Το βασίλειο της πλαστικής σακούλας

Στα σκουπίδια πετάμε 300 εκατομμύρια ευρώ κάθε χρόνο: αυτό είναι το κόστος για τις πλαστικές σακούλες, που αφού χρησιμοποιηθούν για δεκαπέντε λεπτά- κατά μέσο όρο- πετιούνται.

Το συνολικό βάρος που έχει το πλαστικό μίας χρήσης, το οποίο καταλήγει σε χωματερές, ανεξέλεγκτα στο περιβάλλον, ακόμη και στη… θάλασσα, υπολογίζεται ότι ξεπερνά τους 60.000 τόνους ετησίως. Παράλληλα, όπως επισημαίνει ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας, αν σταματούσε η διάθεση της πλαστικής σακούλας, η τιμή της οποίας είναι ενσωματωμένη στα προϊόντα, ο λογαριασμός στο ταμείο θα μειωνόταν κατά 0,3%.

Ειδικοί υποστηρίζουν ότι το σημαντικότερο πρόβλημα που δημιουργούν οι πλαστικές σακούλες είναι η αύξηση της ποσότητας των σκουπιδιών που δεν αποδομούνται γρήγορα. Από την καύση τους απελευθερώνονται στο περιβάλλον τοξικές ουσίες που εισέρχονται στην τροφική αλυσίδα και βλάπτουν την ανθρώπινη υγεία, ενώ η ανάμειξή τους με άλλα σκουπίδια προκαλεί την επιβράδυνση της αποσύνθεσης. Για παράδειγμα, ένα μαρούλι ή ένα μπιφτέκι που έχει ταφεί μέσα σε πλαστικά για να διαλυθεί χρειάζεται 30 έως 70 χρόνια, ενώ αν ήταν μαζί με άλλα οργανικά στοιχεία δεν θα έπαιρνε περισσότερο από μερικές εβδομάδες. Στη θάλασσα, η διάσπαση μιας πλαστικής σακούλας διαρκεί περισσότερο απ΄ ό,τι σε μία χωματερή και όταν οι πλαστικές σακούλες επικάθονται στον πυθμένα και καλύπτουν τη βλάστηση, νεκρώνουν ολόκληρες περιοχές. Επιπλέον για την κατασκευή τους απαιτούνται σημαντικές ποσότητες ενέργειας και νερού, ενώ μεγάλη είναι και η συμμετοχή τους στο φαινόμενο του θερμοκηπίου καθώς κατά τη δημιουργία τους απελευθερώνονται ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα.

Έως και 400 χρόνια
«Πέρα από το πρόβλημα της αύξησης των πλαστικών απορριμμάτων, των οποίων ο χρόνος αποδόμησης μπορεί να φτάσει έως και τα 400 χρόνια, οι πλαστικές σακούλες που κόβονται εύκολα σε μικρά κομμάτια καταλήγουν πολλές φορές στα στομάχια των ζώων», αναφέρει ο υπεύθυνος εκστρατειών της Οικολογικής Εταιρείας Ανακύκλωσης και μέλος των Οικολόγων- Πράσινων κ. Νίκος Χρυσόγελος. Επισημαίνει μάλιστα ότι αποτελούν μεγάλο κίνδυνο και για τα ψάρια, τα δελφίνια, τις φώκιες αλλά και τις θαλάσσιες χελώνες, «οι οποίες καταπίνουν τις διαφανείς πλαστικές σακούλες καθώς μοιάζουν με μέδουσες, που είναι το αγαπημένο τους φαγητό». Ανακύκλωση… μηδέν
Ήδη σε αρκετές χώρες η χρήση της πλαστικής σακούλας έχει καταργηθεί ή περιοριστεί μέσω κοστολόγησης. Επιπλέον έχουν ληφθεί μέτρα για τη διαχείρισή της ως απαβλήτου. Αν και στην Ελλάδα υπάρχει από το 2001 νομοθεσία με στόχο τη μείωση, επαναχρησιμοποίηση και αξιοποίηση των πλαστικών τσαντών ως υλικών συσκευασίας, ωστόσο τα αποτελέσματα είναι κάτι παραπάνω από αποθαρρυντικά: «Ελάχιστο έως μηδενικό ποσοστό των 60.000 τόνων πλαστικής σακούλας ανακυκλώνεται ετησίως», τονίζει ο κ. Χρυσόγελος.


