Χρήμα / Κόσμος

To ευρώ δεν θα ανεβαίνει για πάντα

Οι περισσότεροι αναλυτές δεν έχουν καμία αμφιβολία για το ποιες είναι οι αιτίες της ανόδου- ρεκόρ του ευρώ (έφτασε τα 1,3857 δολάρια) και της ενίσχυσης της βρετανικής στερλίνας σε υψηλά 26 ετών έναντι του αμερικανικού νομίσματος. Πολλοί αποδίδουν την υποχώρηση αυτή του δολαρίου στα προβλήματα που παρατηρούνται αυτό το διάστημα στα ενυπόθηκα στεγαστικά δάνεια υψηλού κινδύνου στις ΗΠΑ, καθώς και στη χαμηλότερη ανάπτυξη των ΗΠΑ, σε σχέση με τις υπόλοιπες οικονομίες. Άλλοι θεωρούν υπεύθυνο (και) το τεράστιο εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ.

info

Το κλειδί για την πορεία των νομισμάτων στις διεθνείς αγορές δεν είναι η απαισιοδοξία για την πορεία της αμερικανικής οικονομίας, αλλά η ευφορία για την πορεία της οικονομίας στην Ευρώπη

Δεν μπορώ, όμως, να συμφωνήσω απόλυτα με τις εκτιμήσεις αυτές. Αν και το τελευταίο διάστημα το πρώτο θέμα συζήτησης στις αγορές είναι ο πανικός στην κτηματαγορά, μια πιο ψύχραιμη ανάλυση δείχνει ότι πιθανότατα κάτι άλλο συμβαίνει. Δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι η υποχώρηση του δολαρίου σχετίζεται με το μεγάλο εμπορικό έλλειμμα ή τη χαμηλότερη ανάπτυξη της οικονομίας των ΗΠΑ σε σύγκριση με τη διεθνή ανάπτυξη. Είναι προφανές ότι η αμερικανική οικονομία δεν ήταν πια τόσο ισχυρή, παρουσιάζοντας μέση ανάπτυξη 1,6% τα τελευταία δύο τρίμηνα. Είναι επίσης προφανές ότι οι ΗΠΑ έχουν το μεγαλύτερο εμπορικό έλλειμμα στον κόσμο.

Οικονομία και νόμισμα
Προτού, όμως, βγάλουμε οποιοδήποτε συμπέρασμα, θα πρέπει να εξετάσουμε αν πράγματι η ισχυρή οικονομία ευνοεί τα νομίσματα- και για τον λόγο αυτό θα εξετάσουμε ποια ήταν η οικονομία εκείνη που το τελευταίο διάστημα παρουσίασε την ισχυρότερη ανάπτυξη.

Ίσως θεωρεί κανείς ότι ο ενθουσιασμός για το ευρώ και τη στερλίνα στις διεθνείς αγορές συναλλάγματος οφείλεται στην καλή οικονομική πορεία της Γερμανίας, της Γαλλίας και της Βρετανίας. Την υψηλότερη ανάπτυξη, όμως, είχε η Ιαπωνία στην οποία ο μέσος ρυθμός ανάπτυξης ανήλθε τα προηγούμενα δύο τρίμηνα σε 4,2% (ήταν πολύ υψηλότερος σε σύγκριση με οποιαδήποτε ανεπτυγμένη οικονομία). Επίσης, η Ιαπωνία έχει το μεγαλύτερο εμπορικό πλεόνασμα παγκοσμίως και είναι η μεγαλύτερη δανείστρια χώρα στον κόσμο.

Επομένως, αν τα μοναδικά κριτήρια για την πορεία των νομισμάτων στις διεθνείς αγορές είναι ο ρυθμός ανάπτυξης και το εμπόριο, θα έπρεπε το ιαπωνικό γιεν να έχει ενισχυθεί σημαντικά. Όμως, όχι μόνο δεν συνέβη κάτι τέτοιο, αλλά- αντίθετα- αυτή τη στιγμή το γιεν είναι το ασθενέστερο νόμισμα στον κόσμο, έχοντας υποχωρήσει 2,5% από τις αρχές του έτους έναντι του δολαρίου (το οποίο δεν είναι και το πιο ισχυρό νόμισμα στον κόσμο σήμερα).

«Κλειδί» η ευφορία
Κατά την άποψή μου, το κλειδί για την πορεία των νομισμάτων στις διεθνείς αγορές δεν είναι η απαισιοδοξία για την πορεία της αμερικανικής οικονομίας, αλλά η ευφορία για την πορεία της οικονομίας στην Ευρώπη. Άρα, ο πιο σημαντικός παράγοντας που θα καθορίσει την πορεία των νομισμάτων δεν είναι το αν θα βαθύνει η κρίση στην αγορά ακινήτων στις ΗΠΑ, αλλά το αν θα συμβεί κάτι ώστε να εξανεμιστεί η ευφορία που υπάρχει για την ισχυρή ανάπτυξη στην Ευρώπη. Η απάντηση στο ερώτημα αυτό είναι, πιθανότατα, «ναι, κάτι θα συμβεί». Αυτό, όμως, θα γίνει μακροπρόθεσμα- και όχι μέσα στους επόμενους μήνες.

