[ Δρόμοι ]

Μια απαγορευμένη λέξη…
… μπήκε για πρώτη φορά σε ένα σχολικό βιβλίο στο Ισραήλ. «Όταν τελείωσε ο πόλεμος του 1948-49 με την επικράτηση των Εβραίων, το Ισραήλ και τα γειτονικά κράτη έκαναν ανακωχή. Οι Άραβες αποκάλεσαν την έκβαση του πολέμου ΄΄Νάκμπα΄΄, δηλαδή ΄΄καταστροφή΄΄. Για τους Εβραίους ήταν ο πόλεμος της ανεξαρτησίας». Οι μικροί Ισραηλινοί Άραβες θα μπορούν πλέον να διαβάζουν σε ένα σχολικό εγχειρίδιο για τη «Νάκμπα», μετά την απόφαση του ισραηλινού υπουργείου Παιδείας να διδάσκεται η «καταστροφή» τουλάχιστον στις πόλεις του Ισραήλ που κατοικούνται στην πλειονότητά τους από Άραβες.

Το σχολικό βιβλίο…
… τιτλοφορείται «Ζώντας μαζί στο Ισραήλ» και εκθέτει τους λόγους της γέννησης του εβραϊκού κράτους, δηλαδή τους ιστορικούς δεσμούς των Εβραίων με την περιοχή και την ανάγκη τους για τη δημιουργία ενός κράτους μετά τη φρίκη του Ολοκαυτώματος. Παράλληλα, όμως, «αποφασίσαμε να μην κρύβουμε πια πώς έζησαν και πώς έκριναν οι Παλαιστίνιοι τα γεγονότα. Όταν σβήνεις κάτι δεν σημαίνει ότι το εξαφανίζεις κιόλας», τονίζει η συγγραφέας Ντάλια Φενίγκ. Από την πλευρά της η υπουργός Παιδείας του Ισραήλ Γιούλι Ταμίρ εξήγησε ότι το βιβλίο «προσφέρει μια ισορροπημένη προσέγγιση των γεγονότων και οι μικροί Άραβες θα μπορούν να διδάσκονται πράγματα που έτσι κι αλλιώς τους διηγούνται οι γονείς τους». Η έξοδος…
… 700.000 Παλαιστινίων περιγράφεται σε ένα από τα κεφάλαια του βιβλίου μαζί με την εξήγηση ότι εγκατέλειψαν τα σπίτια τους εξαιτίας του πολέμου, αλλά και γιατί πολλοί από αυτούς εκδιώχθηκαν από τις νικήτριες ισραηλινές δυνάμεις. Θυμίζει επίσης ότι οι Εβραίοι το 1947 δέχθηκαν το σχέδιο του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για την ίδρυση του κράτους του Ισραήλ, το οποίο απέρριψαν οι αραβικές χώρες και ότι η σύγκρουση άρχισε όταν αυτά τα έθνη αποφάσισαν να επιτεθούν.

Αν η λέξη συνωστισμός…
… μας θυμίζει κάτι, τότε μπορούμε να καταλάβουμε την αντίδραση του Αβιγντόρ Λιέμπερμαν, ηγέτη του υπερεθνικιστικού και συγκυβερνώντος κόμματος «Ισραήλ το σπίτι μας». «Μοιάζει σαν να θέλει να ζητήσει συγγνώμη για την ύπαρξη του Ισραήλ και αποδεικνύει ότι δεν είναι καθόλου περήφανη για την πατρίδα της», δήλωσε για την υπουργό Παιδείας, ενώ βουλευτές της θρησκευτικής Δεξιάς ζήτησαν την παραίτησή της. Πάντως, τόσο η υπουργός όσο και η συγγραφέας του βιβλίου έχουν την υποστήριξη μιας νέας γενιάς ιστορικών που θεωρούνται «μετασιωνιστές» και αναθεώρησαν το ζήτημα της παλαιστινιακής εξόδου. Δέχθηκαν, δηλαδή, το ιστορικά προφανές ότι πολλοί Άραβες εκδιώχθηκαν με τη βία από τα σπίτια τους, αναφέρονται σε σφαγές αμάχων που διέπραξε ο ισραηλινός στρατός, ενώ σημειώνουν ότι το νεοσύστατο κράτος του Ισραήλ εμπόδισε την επιστροφή των Παλαιστινίων γιατί φοβόταν ότι θα περικυκλωθεί από πρόσφυγες. Αλλά σε μερικές κοινωνίες δεν είναι πάντα εύκολο να μιλήσεις για το προφανές.