Ο πόλεμος της σαμπάνιας

Η σαμπάνια δεν αρκεί πια για να σβήσει τη δίψα του πλανήτη. Στη Ρωσία, την Κίνα, γενικώς στις αναδυόμενες χώρες, οι φελλοί εκτινάσσονται με φρενήρεις ρυθμούς. Η σαμπάνια αρέσει όλο και περισσότερο, το 2007 αναμένεται να σημειωθεί νέο ρεκόρ πωλήσεων και οι παραγωγοί θέλουν να επεκτείνουν την περιοχή της Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης ώστε να ικανοποιήσουν τη ζήτηση. Κάπου εδώ άρχισαν τα προβλήματα…

Από τα νυχτερινά κέντρα του Μαϊάμι μέχρι τα μπαρ της μόδας στη Σαγκάη, η σαμπάνια κάνει θραύση. Φέτος έχουν πωληθεί 340 εκατομμύρια φιάλες και το ορόσημο των 400 εκατομμυρίων δεν είναι πλέον πολύ μακριά. Μόνο που η παραγωγή της σαμπάνιας περιορίζεται βάσει ενός νόμου του 1927 σε 335.000 στρέμματα γης, τα οποία κατανέμονται σε 319 κοινότητες της Καμπανίας στη Γαλλία. Και, όπως είναι αναμενόμενο αφού η παραγωγή είναι σταθερή και η ζήτηση αυξάνεται, οι τιμές του καμπανίτη οίνου ανεβαίνουν τις τελευταίες χρονιές, κατά 4%- 5% ετησίως.

Οι τιμές. Στο πλαίσιο αυτό, είναι απαραίτητο να βρεθεί λύση. Η αύξηση τιμής της σαμπάνιας μπορεί τελικά να αποβεί αντιπαραγωγική, αποθαρρύνοντας τον καταναλωτή. Έτσι, το συνδικάτο των αμπελουργών ψήφισε υπέρ μιας «αναθεώρησης» της ΠΟΠ, ώστε η σαμπάνια να μπορεί να παράγεται σε μερικές δεκάδες χιλιάδες επιπλέον στρέμματα. «Η ζήτηση δεν σταματά να αυξάνεται, αλλά τα 335.000

στρέμματα που προβλέπονται για την παραγωγή της σαμπάνιας από τον νόμο του 1927 είναι όλα φυτεμένα ήδη», εξηγεί ο Πατρίκ Λε Μπρεν, πρόεδρος του ισχυρού συνδικάτου των αμπελουργών (SGV). Τον περασμένο Οκτώβριο, λοιπόν, το γαλλικό Εθνικό Ινστιτούτο Προέλευσης και Ποιότητας (ΙΝΑΟ) κατάρτισε έναν μυστικό κατάλογο 40 κοινοτήτων που θα μπορούσαν να ενταχθούν στην περιοχή της ΠΟΠ. Εφόσον εγκριθεί, θα αρχίσει η μεγαλύτερη επέκταση των αμπελώνων της σαμπάνιας εδώ και 80 χρόνια.

Η παραγωγή της σαμπάνιας περιορίζεται βάσει νόμου σε 335.000
συγκεκριμένα στρέμματα γης

