Τα νέα όπλα κατά της υπογονιμότητας

                                                                                                     Ρεπορτάζ: Γιάννης Δεβετζόγλου

Η κατανάλωση καυτών ροφημάτων σε πλαστικό ποτήρι και περισσότερα από 30 τσιγάρα την ημέρα αποτελούν πλήγμα κατά της ανδρικής γονιμότητας. Οι ειδικοί αντιμετωπίζουν πλέον αποτελεσματικά τη στυτική δυσλειτουργία αλλά και την υπογονιμότητα, που πλήττει δύο στα εννέα ζευγάρια.

Όπως ανέφεραν Έλληνες επιστήμονες στο πρώτο Διαδραστικό Σχολείο Ουρολογίας την περασμένη εβδομάδα στο Πήλιο, υπογονιμότητα σημαίνει ότι ένα ζευγάρι προσπαθεί να κάνει παιδί με φυσικό τρόπο για διάστημα ενός έτους κατά τις γόνιμες ημέρες και δεν τα καταφέρνει. Μάλιστα 40% των περιπτώσεων υπογονιμότητας οφείλεται στον άνδρα, 40% στη γυναίκα και 20% σε διαταραχές και των δύο.

Σύμφωνα με τον καθηγητή Ουρολογίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Νικόλαο Σοφικίτη, «δύο στα εννέα ζευγάρια σε αναπαραγωγική ηλικία έχουν τον πρώτο χρόνο πρόβλημα για να επιτύχουν εγκυμοσύνη με σεξουαλική επαφή και αυτό σημαίνει υπογονιμότητα». Ο αριθμός και η κινητικότητα των σπερματοζωαρίων μειώνονται όχι μόνο με την πάροδο του χρόνου, αλλά σημαντικότατο ρόλο διαδραματίζει και η έκθεση σε τοξικούς παράγοντες που βλάπτουν την ορχική λειτουργία.

«Είμαστε για αρκετά χρόνια εκτεθειμένοι σε καφέ και τσάι που σερβίρονται ζεστά σε πλαστικό ποτήρι. Έχουμε πλέον πολλές και έγκυρες μελέτες που αποδεικνύουν πως η αλληλεπίδραση του ζεματιστού υγρού με το πλαστικό προκαλεί την απελευθέρωση βινυλούχων παραγώγων, τα οποία είναι τοξικά και βλάπτουν την ορχική λειτουργία» λέει ο κ. Σοφικίτης.

Βλαβερά για την ομαλή λειτουργία των όρχεων είναι τα φυτοοιστρογόνα, ουσίες φυτών οι οποίες έχουν την ικανότητα να επηρεάζουν τη λειτουργία των ορμονών στον οργανισμό μας και σε μεγάλες ποσότητες είναι επικίνδυνα. Το κάπνισμα επηρεάζει και την αναπαραγωγική ικανότητα των ανδρών. Ένοχη στην προκειμένη περίπτωση δεν είναι η νικοτίνη, αλλά ένα παράγωγό της που ονομάζεται κοτινίνη.

«Ας υποθέσουμε ότι έχουμε ένα πακέτο τσιγάρα, το οποίο είναι μέτριας περιεκτικότητας σε νικοτίνη. Η έκλυση κοτινίνης στο ενάμισι πακέτο θα επιφέρει πρόβλημα και στον αριθμό και την κινητικότητα των σπερματοζωαρίων», λέει ο κ. Σοφικίτης. Μάλιστα πρόκειται για βλάβη που δεν αποκαθίσταται ακόμη και μετά τη διακοπή του καπνίσματος.

Οι νεώτερες θεραπείες

«Οι ασθενείς τρομάζουν όταν μαθαίνουν ότι η θεραπεία τους είναι ογκολογικά φάρμακα και μάλιστα για τον καρκίνο του μαστού», λέει ο κ. Σοφικίτης. «Πρόκειται για την πιο καινοτόμο θεραπεία, τους αναστολείς της αρωματάσης, φαρμακευτική κατηγορία που αναστέλλει τη μετατροπή ανδρογόνων σε οιστρογόνα. Έτσι, δημιουργούν θετικό ισοζύγιο ως προς τις ανδρικές ορμόνες. Στη χώρα μας χρησιμοποιούμε αυτά τα φάρμακα με τη συγκατάθεση της Ιατρικής Σχολής, καθώς δεν έχουν λάβει ακόμη έγκριση για θεραπεία της ανδρικής υπογονιμότητας».

Επιπλέον, η σιλδεναφίλη και η βαρδεναφίλη, δραστικές ουσίες για την καταπολέμηση της στυτικής δυσλειτουργίας, διαδραματίζουν θετικό ρόλο στη βελτίωση του σπέρματος, ως επικουρικό ή κύριο εργαλείο.

