[ Δρόμοι ]

Μια αόρατη…
… επιδημία στέρησε τις προάλλες τη ζωή από ένα ακόμη θύμα της. Στα πενήντα δύο του χρόνια, πέρασε τη θηλιά στον λαιμό και προστέθηκε κι αυτός στον κατάλογο με τους εκατοντάδες εργαζόμενους που αυτοκτονούν κάθε χρόνο στη Γαλλία. Η αυτοκτονία του συνέπεσε με κυβερνητική ανακοίνωση για τη διεξαγωγή μεγάλης έρευνας για το στρες στους χώρους εργασίας.

«Δουλειά…
… μέχρι θανάτου» επιγράφεται το ντοκιμαντέρ του δημοσιογράφου Πολ Μορέιρα που προβλήθηκε προχθές από τη γαλλική τηλεόραση. Ο Μορέιρα ταξίδεψε μέχρι τις πιο απόκρυφες γωνιές του κόσμου της εργασίας, εκεί που η απόδοση και η παραγωγικότητα λατρεύονται σαν θεοί- μοχθηροί θεοί, που σπρώχνουν τους εργαζόμενους στην απελπισία, ακόμη και στην αυτοκτονία. Συναντήθηκε με άνδρες και γυναίκες που η ζωή τούς κλήρωσε να πέσουν στην κόλαση της κατάθλιψης. Έδειξε τους μηχανισμούς που σπέρνουν την καταστροφή, με τις νέες μεθόδους ενός αδίστακτου μάνατζμεντ. Μπήκε σε τράπεζες, όπου το κύμα των συγχωνεύσεων και των εξαγορών ανατρέπει τη ζωή των εργαζομένων από τη μια μέρα στην άλλη, σε εταιρείες τηλεφωνίας, όπου όλοι οι εργαζόμενοι βρίσκονται κάτω από ηλεκτρονική παρακολούθηση, και στη βιομηχανία της σιδηρουργίας, όπου η καταστρατήγηση των συλλογικών συμβάσεων με συμφωνίες προσωρινής εργασίας οδηγεί σε πολλές αδικίες και ανθρώπινα δράματα. Αποκάλυψε το σύστημα που μέσα του ο άνθρωπος δεν είναι πια παρά ένας μικροσκοπικός κρίκος σε μια ατέλειωτη αλυσίδα της οποίας δεν καταλαβαίνει το νόημα.

Η επιδημία…
… δεν πλήττει μόνο τη Γαλλία. Μαζί με την Ουκρανία και τις ΗΠΑ είναι οι τρεις χώρες με τα περισσότερα κρούσματα κατάθλιψης στους χώρους εργασίας. Δεν είναι πια μονάχα το τυραννικό αφεντικό, αλλά και οι μηχανές, οι τεχνολογίες και ο τρόπος οργάνωσης της παραγωγής που αρρωσταίνουν τους ανθρώπους. Η πίεση που δέχονται πολλοί εργαζόμενοι είναι αφόρητη. Κι όποιος δεν προσαρμόζεται σε αυτήν, βγαίνει πάντα χαμένος. Ο ανταγωνισμός για την παραγωγικότητα εντείνεται ακατάπαυστα στις πλάτες των εργαζομένων από τους μετόχους των επιχειρήσεων που θέλουν ολοένα και μεγαλύτερα ποσοστά κέρδους. Στη Γαλλία, γράφει ο αρχισυντάκτης που περιοδικού «Νουβέλ Ομπζερβατέρ» Ζαν-Μαρσέλ Μπουγκερό, «το 1980, το 2-3% εθεωρείτο ένα φυσιολογικό ποσοστό κέρδους. Το 1990 έφτασε στο 10%. Το 2000, στο 15%. Και σήμερα τείνει να ξεπεράσει το 20%!» Τα διευθυντικά στελέχη των επιχειρήσεων ζουν περισσότερο από τους εργάτες τους, διαπιστώνει έρευνα του γαλλικού δημογραφικού ινστιτούτου Ιned. Ένας εργάτης 35 ετών μπορεί να ελπίζει πως θα ζήσει άλλα 41 χρόνια (τα 17 από αυτά θα μπαινοβγαίνει στα νοσοκομεία), ενώ ένα διευθυντικό στέλεχος άλλα 47 (χωρίς σοβαρά προβλήματα υγείας).

Μια ταινία…
… του Νίκολας Κλοτζ, «Το ανθρώπινο ζήτημα» (2007), παρομοίαζε τις μεθόδους που χρησιμοποιούν οι επιχειρήσεις με τις ναζιστικές μεθόδους. Τα θύματα από τα ναζιστικά στρατόπεδα καταναγκαστικής εργασίας τα μετρήσαμε και τα βρήκαμε πολλά. Ελπίζουμε να αποδειχτούν λιγότερα τα θύματα στα σύγχρονα στρατόπεδα εργασίας, όπου η καταμέτρηση αρχίζει μόλις τώρα.