Τ ο πρώτο πλήγμα
Φέτος η ευρωπαϊκή οικονομία έχει ήδη δεχτεί πλήγμα από τον δημοσιονομικό και νομισματικό αποπληθωρισμό. Μάλιστα, οι αυξήσεις της φορολογίας στη Γερμανία και στην Ιταλία επιδείνωσαν το κακό κλίμα που έχει δημιουργηθεί από τον διπλασιασμό (από 2% έως τον Δεκέμβριο του 2005, στο 4% σήμερα) του βασικού επιτοκίου της ΕΚΤ.

Οι εξελίξεις αυτές δεν έχουν προκαλέσει ακόμη σημαντική επιβράδυνση στον ρυθμό ανάπτυξης της ευρωπαϊκής οικονομίας, αν και τα στοιχεία που αφορούν την κατανάλωση και την εσωτερική ζήτηση στην Ευρώπη δείχνουν ότι υπάρχει πρόβλημα. Αντίθετα, όλοι κοιτούν την αύξηση του ΑΕΠ, που εμφανίζεται υψηλή για δύο λόγους: την αύξηση των εξαγωγών- που, όμως, είναι μη διατηρήσιμη- και την αύξηση των δαπανών κατά την προεκλογική περίοδο στη Γαλλία.

Θα καταστραφούν
Αν το ευρώ συνεχίσει να ανεβαίνει ανεξέλεγκτα, οι εξαγωγικές επιχειρήσεις στην Ευρώπη θα καταστραφούν, όπως ακριβώς έγινε στη Βρετανία το 1981, στην Αμερική στα μέσα της δεκαετίας του ΄80 και στην Ιαπωνία το 1995. Στο τέλος, το ευρώ θα υποχωρήσει σε χαμηλότερα επίπεδα έναντι των άλλων νομισμάτων, αλλά στο μεταξύ θα έχουν αλλάξει πολλά στην ευρωπαϊκή οικονομία. Εν ολίγοις, το ισχυρό ευρώ εγγυάται ότι θα υπάρξει ύφεση στην ευρωπαϊκή οικονομία, έστω κι αν αυτό δεν είναι ακόμη άμεσα ορατό. Όσο πιο γρήγορα ανέβει το ευρώ, τόσο πιο γρήγορα θα αποδειχτεί ότι οι ευρωσκεπτικιστές είχαν δίκιο.

© Τhe Τimes, 2007
Η πειρατεία σκοτώνει την κερδοφορία των δισκογραφικών εταιρειών

Σε επίπεδα- ρεκόρ έχει φτάσει η πειρατεία μέσω του Διαδικτύου, η οποία πλήττει πλέον καίρια την κερδοφορία των δισκογραφικών εταιρειών, που βλέπουν τις πωλήσεις τους να μειώνονται κατακόρυφα. Σε έρευνα που πραγματοποίησε η Εntertainment Μedia Research διαπίστωσε ότι το 43% όσων ρωτήθηκαν, «κατεβάζουν» παράνομα στον υπολογιστή τους τραγούδια (χωρίς να τα έχουν πληρώσει). Το ποσοστό αυτό έχει αυξηθεί σημαντικά από το 2006, καθώς τότε ανερχόταν σε 36%. Μάλιστα, ένας στους πέντε δηλώνει ότι θα εξακολουθήσει να το κάνει και στο μέλλον.

«Επανάσταση»
Οι εταιρείες διαπιστώνουν ότι οι χρήστες υπολογιστών προτιμούν να «κατεβάζουν» παράνομα τραγούδια από το Διαδίκτυο, επειδή με τον τρόπο αυτό πιστεύουν ότι επαναστατούν ενάντια στις υψηλές τιμές στις οποίες πωλείται (νόμιμα) η μουσική, αλλά και επειδή αντιδρούν στις τεχνολογίες που υιοθετούν οι εταιρείες για να μην επιτρέπουν το δωρεάν «κατέβασμα» από το Ίντερνετ και την αντιγραφή τραγουδιών από τα πρωτότυπα CD.

Πλέον, εξετάζεται το ενδεχόμενο μείωσης των τιμών των CD, ανάλογα με τη ζήτηση, αλλά και των τιμών των τραγουδιών που πωλούνται νόμιμα μέσω του Ίντερνετ (τα οποία μπορεί κανείς να «κατεβάσει» στον υπολογιστή του, αφού πρώτα καταβάλλει το αντίτιμο στην εταιρεία). Το 84% των καταναλωτών θεωρούν ότι τα πιο παλιά άλμπουμ που πωλούνται νόμιμα μέσω Ίντερνετ θα έπρεπε να είναι πολύ φθηνότερα.

(c) Τhe Τimes, 2007