«Το ισραηλινό λόμπι άρχισε τον πόλεμο»
ΤΖΟΝ ΜΕΡΣΧΑΪΜΕΡ Καθηγητής Πολιτικών Επιστημών
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
6 λεπτά «Το φιλοϊσραηλινό λόμπι καθορίζει την αμερικανική πολιτική στη Μέση Ανατολή εις βάρος των συμφερόντων των ΗΠΑ. Αλλά κανείς δεν μιλάει γι΄ αυτό». Την άποψη αυτή διατυπώνουν στο βιβλίο τους «Το ισραηλινό λόμπι και η πολιτική των ΗΠΑ» δύο επιφανείς πανεπιστημιακοί, προκαλώντας έντονη διαμάχη στις ΗΠΑ. Ο Τζον Μερσχάιμερ, ένας από τους συγγραφείς, εξηγεί στα «ΝΕΑ» τους λόγους.
Αρχικά οι Τζον Μερσχάιμερ και Στίβεν Ουόλτ, καθηγητές στα πανεπιστήμια του Σικάγου και του Χάρβαρντ αντίστοιχα, διατύπωσαν τη θεωρία τους σε ένα άρθρο που επρόκειτο να δημοσιευθεί στο αμερικανικό περιοδικό «Τhe Αtlantic Μonthly». Έπειτα από διαφωνίες για το περιεχόμενο με τη διεύθυνση του περιοδικού και μια εξάμηνη ατελέσφορη προσπάθεια να δημοσιευθεί στις ΗΠΑ, το άρθρο βρήκε χώρο στη Βρετανία και το «London Review of Βooks». Με βασικό πυρήνα εκείνο το άρθρο, οι δύο συγγραφείς εξέδωσαν τον περασμένο μήνα ένα βιβλίο. Το «Τhe Ιsrael Lobby and the US Foreign Ρolicy» έγινε μπεστ σέλερ στις ΗΠΑ, προκαλώντας κύμα αντιδράσεων διεθνώς. Η «Washington Ρost» καταδίκασε ευθέως το βιβλίο ως «αντισημιτικό», ενώ ο υποψήφιος για το χρίσμα των Δημοκρατικών Μπάρακ Ομπάμα περιορίστηκε στην καταδικαστική φράση «είναι εντελώς λάθος». Περίμενε άραγε ο 60χρονος καθηγητής όλες αυτές τις επικρίσεις; «Καμία έκπληξη. Όλες οι αρνητικές κριτικές εγράφησαν από ανθρώπους που ξέρουμε ότι είναι υπέρ του Ισραήλ», λέει στα «ΝΕΑ». Το βιβλίο, προσθέτει, αντιμετωπίστηκε πιο δίκαια έξω από τις ΗΠΑ. «Είναι συγκλονιστικό το γεγονός ότι το βιβλίο δέχθηκε επίθεση από όλα τα μεγάλα Μέσα Ενημέρωσης στις ΗΠΑ και εξυμνήθηκε από την ισραηλινή εφημερίδα “Χααρέτζ”!».
Πώς γεννήθηκε η ιδέα για αυτό το βιβλίο; Αμέσως μετά την 11η Σεπτεμβρίου, ο Στίβεν Ουόλτ και εγώ στρέψαμε το ενδιαφέρον μας στην απάντηση του ερωτήματος, γιατί μας επιτέθηκαν. Όσο προχωρούσαμε, γινόταν όλο και πιο ξεκάθαρο ότι η προβληματική αμερικανική πολιτική στη Μέση Ανατολή καθοριζόταν από το ισραηλινό λόμπι, αλλά κανείς στα μεγάλα μέσα ενημέρωσης ή στην Ουάσιγκτον δεν συζητούσε γι΄ αυτό.
Γιατί νομίζετε ότι συνέβαινε κάτι τέτοιο; Εξαιτίας της δύναμης του λόμπι. Το λόμπι σε ένα μεγάλο βαθμό ελέγχει ή μάλλον ας μη χρησιμοποιήσω τη λέξη «ελέγχει», ας πω διαμορφώνει τη συζήτηση για τις ισραηλινο-αμερικανικές σχέσεις. Η αλήθεια είναι ότι έχει πετύχει τον στόχο του: στις ΗΠΑ γίνεται ελάχιστη κριτική κατά του Ισραήλ.
Θα λέγατε ότι πέσατε θύμα λογοκρισίας στις ΗΠΑ;
Δεν αισθάνομαι πολύ άνετα με αυτές τις λέξεις, αλλά νομίζω ότι εν μέρει αυτό είναι αλήθεια. Δεν μπορέσαμε να δημοσιεύσουμε το άρθρο στις ΗΠΑ και τελικά καταφύγαμε στη Βρετανία.
Γιατί ισραηλινό κι όχι εβραϊκό λόμπι; Μα δεν είναι όλα τα μέλη του λόμπι Εβραίοι. Το λόμπι έχει την υποστήριξη της χριστιανικής δεξιάς, η οποία πιστεύει ότι είναι σημαντικό για το Ισραήλ να ελέγχει όλη την Παλαιστίνη. Οι χριστιανοί σιωνιστές προσεγγίζουν θρησκευτικά το θέμα, γι΄ αυτούς η Μέση Ανατολή είναι ιερός τόπος, πιστεύουν ότι η Δεύτερα Παρουσία θα γίνει εκεί.
