Οικογενειακός γιατρός Τα παιδιά στον οφθαλμίατρο

Τα μάτια, ως αισθητήρια όργανα αντίληψης του φωτός και όλων των οπτικών ερεθισμάτων, είναι σε σχεδόν τέλεια λειτουργία από τον έκτο μήνα της ζωής, ενώ ο μηχανισμός του εγκεφάλου που αντιλαμβάνεται και επεξεργάζεται τα οπτικά ερεθίσματα αναπτύσσεται μέχρι την ηλικία των 6 έως 7 ετών. Η σύσταση προς τους γονείς είναι να γίνεται ενδελεχής έλεγχος της οπτικής λειτουργίας των παιδιών τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο. Ο έλεγχος πρέπει να αρχίζει νωρίς στη ζωή, διότι έχει διαπιστωθεί ότι η διάγνωση τυχόν προβλημάτων στην πρώιμη παιδική ηλικία αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες επιτυχούς αντιμετωπίσεώς τους. Το πιο σημαντικό πρόβλημα που μπορεί να παρουσιάσουν τα παιδιά της προσχολικής και αρχικής σχολικής ηλικίας είναι η αμβλυωπία- μία διαταραχή που αποκαλείται και «τεμπέλικο» μάτι.

Η αμβλυωπία προκαλεί μειωμένη οξύτητα όρασης από το ένα μάτι και η διάγνωσή της σε προσχολική ή πρώιμη σχολική ηλικία είναι ιδιαίτερα σημαντική, διότι εάν διαγνωστεί νωρίς (πριν από την ηλικία των 6 έως 9 ετών) μπορεί να ιαθεί πλήρως, ειδάλλως υπάρχει κίνδυνος να απομείνει μόνιμη διαταραχή. Με τον συστηματικό έλεγχο μπορεί επίσης να γίνει εγκαίρως αντιληπτός ο στραβισμός, δηλαδή η κακή συνεργασία των δύο ματιών κατά την αντίληψη των οπτικών ερεθισμάτων που τα κάνει να στρέφονται προς τα μέσα (προς τη μύτη), αλλά και να ανιχνευθούν τυχόν προβλήματα στη στερεοσκοπική όραση του παιδιού, δηλαδή στην ικανότητα διαχωρισμού του βάθους που προϋποθέτει καλή συνεργασία των δύο ματιών (ένα παιδί με πολύ καλή στερεοσκοπική όραση είναι αδύνατον να αντιμετωπίζει πρόβλημα αμβλυωπίας ή στραβισμού).

Ας σημειωθεί, τέλος, ότι πολλές φορές παιδιά που θεωρείται ότι αντιμετωπίζουν «δυσκολίες» στη γραφή, στην ανάγνωση και γενικά στη συμμετοχή τους στις πρώτες μαθητικές λειτουργίες, αποδεικνύεται τελικά ότι έχουν απλές διαθλαστικές ανωμαλίες (λ.χ. μυωπία, αστιγματισμό ή υπερμετρωπία) που τα εμποδίζουν να συμμετάσχουν στις σχολικές δραστηριότητες.

Ο Αναστάσιος- Ιωάννης Κανελλόπουλος είναι αναπληρωτής καθηγητής Οφθαλμολογίας στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης