Χρήμα / Επενδύσεις

Ελληνικά Μall στα Βαλκάνια

Στον χορό των επενδύσεων σε ακίνητα σε χώρες των Βαλκανίων και της Ανατολικής Ευρώπης, που σέρνουν κυρίως κατασκευαστές και developers, εισέρχονται σταδιακά και οι Έλληνες λιανέμποροι. Οι έμποροι ακολουθούν τη νέα τάση, η οποία θέλει όλο και περισσότερους επιχειρηματίες που δεν προέρχονται από παραδοσιακές εταιρείες του χώρου του real estate, να επενδύουν σε ακίνητα εκτός των ελληνικών συνόρων. Με αιχμή τα πολυκαταστήματα και τα εμπορικά κέντρα, δραστηριότητες που συνάδουν με το εμπόριο ποντάρουν στις υπεραξίες, που υπόσχεται το βαλκανικό real estate, αλλά και στην ανάπτυξη της λιανικής αγοράς των γειτονικών χωρών. Μάλιστα, το παράδειγμα των εισηγμένων εταιρειών Βάρδας, Φουρλής και Εlmec Sport αναμένεται να ακολουθήσουν και άλλοι έμποροι, καθώς- όπως αναφέρει παράγων της αγοράς- «αυξάνεται συνεχώς το ενδιαφέρον για την ανάπτυξη εμπορικών κέντρων στα Βαλκάνια από ελληνικές εταιρείες, οι οποίες προέρχονται από διάφορους τομείς».

Βάρδας – Φουρλής στην Κρακοβία
Την Κρακοβία επέλεξε ο κ. Θεόδωρος Βάρδας για την πρώτη επέκταση της εταιρείας με τα ομώνυμα καταστήματα στον χώρο των ακινήτων. Η πρόθεσή του είχε αποτυπωθεί κατά τη γενική συνέλευση της εισηγμένης εταιρείας στα τέλη Μαΐου, η οποία ενέκρινε την αλλαγή του καταστατικού για τη δραστηριοποίηση στην ανάπτυξη ακινήτων. Έτσι, η Βάρδας εισέρχεται ως συνέταιρος σε επένδυση που αφορά τη δημιουργία εμπορικού κέντρου και κατοικιών στην πόλη της Νοτιοανατολικής Πολωνίας. Στην επένδυση συμμετέχουν η Ιntrakat και η Άλφα Γκρίσιν, αλλά και η εταιρεία Φουρλής. Πρόκειται για ακόμη μία εταιρεία από το λιανικό εμπόριο, η οποία δοκιμάζει την τύχη της στα εκτός Ελλάδος ακίνητα εμπορικής χρήσης. Σύμφωνα με πληροφορίες, ήδη οι τέσσερις συνέταιροι έχουν συμφωνήσει για την εξαγορά έκτασης 300 στρεμμάτων στην πολωνική πόλη και εκτιμούν ότι η συνολική επένδυση θα ανέλθει στα 50 εκατ. ευρώ.

Ρουμανία – Βουλγαρία
Παρ΄ ότι η Πολωνία έχει αρχίσει σταδιακά να ενδιαφέρει τους Έλληνες επενδυτές, οι επενδύσεις τους σε ακίνητα εκτός Ελλάδος επικεντρώνονται κυρίως στη Ρουμανία και τη Βουλγαρία. Μάλιστα, στη Ρουμανία οι Έλληνες πρωταγωνιστούν στην αγορά ακινήτων, δίνοντας έμφαση κυρίως στην ανάπτυξη κατοικιών, γραφείων, αποθηκευτικών και βιομηχανικών χώρων. Εξάλλου, η λήψη σειράς νομοθετικών μέτρων τόσο στη Ρουμανία όσο και στη Βουλγαρία, απόρροια της ένταξης των δύο χωρών στην Ευρωπαϊκή Ένωση, έχει διευκολύνει την είσοδο ξένων επενδυτών στην αγορά ακινήτων. Πάντως, γνώστες της αγοράς υποστηρίζουν ότι η εποχή των χρυσών ευκαιριών έχει παρέλθει και επισημαίνουν πως δεδομένης της οικονομικής αβεβαιότητας που γίνεται πλέον αισθητή σε όλες τις ευρωπαϊκές οικονομίες, οι επενδύσεις και μάλιστα σε εμπορικά κέντρα απαιτούν προσοχή όπως και σημαντικά κεφάλαια. Υποστηρίζουν ότι ένα εμπορικό κέντρο μεγέθους 40.000 τ.μ. απαιτεί επενδύσεις 200 εκατ. ευρώ.