Το Ισραήλ δεν έχει πλέον ανάγκη από την προστασία των ΗΠΑ;
Η επιβίωση του Ισραήλ δεν απειλείται. Οι ρόλοι έχουν αντιστραφεί. Το Ισραήλ είναι ο Γολιάθ και τα άλλα κράτη είναι ο Δαβίδ. Η αντίθετη άποψη είναι μύθος.
«Οι ΗΠΑ φέρθηκαν ανόητα» 
Γιατί ο ρόλος του ισραηλινού λόμπι σε αυτόν τον πόλεμο είναι πιο σημαντικός από τον ρόλο της βιομηχανίας του πετρελαίου ή και από τη θεωρία περί εξαγωγής δημοκρατίας των νεοσυντηρητικών;
Το πετρελαϊκό λόμπι προτιμούσε μια συμφωνία με τον Σαντάμ Χουσεΐν, παρά μια εισβολή. Όσον αφορά την εξαγωγή της δημοκρατίας, αυτό ήταν ο στόχος για τον οποίον έγινε ο πόλεμος. Το ερώτημα που τίθεται είναι, τίνος ήταν η ιδέα. Η απάντηση είναι ότι η ιδέα ήταν των νεοσυντηρητικών. Ασφαλώς δεν μπορούσε να πιέσει το λόμπι από μόνο του. Χρειάζονταν ο Μπους και ο Τσέινι.
Από την αρχή είχατε εκφραστεί εναντίον του πολέμου στο Ιράκ.Γιατί;Πιστεύατε ότι δεν υπήρχε λόγος ούτε καν να ανατραπεί ο Σαντάμ ή είχατε προβλέψει την αποτυχία; Δεν πιστεύω ότι στον 21ο αιώνα υπάρχει κάποιος που πιστεύει ότι οι ΗΠΑ μπορούν να παρελάσουν ως αυτοκρατορικός στρατός στο Ιράκ, τη Συρία και το Ιράν. Είναι επίσης ξεκάθαρο πως κανείς δεν μπορεί να ανατρέψει ολοκληρωτικά καθεστώτα με αυτόν τον τρόπο. Νομίζω πως πολλά άρθρα και πολλά βιβλία θα γραφούν στο μέλλον, προσπαθώντας να εξηγήσουν γιατί οι ΗΠΑ φέρθηκαν τόσο ανόητα.
«Σαν τη μηλόπιτα!»
O Τζον Μερσχάιμερ συμφωνεί ότι, σε αντίθεση με την Ευρώπη, τα λόμπι είναι ο τρόπος με τον οποίον λειτουργεί η δημοκρατία στις ΗΠΑ. «Οι ομάδες συμφερόντων μπήκαν στην καρδιά του πολιτικού συστήματος από τη γέννηση αυτής της χώρας», σημειώνει. Αν όμως το ισραηλινό λόμπι απειλεί τα αμερικανικά συμφέροντα, δεν απειλούν το ίδιο και άλλα «εθνικά» λόμπι; «Δεν συμβαίνει πάντα», απαντά. «Πολλές φορές όμως τα λόμπι στηρίζουν πολιτικές που δεν κάνουν καλό στη χώρα. Όμως, αυτό που κάνουν είναι για τους Αμερικανούς σαν τη… μηλόπιτα: κάτι που δεν κάνει κακό και είναι απολύτως συνηθισμένο!».
Με μια ματιά 
● ΣΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Επιλογή- Θύραθεν το άρθρο που είχαν δημοσιεύσει οι δύο πανεπιστη- μιακοί στο «London Review of Βooks» το 2006. Την ελληνική έκδοση με τίτλο «Το ισραηλινό λόμπι και η πολιτική των ΗΠΑ» (μτφ: Μαριάννα Δεσπύρη, επιμ. Γιάννης Αβραμίδης)
προλογίζει ο γνωστός Βρετανός ιστορικός Μαρκ Μαζάουερ.
● ΟΙ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΤΟΝΙΖΟΥΝ πως το φιλοϊσραηλινό λόμπι επηρεάζει καθοριστικά την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ, πολλές φορές εις βάρος των αμερικανικών συμφερόντων.
● ΤΟ ΦΙΛΟΪΣΡΑΗΛΙΝΟ ΛΟΜΠΙ, υπογραμμίζεται, καθορίζει την ατζέντα χωρίς αντίλογο από πολιτικούς και Μέσα Ενημέρωσης.
● ΤΑ ΜΕΛΗ του είναι Εβραίοι αλλά και χριστιανοί, Ρεπουμπλικανοί και Δημοκρατικοί.
● ΧΩΡΙΣ την επιρροή του, θα είχε αποφευχθεί ο πόλεμος στο Ιράκ.
● ΕΠΟΜΕΝΟΙ στόχοι του είναι η Συρία και το Ιράν.
Google news