«Έχουν βρεθεί μοριακοί μηχανισμοί που δείχνουν ότι αυξάνουν και τον αριθμό και την κινητικότητα των σπερματοζωαρίων. Σύμφωνα με έρευνες που έχουν γίνει σε ταύρους, όταν ο αρσενικός είναι σε μεγαλύτερη διέγερση έχουμε και μεγαλύτερο αριθμό σπερματοζωαρίων. Επίσης, μειώνοντας το άγχος της απόδοσης, ίσως έχουμε μεγαλύτερο αριθμό αλλά και περισσότερο προστατικό υγρό – δηλαδή μεγαλύτερο “ποτάμι” για να κολυμπήσουν σαν τα “ψάρια”», εξηγεί ο κ. Σοφικίτης.

Το συνέδριο

Η τριήμερη επιστημονική εκδήλωση διοργανώθηκε από τον Δημήτρη Χατζηχρήστου, καθηγητή Ουρολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, με τη συμμετοχή των περισσοτέρων καθηγητών Ουρολογίας στην Ελλάδα, ενώ άμεση και ενεργό συμμετοχή είχαν επιμελητές κλινικών και ειδικοί.

«Το Σχολείο είναι η εφαρμογή της έρευνας αιχμής στον ασθενή. Μια “μετάφραση” της γνώσης που έχει προκύψει από τη θεωρία και αποτελεί ένα βήμα διαλόγου ώστε να ενσωματώσουμε τη νέα γνώση στην κλινική μας πράξη», εξηγεί στα «ΝΕΑ» ο καθηγητής Δημήτρης Χατζηχρήστου.

Κοντά στο εμβόλιο για τον καρκίνο του προστάτη

«Οι εξελίξεις δείχνουν ότι πλησιάζουμε σε μη επεμβατικούς στόχους για να πολεμήσουμε ακόμη και τον καρκίνο. Για την κακοήθεια που προσβάλλει τον προστάτη, είναι πλέον σε φάση κλινικών δοκιμών. Αυτό σημαίνει ότι εάν όλα πάνε καλά και αυτό που ευθύνεται είναι μόνο τα τέσσερα γονίδια που έχουν ανακαλυφθεί έως τώρα, σε μερικά χρόνια θα διατίθεται από τα φαρμακεία…», δηλώνει στα «ΝΕΑ» ο κ. Χατζηχρήστου. Δυστυχώς όμως, για τη νόσο δεν αναφέρθηκε κάτι καινοτόμο που να εφαρμόζεται.

«Μόνο η έγκαιρη διάγνωση σώζει, αυτή είναι το καλύτερο όπλο που έχουν οι ίδιοι οι ασθενείς στα χέρια τους…», λέει ο Βασίλης Κατσίκας, καθηγητής Ουρολογίας και διευθυντής στη Β΄ Ουρολογική Κλινική του ΑΠΘ. Επίσης μας εξηγεί πως «ο καρκίνος του προστάτη είναι ο δεύτερος όγκος σε συχνότητα εμφάνισης στον ανδρικό πληθυσμό, τα τελευταία χρόνια μάλιστα τον βλέπουμε ακόμη πιο συχνά. Δεν πρέπει να τον συνδέουμε με τον θάνατο και όταν διαγνωστεί έγκαιρα, θεραπεύεται».

Στο πλαίσιο της πρόληψης, σύμφωνα με τους ειδικούς, υπάρχουν κάποιες θεωρίες που ενοχοποιούν τον τόπο κατοικίας και τη διατροφή. Ωστόσο, για όλους τους επιστήμονες πρόληψη σημαίνει ότι ο άνδρας μετά την ηλικία των 45 ετών πρέπει να κάνει εξέταση ειδικού προστατικού αντιγόνου κάθε χρόνο. «Είναι μεγάλο λάθος να μη θέλουν να εξεταστούν, διότι θα σώσουν τη ζωή τους», εξηγεί ο καθηγητής.

Αναίμακτη προστατεκτομή

Περίπου 300.000 επεμβάσεις με λέιζερ πράσινου φωτός έχουν πραγματοποιηθεί έως σήμερα στη χώρα μας. «Με τον τρόπο αυτό η αιμορραγία μειώνεται σημαντικά, ελαττώνοντας έτσι την ανάγκη και τη συχνότητα μεταγγίσεων», μας λέει ο κ. Γεράσιμος Αλιβιζάτος, αναπληρωτής καθηγητής Ουρολογίας στο Πανεπιστημίου Αθηνών.