Γνώμη Παλπ φίξιον

Ερώτημα πρώτο: Γιατί μια φαινομενικώς ελαφριά, «ταμπλόιντ» ιστορία προκαλεί τέτοια ζημιά δυσανάλογη προς την πραγματική της σημασία, σε μια κυβέρνηση που είχε ώς τώρα καταφέρει να περνά χωρίς να βραχεί από πολύ χειρότερες κακοτοπιές (όπως τα δομημένα ομόλογα) και να πλασάρει ως πιστευτές τις πιο απίθανες και εξωφρενικές δικαιολογίες (όπως οι «ασύμμετρες απειλές» των θερινών πυρκαγιών ή οι «αλληλοαπαγωγές» των Πακιστανών);

Ερώτημα δεύτερο: Γιατί το «παλπ φίξιον» Ζαχόπουλου- και όσα αποκαλύπτει για τη χυδαία «κουλτούρα εξουσίας» που κυριαρχούσε στην αυλή των «κολλητών» περί τον Καραμανλή- δεν κάνουν ζημιά μόνο στον πολιτικό προστάτη της αυλής, αλλά και στον αντίπαλό του; Γιατί η φθορά δεν περιορίζεται στον πόλο που κυβερνά αλλά συμπαρασύρει και τον πόλο που αντιπολιτεύεται, οδηγώντας και τους δύο στο ιστορικά χαμηλότερο δημοσκοπικό άθροισμα του δικομματισμού;

Στο πρώτο ερώτημα, η απάντηση μοιάζει ευκολότερη. Η υπόθεση Ζαχόπουλου κάνει τόση ζημιά όση δεν έκαναν άλλες, πολύ σοβαρότερες υποθέσεις, για μια σειρά από λόγους. Ίσως, επειδή ο πρωταγωνιστής της ήταν μέλος του κλαμπ των εμπίστων φίλων του Πρωθυπουργού, προσωπικά επιλεγμένος και προικοδοτημένος με δυσανάλογες των προσόντων του εξουσίες, από το χέρι του αρχηγού. Ίσως επειδή η αποκαλούμενη ροζ πτυχή της ιστορίας- τόσο χυδαία- ενοχλεί περισσότερο και από τις φημολογούμενες οικονομικές καταχρήσεις, υπερβαίνει τις ανοχές ενός εκπαιδευμένου στον κυνισμό άλλων μορφών κατάχρησης εξουσίας ακροατηρίου. Ίσως, πάλι, να φταίει ο χρόνος που έχει, έτσι ανεπαισθήτως, σωρεύσει φθορά κι έχει φέρει τον αστερισμό Καραμανλή από το λιμάνι όπου όλα τού συγχωρούνταν στο πέλαγος όπου τίποτε δεν συγχωρείται πια.

Ή , απλούστερα, ίσως αυτή η υπόθεση, με ολίγο σεξ, περισσότερο χρήμα, ένα αγνώστου πατρός DVD και πολλά, υπερβολικά πολλά και ερασιτεχνικά ψέματα, να αποδειχθεί ότι ήταν εκείνη που έδωσε την τελική διάψευση της προσδοκίας εκείνων που πίστεψαν

Φαίνεται (από τις δημοσκοπήσεις) ότι αρχίζουμε να αναζητούμε τη λύση στην υπέρβαση του μεταπολιτευτικού δικομματισμού σε μια νέα πολιτική ισορροπία, όπου κανένα κόμμα, με καμία εκδοχή εκλογικού νόμου, δεν θα μπορεί μόνο του να διαφεντεύει το μετα-οθωμανικό ελληνικό κράτος. Και ο Θεός βοηθός…

τον Καραμανλή. Εκείνων που πίστεψαν, δηλαδή, πως αρκεί να αντικατασταθούν οι πράσινοι από τους γαλάζιους, οι «κλέφτες» από τους «ενάρετους», οι διεφθαρμένοι από τους αδιάφθορους, για να διορθωθούν ως διά μαγείας όσα κάνουν τον πολίτη να ασφυκτιά και να αισθάνεται βαρύτατα προσβεβλημένος κάθε φορά που έρχεται σε επαφή με το Ελληνικό Δημόσιο. Η πτώση Ζαχόπουλου ίσως να σήμανε και το οριστικό τέλος του παραμυθιού.

Κι αν αυτή η εξήγηση ανταποκρίνεται στα πράγματα, προκύπτει εξ αυτής και η απάντηση στο δεύτερο, το δυσχερέστερο ερώτημα: Οι πολίτες που πίστεψαν ότι μια απλή αλλαγή φρουράς, η αντικατάσταση ενός φθαρμένου πολιτικού προσωπικού με μια νέα και άφθαρτη ομάδα θα έδινε λύση, και διαψεύστηκαν τόσο βίαια, αποκλείεται να πιστέψουν δεύτερη φορά στο ίδιο παραμύθι.

Γι΄ αυτό και ακούνε βερεσέ τις διαβεβαιώσεις Παπανδρέου πως «δεν είμαστε όλοι ίδιοι». Γι΄ αυτό και δεν του συγχωρούν εύκολα το γεγονός ότι, ενώ κέρδισε τις εσωκομματικές εκλογές υποσχόμενος εκ θεμελίων αλλαγή του ΠΑΣΟΚ ως μέσο ριζικής ανατροπής όλου του πολιτικού σκηνικού, μοιάζει να εγκατέλειψε την ατζέντα αυτή μετά την εκλογή του και να περιορίζεται σε μια προσπάθεια ελέγχου του κόμματος που υποσχέθηκε να αλλάξει. Γι΄ αυτό και, τέλος, δεν ηχούν αξιόπιστες οι δίκαιες καταγγελίες των γαλάζιων σκανδάλων όσο δεν συνοδεύονται από πειστικές, βροντερές δεσμεύσεις βαθύτερων αλλαγών.

Θα βοηθούσε – υποθέτω – αν η καταγγελία του σκανδάλου των δομημένων ομολόγων, για παράδειγμα, συνοδευόταν από μια πειστική δέσμευση ότι στο εξής οι διοικητές των ασφαλιστικών ταμείων δεν θα διορίζονται από τον υπουργό κατά το γούστο του και από την κομματική επετηρίδα, αλλά με κάποιαν άλλη, ανεξάρτητη του κυβερνώντος κόμματος διαδικασία. Θα βοηθούσε, επίσης, αν η καταγγελία της δυσώδους υπόθεσης Ζαχόπουλου συνοδευόταν από μια πειστική δέσμευση ότι στο εξής οι «ειδικοί λογαριασμοί» καταργούνται και τα υπουργεία δεν διοικούνται από την πολιτική μετριοκρατία των γραμματέων, των αποτυχόντων πολιτευτών και των μετακλητών συμβούλων. Αλλά τέτοιες υποσχέσεις δεν ακούμε. Και φαίνεται (αν πιστέψουμε τις δημοσκοπήσεις) ότι αρχίζουμε να φλερτάρουμε με την ιδέα ότι η υπέρβαση του μεταπολιτευτικού δικομματισμού σε μια νέα πολιτική ισορροπία, όπου κανένα κόμμα, με καμία εκδοχή εκλογικού νόμου, δεν θα μπορεί μόνο του να διαφεντεύει το μετα-οθωμανικό ελληνικό κράτος. Και ο Θεός βοηθός…