Κατασκευάζονται σε ένα δευτερόλεπτο, μολύνουν για 50 χρόνια!

Η ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ μίας πλαστικής σακούλας διαρκεί περίπου ένα δευτερόλεπτο, η χρήση της 15 λεπτά και ο χρόνος διάσπασής της από 10 έως 50 χρόνια ανάλογα με το περιβάλλον στο οποίο βρίσκονται. «Η τιμή της, που ακολουθεί την τιμή του βαρελιού πετρελαίου το οποίο κυμαίνεται γύρω στα 100 δολάρια, είναι εύλογο ότι έχει αυξηθεί την τελευταία περίοδο, ενώ αναμένονται και περαιτέρω αυξήσεις. Σε χώρες όπου οι πλαστικές σακούλες χρεώνονται, οι τιμές των προϊόντων είναι φθηνότερες καθώς δεν ενσωματώνουν το κόστος της σακούλας, ενώ η χρήση τους έχει μειωθεί σε σημαντικό βαθμό».

«Να χρεώνονται»
«Γι΄ αυτό απαιτείται άμεσα ρύθμιση από τα υπουργεία ΠΕΧΩΔΕ και Ανάπτυξης ή και αυτοδέσμευση από τα σούπερ μάρκετ, ώστε να χρεώνεται σε πρώτη φάση τουλάχιστον με 2 ευρώ ανά 100 σακούλες στο ταμείο. Αυτό θα λειτουργήσει ως κίνητρο, εκτός από περιβαλλοντικό και οικονομικό, για τους πολίτες ώστε να μειώσουν την κατανάλωση πλαστικής σακούλας. Σε άλλες χώρες τις φορολογούν 10-15 ευρώ ή τις απαγορεύουν νομοθετικά», επισημαίνει ο κ. Χρυσόγελος.

Ανάμεσα στις εναλλακτικές λύσεις που προτείνονται από την Οικολογική Εταιρεία Ανακύκλωσης είναι σε πρώτη φάση η επαναχρησιμοποίησή τους για να μη χρειάζονται κάθε φορά καινούργιες, καθώς και η χρήση πάνινων τσαντών για τα καθημερινά ψώνια. Μία ακόμα εναλλακτική πρόταση, σύμφωνα με τον κ. Κατσαρό, είναι οι βιοδιασπώμενες πλαστικές σακούλες, των οποίων ο χρόνος αποδόμησης κυμαίνεται από 6 έως 36 μήνες.


Από 1ης Μαρτίου «φιλικές» σακούλες για την Αθήνα

ΑΠΟ την 1η Μαρτίου θα αντικαθίστανται οι πλαστικές σακούλες μιας χρήσης στην Αθήνα με τσάντες από υλικά που δεν θα επιβαρύνουν το περιβάλλον, σύμφωνα με ανακοίνωση του δημάρχου Αθηναίων κ. Νικήτα Κακλαμάνη. Ο δήμος έχει αρχίσει διαπραγματεύσεις με εκπροσώπους σούπερ μάρκετ, εμπορικούς συλλόγους και άλλους φορείς που εμπλέκονται στην εφαρμογή του μέτρου. Όπως επισημάνθηκε, η χρήση των φιλικών προς το περιβάλλον τσαντών θα είναι προαιρετική, ενώ θα κοστίζουν φθηνότερα από τις πλαστικές σακούλες μιας χρήσης, των οποίων το κόστος περιλαμβάνεται στην τιμή των προϊόντων και που οι καταναλωτές πληρώνουν χωρίς να το γνωρίζουν.