένες είναι συνολικά 132 σύγχρονες επιβατάμαξες και ορισμένοι συρμοί. Σπατάλες, κακοδιαχείριση και υψηλές αμοιβές μερίδας του προσωπικού, οδηγούν σε διάλυση τον ΟΣΕ.

ΕΡΓΑ: η ολοκλήρωση των έργων στον βασικό σιδηροδρομικό άξονα Πατρών- Αθηνών- Θεσσαλονίκης- Ευζώνων παραπέμπεται για το 2012-13, ενώ ήδη έχουν δαπανηθεί περί τα 5 δισ. ευρώ και μεγάλα και δύσκολα τμήματα- όπως της Πελοποννήσου και της Στερεάς Ελλάδας, αλλά και το κρίσιμο σιδηροδρομικό έργο στο τμήμα Πειραιάς- Αθήνα- Τρεις Γέφυρες, το οποίο συνδέει το βασικό δίκτυο με την πρωτεύουσα και το πρώτο λιμάνι της χώρας- παραμένουν υπό κατασκευήν. Σε εκκρεμότητα είναι και η ηλεκτροκίνηση του δικτύου, η οποία θα επιτρέψει τον πραγματικό εκσυγχρονισμό και την κίνηση τρένων υψηλών ταχυτήτων. Από το Γ΄ ΚΠΣ χάθηκαν περί τα 700 εκατ. ευρώ από τα προγραμματισμένα κονδύλια για τα έργα εκσυγχρονισμού των σιδηροδρόμων. Από το Δ΄ ΚΠΣ (Πρόγραμμα ΕΣΠΑ) θα είναι περιορισμένα τα κονδύλια για την ανάπτυξη των σιδηροδρόμων και θα καλύπτουν ένα μικρό ποσοστό της τάξης του 20%, έναντι της προβλεπόμενης χρηματοδότησης για να γίνουν άλλα 1.000 χιλιόμετρα νέων αυτοκινητόδρομων. Το βάρος πέφτει στην ολοκλήρωση του σιδηροδρομικού ΠΑΘΕ, που κανονικά έπρεπε να ολοκληρωθεί με το Γ΄ ΚΠΣ.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΧΑΟΣ: τα οικονομικά του ΟΣΕ παρομοιάζονται με βραδυφλεγή βόμβα στα δημοσιοοικονομικά και είναι αποτέ λεσμα της διαχρονικής κακοδιαχείρισης. Στη χρήση του 2007 το οικονομικό άνοιγμα ξεπέρασε τα 950 εκατομμύρια ευρώ, με αποτέλεσμα το σωρευτικό έλλειμμα να προσεγγίζει το επίπεδο-ρεκόρ των 8 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με τις πρώτες ενδείξεις, το έλλειμμα του ΟΣΕ το 2008 θα σπάσει το φράγμα του 1 δισ. ευρώ! Ουσιαστικά ο ΟΣΕ σε καθημερινή βάση χάνει ποσό της τάξης των 2 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ ο διοικητικός διαχωρισμός, που είχε αποφασιστεί στις αρχές του 2007, επιδείνωσε τη διαχείριση των οικονομικών του ομίλου. Οι δανειακές υποχρεώσεις για την κάλυψη παλαιότερων ελλειμμάτων σε ετήσια βάση ξεπερνούν το 1,2 δισ. ευρώ, όταν ο συνολικός κύκλος εργασιών του ομίλου διαμορφώνεται σε μόλις 105 εκατ. ευρώ. Με άλλα λόγια, για κάθε 100 ευρώ που εισπράττει ο ΟΣΕ από εισιτήρια και κόμιστρα δανείζεται 1.200 ευρώ και τελικώς χάνει 950. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι τόκοι που πληρώνει κάθε χρόνο ο ΟΣΕ είναι περισσότεροι από τον κύκλο εργασιών του. Σύμφωνα με τον ισολογισμό του 2007, οι συνολικές υποχρεώσεις ανήλθαν σε 8,4 δισ. ευρώ, έναντι 7,3 δισ. της χρήσης του 2006.