Διεθνή ΙΚΕΑ
Εκτός από την επένδυση στην Κρακοβία, ο όμιλος Φουρλή έχει αποκτήσει- υπό μία έννοια- τεχνογνωσία στην ανάπτυξη ακινήτων σε χώρες του εξωτερικού μέσω της δημιουργίας υπερκαταστημάτων ΙΚΕΑ. Το πρώτο εκτός ελληνικών συνόρων ΙΚΕΑ (20.500 τ.μ.) με τη σφραγίδα του ελληνικού ομίλου άνοιξε τον περασμένο Σεπτέμβριο στην Κύπρο. Ο δρόμος για το δεύτερο κατάστημα εκτός ελληνικών συνόρων,άνοιξε πριν από ένα χρόνο όταν υπεγράφη συμφωνία με την πολυεθνική ΙnterΙΚΕΑ για την ανάπτυξη καταστημάτων ΙΚΕΑ στη Βουλγαρία. Η ανάπτυξη των καταστημάτων πραγματοποιείται μέσω θυγατρικής του ομίλου, στην οποία η ελληνική εταιρεία συμμετέχει κατά 70%. Η κατασκευή του πρώτου καταστήματος στη Βουλγαρία- συγκεκριμένα στη Σόφια- έχει αρχίσει και στόχος είναι να λειτουργήσει εντός του 2009. Άλλωστε, η Σόφια συγκεντρώνει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον των Ελλήνων επενδυτών σε ακίνητα και ακολουθούν η Βάρνα και το Μπουργκάς. Πάντως, ο πρόεδρος της εταιρείας κ. Βασίλης Φουρλής αποσκοπεί να αναπτύξει άλλα δύο καταστήματα ΙΚΕΑ στη βουλγαρική περιφέρεια έως τα τέλη του 2013, «εξάγοντας» έτσι ακόμη περισσότερα εμπορικά κέντρα.

Κουτσολιούτσος στο Βουκουρέστι
Παράλληλα, η Εlmec Sport προχωρά στην ανακατασκευή του ιδιόκτητου ακινήτου που διαθέτει στο Βουκουρέστι, το οποίο προορίζεται για να στεγάσει το πρώτο πολυκατάστημα της εταιρείας στη ρουμανική πρωτεύουσα, πιθανότατα έως τα τέλη του 2009. Μάλιστα, πρόσφατα η ρουμανική θυγατρική της Εlmec Sport απέκτησε οικόπεδο έναντι 3 εκατ. ευρώ, το οποίο εφάπτεται του ακινήτου που της ανήκε, αποβλέποντας στη δημιουργία πολυκαταστήματος συνολικού εμβαδού 12.000 τ.μ. Η δημιουργία πολυκαταστημάτων αποτελεί έναν από τους τέσσερις βασικούς πυλώνες ανάπτυξης της εταιρείας, η οποία έχει περάσει πλέον κάτω από την ομπρέλα της Folli Follie του κ. Δημήτρη Κουτσολιούτσου. Το πολυκατάστημα στο Βουκουρέστι θα αποτελέσει ακόμη ένα σημείο πώλησης στη Ρουμανία για τις επωνυμίες που διακινεί ή παράγει η εταιρεία αλλά και για brands άλλων ομίλων. Ωστόσο η διαδικασία των συμβάσεων με άλλες εταιρείες δεν έχει αρχίσει ακόμη.

