«Έχουμε ανάγκη το παραμύθι»

Μέσα από γεννήσεις και θανάτους στην οικογένεια ωρίμασαν τα έργα του εικαστικού καλλιτέχνη Δημήτρη Τσουμπλέκα. Είναι άλλωστε «Οικογενειακές υποθέσεις»
«O χρόνος έχει γίνει καταπιεστικός και αυτό είναι ένα βαθιά κοινωνικό και πολιτικό ζήτημα. Ο φόρτος τόσο των επαγγελματικών όσο και των κοινωνικών υποχρεώσεων έχει ως αποτέλεσμα να θεωρούμε τις οικογενειακές σχέσεις δεδομένες και αυτονόητες, αδιαφορώντας για το γεγονός πως και οι σχέσεις ανάμεσα στα μέλη της οικογένειας θέλουν πολλή δουλειά», λέει στα «ΝΕΑ» ο Δημήτρης Τσουμπλέκας. Ο εικαστικός δημιουργός που «έντυσε» τον Λυκαβηττό με σύννεφα και μετέτρεψε την Ομόνοια σε παραλία (μέσα από τα φωτογραφικά κολλάζ του) επιστρέφει με μια νέα έκθεση με παραμυθένιο περιεχόμενο στο Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ιλεάνα Τούντα.

Καρότα, σέλινα, κουνελάκια, ελάφια και άλογα είναι μερικά από τα λαχανικά και τα ζώα που έχουν… δανείσει τα «κεφάλια» τους στους νέους πρωταγωνιστές του Δημήτρη Τσουμπλέκα. Ήρωες που γεννήθηκαν όταν ο καλλιτέχνης ξανασυναντήθηκε με τα παραμύθια των παιδικών του χρόνων, με την ιδιότητα του πατέρα αυτήν τη φορά.

«Τα παραμύθια δεν αποτελούν επιφανειακή διασκέδαση. Είναι σκληρά, βίαια, αποκαλύπτουν έναν σκοτεινό κόσμο. Στις μη λογοκριμένες εκδοχές τους θέτουν προβλήματα που αντιμετωπίζουν τόσο τα παιδιά- όπως ο προσδιορισμός της θέσης τους στην οικογένεια ή οι συγκρούσεις με τα άλλα μέλη-όσο και οι γονείς, που ειδικά στην εποχή μας είναι απροετοίμαστοι για τον συγκεκριμένο ρόλο».

Φωτογραφικά κολλάζ με οικογενειακές φωτογραφίες και κεφάλια ζώων που συχνά πρωταγωνιστούν σε παραμύθια, αλλά και λαχανικά (επειδή ο Δημήτρης Τσουμπλέκας μαγειρεύει καθημερινά για την οικογένεια), δύο σαλόνια, δημιουργίες του επιπλοποιού πατέρα του καλλιτέχνη, ένα βιβλίο με την υπογραφή της Αμάντας Μιχαλοπούλου (συζύγου του καλλιτέχνη) που περιγράφει την περιπέτεια του ζεύγους να εντοπίσει τα ίχνη ενός Γερμανού προπάππου στον οποίο ανήκει η «μυστική συνταγή» της γεμιστής χήνας που μαγειρεύει παραδοσιακά η οικογένεια, αλλά και ένα βίντεο με εικόνες από ένα δάσος, είναι μερικά από τα στοιχεία

ΙΝFΟ

Η έκθεση «Οικογενειακές υποθέσεις» εγκαινιάζεται την Πέμπτη στις 19.30 στο Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ιλεάνα Τούντα (Αρματολών και Κλεφτών 48, τηλ. 210-
6439.466). Έως 29 Μαρτίου.

που συνθέτουν την έκθεση «Οικογενειακές υποθέσεις».

Μήπως όλα αυτά κρύβουν μια τάση φυγής από την πραγματικότητα;

Όχι. Στην προηγούμενη δουλειά μου ίσως να ξεκίνησα θυμωμένος με την πόλη, με τη συμπεριφορά μας, αλλά στην πορεία γλύκανα. Τώρα επιχειρώ μέσω των παραμυθιών μια ανάγνωση της πραγματικότητας μέσα από τα δυνατά και πανάρχαια σύμβολά τους. Πιστεύω πως τα παραμύθια κάνουν ό,τι και η τέχνη: αποτελούν κλειδιά για να διαβάσουμε τι συμβαίνει μέσα μας και γύρω μας και τα έχουμε ανάγκη. Και θεωρώ πως εξακολουθούν να είναι επίκαιρα ανεξαρτήτως από το αν έχει αλλάξει το κοινωνικό πλαίσιο ή η γλώσσα. Σε επίπεδο ψυχικών σχέσεων και συγκρούσεων τα πράγματα δεν έχουν αλλάξει παρά το γεγονός ότι σήμερα υπάρχουν πολλές μονογονεϊκές οικογένειες ή οικογένειες ομοφυλοφίλων.

Σκοπός μου δεν είναι να δώσω κατευθύνσεις και συμβουλές, αν και παραδέχομαι πως αρχική μου φιλοδοξία ήταν να προειδοποιήσω τους νέους γονείς για τον ρόλο τους. Ούτε και με ενδιαφέρει να προκαλέσω. Δεν πιστεύω πως ο επισκέπτης χρειάζεται οπτικό σοκ, διότι δεν φτιάχνω αφίσες για διαφημίσεις. Όποιος κάνει τον κόπο να φτάσει έως εδώ το έργο θα του μιλήσει χωρίς να χρειαστεί να τον προκαλέσει», υποστηρίζει ο καλλιτέχνης, που είδε τις «Οικογενειακές υποθέσεις» να προκύπτουν όταν πέρασε μια διαδικασία ωρίμασης μέσα από τις γεννήσεις και τους θανάτους μέσα από την οικογένεια.


«Αισθανόμουν αποτυχημένος»

«Η επιτυχία είναι δύσκολο θέμα. Παλιότερα αισθανόμουν αποτυχημένος, διότι όπως όλοι μας όταν ξεκινάς ονειρεύεσαι να γίνει Τζεφ Κουνς ή Ντάμιεν Χιρστ. Τώρα πλέον τα έχω βρει με τον εαυτό μου, διότι ξέρω ότι είναι άλλα τα μεγέθη, οι ικανότητες, τα ταλέντα», λέει ο Δημήτρης Τσουμπλέκας, που τα τελευταία χρόνια ζει στο Βερολίνο. «Δεν έχει σημασία αν είσαι Έλληνας, Πακιστανός ή Γερμανός. Γενικώς οι καλλιτέχνες επιβιώνουν δύσκολα και πρέπει συχνά να κάνουν παράλληλες δουλειές για να ζήσουν. Εκείνο που είναι πολύ προβληματικό, δυσλειτουργικό και θλιβερό είναι η προβολή της ελληνικής τέχνης στο εξωτερικό. Είναι μεγάλο θέμα και δεν έχει βρεθεί λύση».