ΤΡΟΧΑΙΟ ΥΛΙΚΟ: σε μια δεκαετία, από το 1998 μέχρι σήμερα, έκαναν «φτερά» από τα αμαξοστάσια και το δίκτυο του ΟΣΕ συνολικά 6.811 ανοιχτά και κλειστά φορτηγά βαγόνια για επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές και περισσότερες από 100 κινητήριες μονάδες! Το τροχαίο υλικό, με συνοπτικές διαδικασίες και πολύ χαμηλές τιμές, πουλήθηκε κατά φάσεις σε ιδιώτες ως παλιοσίδερα. Από συνολικά 10.379 το 1998, σήμερα έχουν απομείνει στον ΟΣΕ μόλις 3.568 βαγόνια, καθώς την περίοδο 1998-2003 εκποιήθηκαν 5.301 βαγόνια και άλλα 3.568 βαγόνια «έφυγαν» από τον στόλο του οργανισμού την περίοδο 2003-2008, ενώ όλα αυτά τα χρόνια μπήκαν στη δύναμή του μερικές εκατοντάδες νέα βαγόνια. Παράλληλα, οι προμήθειες νέου τροχαίου υλικού κατά 80% στηρίχθηκαν στις προγραμματικές συμβάσεις του ΟΣΕ με τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά, της περιόδου 1998-99, που «εκτροχιάστηκαν» και δεν έχουν υλοποιηθεί στο σύνολό τους μέχρι σήμερα.


Λαθρεμπόριο τσιγάρων με τα μαύρα βαγόνια

ΑΚΟΜΑ και στη διακίνηση λαθραίων τσιγάρων φέρονται να είναι μπλεγμένα στελέχη του ΟΣΕ! Οι πρώτοι έλεγχοι των υπαλλήλων της Υπηρεσίας Ειδικών Ελέγχων (πρώην ΣΔΟΕ), την περασμένη Παρασκευή, στα εμπορευματικά κέντρα και στα κεντρικά γραφεία του Οργανισμού, στην Αθήνα, οδηγούν σε ίχνη ύπαρξης δικτύου λαθρεμπορίας τσιγάρων στον ΟΣΕ.

Οι υπόνοιες για τη διακίνηση λαθραίων τσιγάρων μέσω των μαύρων βαγονιών του ΟΣΕ διερευνώνται μετά τον εντοπισμό αντίστοιχου παράνομου φορτίου σε αμαξοστοιχία που έφτασε στη Γερμανία από την Ελλάδα, πριν από περίπου 15 ημέρες!

Οι Ράμπο του υπουργείου Οικονομίας εκτιμούν ότι στον ΟΣΕ τα τελευταία χρόνια δεν αποκλείεται να γίνονταν κομπίνες εκατ. ευρώ, καθώς στον Οργανισμό δεν υπήρχαν μόνο κυκλώματα παράνομης διακίνησης εμπορευμάτων με αδήλωτα βαγόνια, αλλά και κύκλωμα διακίνησης λαθραίων φορτίων. Πάντως, αύριο αναμένεται να κατατεθεί μηνυτήρια αναφορά κατά συγκεκριμένων υπαλλήλων του ΟΣΕ από τον διευθύνοντα σύμβουλο της ΕΔΙΣΥ (εταιρεία υποδομών και σιδηροδρομικού δικτύου) Βασίλη Μακαντάση. Η μηνυτήρια αναφορά θα αφορά την υπόθεση διαχείρισης σκραπ (δηλαδή παλαιού τροχαίου υλικού και σιδερικών) του Οργανισμού, που σε ορισμένες περιπτώσεις έγινε με πλαστογράφηση της υπογραφής του!

Από την υπόθεση αυτή, ο ΟΣΕ εκτιμάται ότι έχει χάσει εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ ανά σύμβαση σκραπ, καθώς βάσει των στοιχείων από το 1998 μέχρι πρόσφατα απομακρύνθηκαν από τα αμαξοστάσια και το δίκτυο του ΟΣΕ συνολικά 6.811 ανοιχτά και κλειστά φορτηγά βαγόνια για επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές και τουλάχιστον 100 κινητήριες μονάδες! Το υλικό αυτό εκποιήθηκε ως παλιοσίδερα με αποτέλεσμα από τα 10.379 βαγόνια που διέθετε ο ΟΣΕ το 1998 να έχουν απομείνει 3.568 βαγόνια.