Διέρρευσε. Η λίστα όμως δεν άργησε να διαρρεύσει μέσω μιας τοπικής εφημερίδας… πυροδοτώντας ένα κύμα διαμαρτυριών, εκκλήσεις για δικαιοσύνη και θύελλα εικασιών για το ποιοι θα «πιάσουν την καλή». Άλλωστε τα ποσά που διακυβεύονται είναι τεράστια. Η αξία της αγροτικής γης στην οποία μπορεί να καλλιεργηθούν κλήματα για παραγωγή σαμπάνιας είναι τουλάχιστον 200 φορές υψηλότερη από εκείνη της γειτονικής γης όπου καλλιεργούνται σιτάρι και παντζάρια. Όσοι φαίνεται λοιπόν να μένουν εκτός, αντιδρούν. «Είναι ακατανόητο», δήλωσε στην «Ιnternational Ηerald Τribune» o Σερζ Μουσό, δήμαρχος ενός χωριού 50 ψυχών στην περιοχή Εν και επαγγελματίας αγρότης- η οικογένειά του καλλιεργεί αμπέλια γενιές ολόκληρες. «Έχουμε ακριβώς το ίδιο έδαφος όπως οι περιοχές που επιλέχθηκαν, τον ίδιο ήλιο, τους ίδιους όμορφους λόφους. Το έδαφος είναι τόσο τέλειο που τα αμπέλια φυτρώνουν ακόμη και μόνα τους, στους κήπους μας!».


Οι 40 νέες κοινότητες παραγωγής

Στην πλειοψηφία τους, οι 40 προτεινόμενες νέες κοινότητες παραγωγής σαμπάνιας, αντί να επεκτείνουν την περίμετρο της περιοχής όπου παράγεται ο καμπανίτης, γεμίζουν τρύπες στις υφιστάμενες περιοχές παραγωγής και οι περισσότερες βρίσκονται κοντά στα κέντρα παραγωγής της Ρενς και του Επερνέ. Πρόκειται για εδάφη όπου το πάνω στρώμα είναι ελαφρύ και όχι υπερβολικά γόνιμο, το υπέδαφος ασβεστολιθικό και οι πλαγιές βλέπουν προς Νότον. Τα χωράφια πρέπει να μην είναι υπερβολικά ευάλωτα στην παγωνιά ούτε πολύ κοντά σε δάση. Για να διατηρηθεί μάλιστα η ποιότητα, ο μέγιστος όγκος της παραγωγής ανά στρέμμα ορίζεται διά νόμου κάθε χρόνο. Εκτιμάται πως, βάσει της τοποθεσίας των 40 προτεινόμενων νέων κοινοτήτων, θα προστεθούν στα εδάφη παραγωγής 12.000 έως 48.000 στρέμματα- το γεγονός αυτό μπορεί να δημιουργήσει για τους ιδιοκτήτες γης πλούτο σχεδόν 9 δισ.

δολαρίων.


Κάποιοι χάνουν, κάποιοι κερδίζουν

Τα κτήματα του Σερζ Μουσό βρίσκονται σε απόσταση μόλις 10 χιλιομέτρων από την επίσημη περιοχή της ΠΟΠ, ο ίδιος όπως και πολλοί άλλοι ωστόσο παραμένουν αποκλεισμένοι. Ο Μουσό είναι μέλος μιας ομάδας πίεσης 350 εν ενεργεία και συνταξιούχων αγροτών που παλεύουν ώστε να επεκταθεί η ΠΟΠ και στα δικά τους κτήματα. «Είναι σαν τον διαγωνισμό της Μις Κόσμος, όλες οι υποψήφιες πιστεύουν ότι είναι οι πιο όμορφες», λέει ο Ζισλέν ντε Μοντγκολφιέ, ο επικεφαλής της Ένωσης Οίκων Σαμπάνιας.

«Είμαι καλός φίλος με κάποιους από αυτούς τους αγρότες, αλλά τους εξηγώ πως οι παλιοί κανόνες δεν είναι το κριτήριο. Έχουμε συγκεκριμένα κριτήρια- ιστορία, γεωγραφία, γεωλογία, αγρονομία, φυτοκοινωνιολογία… Κάποιοι χάνουν, κάποιοι κερδίζουν».

Πάντως το γεγονός ότι οι ταυτότητες των διορισμένων από την κυβέρνηση ειδικών που αποφασίζουν για τις κοινότητες που θα ενταχθούν στην ΠΟΠ παραμένουν μυστικές, δεν βοηθάει να ηρεμήσουν τα πνεύματα.