Από τη Λωρίδα της Γάζας στη σκηνή

Η ιστορία της Αμερικανίδας ακτιβίστριας Ρέιτσελ Κόρι που δολοφονήθηκε, αλλά και μαρτυρίες της μεταφέρονται ως θεατρικός μονόλογος στη σκηνή του «Φούρνου»
Στον 21ο αιώνα ξαναγράφεται πολιτικό θέατρο, με δημοσιογραφικό στυλ. Το ύφος εστιάζεται κυρίως στη χρήση της μαρτυρίας. Έτσι, την πραγματική ιστορία της Αμερικανίδας ακτιβίστριας Ρέιτσελ Κόρι, που δολοφονήθηκε στις 16 Μαρτίου του 2003 από μπουλντόζα που κατεδάφιζε σπίτια, μετέφεραν στο θέατρο η Καταρίνα Βίνερ και ο Άλαν Ρίκμαν, ύστερα από παραγγελία του Royal Court του Λονδίνου. Με τίτλο «Το όνομά μου είναι Ρέιτσελ Κόρι», το έργο δραματοποιεί 184 ημερολογιακές σελίδες της Ρέιτσελ, που παρέδωσαν οι γονείς της στους συγγραφείς. Το μονολογικό έργο ανεβαίνει τώρα και στην Ελλάδα, στο θέατρο «Φούρνος», σε σκηνοθεσία Θοδωρή Τσοπανίδη, με τη Δέσποινα Σαραφείδου.

Φυσικός ή όχι, ο θάνατος ενός νέου ανθρώπου είναι πάντα ένα σύμβολο ματαίωσης των πιο ωραίων πραγμάτων που δεν έγιναν. Όταν μάλιστα πρόκειται για βίαιο θάνατο υπέρ μιας ιδέας, τότε η συγκίνηση κορυφώνεται και με όσα συμβολίζει. Ποια ήταν η ακτιβίστρια που στάθηκε μπροστά στην μπουλντόζα που την έλειωσε στα 23 της χρόνια; Μάρτυρας για τους Παλαιστινίους ή θύμα της δικής τους ιντιφάντα; Παρορμητική νεαρή που ανακατεύτηκε σε μια ιστορία για την οποία δεν είχε καταλάβει τίποτα ή αφελής που κατηγορήθηκε ως προδότρια από τους Αμερικανούς;

«Δεν μας ενδιέφερε να δημιουργήσουμε μια ηρωίδα με φωτοστέφανο, ούτε να αδιαφορήσουμε στο γεγονός ότι είχε δαιμονοποιηθεί. Θέλαμε να βρούμε τι ήταν αυτό που έκανε τη Ρέιτσελ Κόρι διαφορετική από το στερεότυπο του σημερινού καταναλωτικού,

ΙΝFΟ

Στο θέατρο «Φούρνος» (Μαυρομιχάλη 168, τηλ 210-6260.748) από 12 Οκτωβρίου.

απολιτικού νέου. Το υλικό που είχαμε από το τεράστιο πακέτο με τα γραπτά της, το οποίο μας έστειλαν οι γονείς της, αποκάλυψε μια γυναίκα που ήταν ταυτόχρονα συνηθισμένη και μοναδική. Έγραφε ποιήματα για τη γάτα της, τους φίλους της, τη γιαγιά της, τον άνεμο, ενώ από μικρή ηλικία την απασχολούσε ο κόσμος και προσπαθούσε να βρει τη θέση της σ΄ αυτόν», λέει ο διάσημος Βρετανός ηθοποιός Άλαν Ρίκμαν.

Η Κόρι μεγάλωσε στην πόλη Ολύμπια, για την οποία σχολίαζε: «Η ύψιστη έκφραση της κοινωνικής μας συνείδησης είναι το ότι διαλέγουμε στο σούπερ μάρκετ». Μετά την 11η Σεπτεμβρίου άρχισε τις ακτιβιστικές της δράσεις. Για την απόφασή της να πάει στη Μέση Ανατολή, έγραψε: «Έχω την εσωτερική ανάγκη να πάω και να γνωρίσω τους ανθρώπους που βρίσκονται στην απέναντι πλευρά, εκεί όπου καταλήγουν οι φόροι που πληρώνω για να ενισχυθεί ο αμερικανικός στρατός και άλλοι στρατοί». Φθάνοντας στην Ιερουσαλήμ κατέγραψε το σοκ που ένιωσε βλέποντας το άστρο του Δαβίδ, ζωγραφισμένο με σπρέι πάνω σε πόρτες στην αραβική συνοικία της παλιάς πόλης: «Έχω δει τον σταυρό να χρησιμοποιείται ως αποικιοκρατικό σύμβολο, αλλά ποτέ αυτό το σύμβολο να χρησιμοποιείται με τέτοιον τρόπο».

Στη Γάζα κουβάλησε το πτώμα ενός άντρα σε φορείο ενώ ο ισραηλινός στρατός πυροβολούσε μπροστά στα πόδια της. Οι δράσεις της αφορούσαν κυρίως την προστασία: έμενε τις νύχτες στα σπίτια οικογενειών που βρίσκονταν στην πρώτη γραμμή του πυρός, για να εμποδίσει την κατεδάφισή τους, έφραζε τον δρόμο μπροστά σε κάποιο πηγάδι, προστατεύοντας τους τεχνικούς της ύδρευσης από τα πυρά που «έπεφταν τόσο κοντά, ώστε η σκόνη που σήκωναν, έσκαγε στα πρόσωπά τους».

Όπως πολλοί ακτιβιστές, πίστευε ότι το «διεθνές προνόμιο του λευκού της χρώματος» θα την κρατούσε ασφαλή. Αλλά η οργή και η αναστάτωσή της από όσα έβλεπε ενεργοποίησαν μια κλιμακούμενη δύναμη μέσα της. Για τον φίλο της Κόλιν Ριζ, που έκανε το ντοκιμαντέρ «Ο θάνατος μιας ιδεαλίστριας», ήταν το κορίτσι που «συμπυκνώθηκε σε μια κουκίδα στόχο».


«Θα παλέψω με τους δαίμονές μου»

Πολιτικό ήταν το κείμενο που έγραψε η Ρέιτσελ Κόρι σε ηλικία 10 ετών: «Παντού τα παιδιά υποφέρουν». Φιλοσοφικό εκείνο που έγραψε στα 12: «Μάλλον έχω μεγαλώσει λίγο. Έτσι κι αλλιώς όλα είναι σχετικά- τα 9 χρόνια μπορεί να είναι το ίδιο με τα 40. Εξαρτάται από το πόσο πολύ έχεις ζήσει». Στα 18 της ταξίδεψε στη «γεμάτη ατέλειες, βρώμικη, διαλυμένη και υπέροχη Ρωσία». Στα 19 της έγραφε στη μητέρα της: «Το ξέρω ότι σε τρομάζω. Αλλά θέλω να γράψω και θέλω να δω. Για τι θα έγραφα, αν έμενα στο κουκλόσπιτο, στον κόσμο των λουλουδιών που με μεγάλωσες; Σ΄ αγαπώ και κρατάω αυτό που μου έδωσες, αλλά μεγαλώνω προς τα έξω. Άσε με να παλέψω με τους δαίμονές μου».