Το βουλγαρικό Μall
Αντίθετα, σε προχωρημένο στάδιο βρίσκονται οι συμβάσεις με τους ενοίκους του μεγαλύτερου εμπορικού κέντρου στη βουλγαρική πρωτεύουσα, το οποίο φέρει τη σφραγίδα ακόμη ενός Έλληνα- κατά το ήμισυ- λιανέμπορου, της Carrefour- Μαρινόπουλος. Το Carrefour Τsarigradsko στη Σόφια, το οποίο εξαγοράστηκε σχετικά πρόσφατα από το επενδυτικό fund Αssos Capital συμφερόντων του εφοπλιστή κ. Βίκτορα Ρέστη έναντι 200 εκατ. ευρώ, αναμένεται να ανοίξει το φθινόπωρο του 2009. Σύμφωνα με πληροφορίες, το «μείγμα» των καταστημάτων του βουλγαρικού εμπορικού

Αυξάνεται συνεχώς το ενδιαφέρον για την ανάπτυξη εμπορικών κέντρων στα Βαλκάνια από ελληνικές εταιρείες, οι οποίες προέρχονται από διάφορους τομείς

κέντρου θα είναι παρόμοιο με αυτό του αθηναϊκού Μall. Παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν χαρακτηριστικά ότι στο Carrefour Τsarigradsko θα δούμε σχεδόν τα ίδια καταστήματα με αυτά του Τhe Μall, αλλά αντί του σούπερ μάρκετ Μαρινόπουλου θα υπάρχει υπερμάρκετ Carrefour.

Συγκεκριμένα, το υπό ανάπτυξη εμπορικό κέντρο αποτελείται από δύο οικοδομικά τετράγωνα. Το πρώτο- έκτασης 14.600 τ.μ.θα στεγάσει την υπεραγορά Carrefour, ενώ το δεύτερο έχει συνολική επιφάνεια 73.000 τ.μ. στα οποία θα στεγαστούν περισσότερα από 200 καταστήματα. Σε αυτά περιλαμβάνονται και χώροι εστίασης και ψυχαγωγίας. Μεταξύ των ενοικιαστών περιλαμβάνονται μεγάλες διεθνείς αλυσίδες του κλάδου των λιανικών πωλήσεων, όπως είναι οι επωνυμίες του ισπανικού ομίλου Ιnditex με γνωστότερη τη Ζara, καθώς και τοπικά εμπορικά σήματα. Εκεί θα στεγαστεί και το πρώτο κατάστημα της αλυσίδας πολυμέσων Ρublic του Πάνου Γερμανού στη Βουλγαρία, αλλά και κατάστημα της Ηλεκτρονικής.

Σερβικά πολυκαταστήματα στη ΜIG
Στη Σόφια προωθεί μεταξύ των άλλων την ανάπτυξη εμπορικού κέντρου η Lamda Development, ενώ ελληνικοί όμιλοι έχουν αρχίσει να εξαγοράζουν και εταιρείες από γειτονικές χώρες, οι οποίες διαθέτουν πολυκαταστήματα. Τα σερβικά πολυκαταστήματα Robne Κuce Βeograd (RΒΚ) έχουν περάσει στον έλεγχο της ΜΙG (κατά 66,67%) σε συνεργασία με τον τοπικό όμιλο Verano Μotors, έναντι 360 εκατ. ευρώ. Η RΒΚ διαθέτει συνολικά 36 εμπορικά κέντρα σε Σερβία και Μαυροβούνιο (από τα οποία εννέα βρίσκονται στο Βελιγράδι), όπως και αποθηκευτικές εγκαταστάσεις στη σερβική πρωτεύουσα με συνολική επιφάνεια ακινήτων 232.000 τ.μ.