Η σύνοδος… πέτυχε, ο πλανήτης αργοπεθαίνει

Ένας συμβιβασμός για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής στον πλανήτη, μια προσφορά αντιπυραυλικής άμυνας από τον πρόεδρο Πούτιν που αιφνιδίασε τον πρόεδρο Μπους, μια υπόσχεση για τη διάθεση 60 δισ. δολαρίων για την αντιμετώπιση του ΑΙDS στην Αφρική: οι ηγέτες της G8 ολοκλήρωσαν χθες τη σύνοδό τους με ένα μάλλον άχρωμο «σύμφωνο της Βαλτικής».

Για το ζήτημα της ανόδου της θερμοκρασίας στον πλανήτη, οι ηγέτες της ομάδας των οκτώ περισσότερο προηγμένων βιομηχανικών χωρών του κόσμου που συνεδρίασαν στο Χάιλιγκενταμ, στη γερμανική ακτή στη Βαλτική, αρκέσθηκαν σε μια δήλωση προθέσεων διακηρύσσοντας ότι θέλουν να μειώσουν ουσιαστικά τις εκπομπές των αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου- χωρίς να θέσουν όμως κανένα συγκεκριμένο μακροπρόθεσμο στόχο. Η προεδρεύουσα της συνόδου Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ επεδίωκε να δεσμευτεί η G8 να μειώσει κατά 50% τις παγκόσμιες εκπομπές των αερίων αυτών ώς το 2050 ώστε η άνοδος της θερμοκρασίας να περιοριστεί στους δύο βαθμούς Κελσίου. Τέτοια δέσμευση δεν υπήρξε, ωστόσο η Μέρκελ έκανε λόγο για «μεγάλη επιτυχία» αφού ο Μπους, που δεν θέλει ούτε να ακούσει για επιβολή δεσμεύσεων στη βιομηχανία, δέχθηκε να περιληφθεί στο τελικό ανακοινωθέν της συνόδου αναφορά στον στόχο αυτό με την προσθήκη ότι «θα μελετηθεί σοβαρά».

Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν αιφνιδίασε κατά τη διάρκεια της συνόδου τον πρόεδρο Μπους, αποδεχόμενος την προσφορά του τελευταίου να συνεργαστούν για την ανάπτυξη αντιπυραυλικής ασπίδας, αλλά με τους δικούς του όρους. Συγκεκριμένα πρότεινε στον Αμερικανό πρόεδρο να αναπτύξουν κοινό σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας στην πρώην σοβιετική δημοκρατία του Αζερμπαϊτζάν- αντί του συστήματος που θέλουν να αναπτύξουν οι Αμερικανοί στην Ευρώπη (στην Πολωνία και την Τσεχία).

Σοβαρά ζητήματα. Ο υπουργός Εξωτερικών του Αζερμπαϊτζάν δήλωσε χθες πως είναι έτοιμος να εξετάσει το θέμα, όμως οι «Νιου Γιορκ Τάιμς» έγραψαν πως το προτεινόμενο σύστημα, το οποίο θα προφυλάσσει από πυραυλική επίθεση από το Ιράν, «θέτει σοβαρά διπλωματικά και τεχνικά ζητήματα». Σημείωναν όμως ότι το γεγονός πως προτάθηκε από τον Πούτιν και δεν απορρίφθηκε αμέσως από τον Μπους, ο οποίος το χαρακτήρισε «ενδιαφέρουσα πρόταση», φανερώνει επιθυμία από τις δύο πλευρές να σταματήσουν τα επιθετικά σχόλια που έχουν οξύνει τους τελευταίους μήνες τις σχέσεις τους. Επίσης οι ηγέτες της G8 δεσμεύθηκαν χθες, τελευταία ημέρα της συνόδου, να διαθέσουν 60 δισ. δολάρια για την καταπολέμηση του ΑΙDS, της ελονοσίας και της φυματίωσης, κυρίως στην Αφρική. Οι ηγέτες της G8 δέχονταν πιέσεις για να τηρήσουν υποσχέσεις προς την Αφρική που είχαν αναλάβει το 2005 και ουδέποτε υλοποίησαν. Από τα 60 δισεκατομμύρια που αποφάσισαν χθες να διαθέσουν, οι ΗΠΑ θα καταβάλουν τα μισά και οι εταίροι τους στην G8 τα υπόλοιπα.


Οι ακτιβιστές

Oι πολέμιοι της παγκοσμιοποίησης ανακοίνωσαν χθες έναν θετικό απολογισμό της δράσης τους εναντίον της Συνόδου Κορυφής της G8 στο Χάιλιγκενταμ. «Είμαστε περισσότερο από ικανοποιημένοι», δήλωσε η Λέα Φόιγκτ της ένωσης «Βlock G8». «Καταφέραμε να μπλοκάρουμε την G8 στον δρόμο σε όλη τη διάρκεια της συνόδου, υποχρεώνοντας τους οργανωτές της να χρησιμοποιήσουν το σχέδιο Β», δηλαδή να μεταφέρουν με πλοία και ελικόπτερα τους ηγέτες στον χώρο διεξαγωγής της συνόδου (τον οποίο είχαν περιβάλει με έναν φράκτη μήκους 12 χιλιομέτρων). Περισσότεροι από 10.000 διαδηλωτές πήραν μέρος σε αποκλεισμούς δρόμων και περίπου 18.000

έμειναν στους καταυλισμούς που είχαν στήσει οι πολέμιοι της παγκοσμιοποίησης.


ΓΝΩΜΗ Το Πρωτόκολλο του Κιότο θάφτηκε στη Σύνοδο των Οκτώ

«O κόσμος πρέπει να απομονώσει τον Μπους για το κλίμα», έγραφε ο πρύτανης των Βρετανών οικολόγων Τζέφρι Λιν. Η αλήθεια όμως είναι, όπως έγινε σαφές στη Σύνοδο Κορυφής της G8, ότι ο Μπους είναι εκείνος που απομόνωσε την Ευρώπη για το κλίμα. Ο Καναδάς, η Κίνα, ακόμη και η Ιαπωνία έχουν δείξει ενθουσιασμό για την πρόταση του Μπους να παρακαμφθεί ο ΟΗΕ και να επιδιωχθεί μια πολυμερής συμφωνία με αμοιβαία αποδεκτούς στόχους για τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα, εντελώς ξεχωριστή από τη διαδικασία του Κιότο. Μπορεί να φαίνεται παράξενο στους Ευρωπαίους το ότι η χώρα που φιλοξένησε την πρώτη διάσκεψη του Κιότο αποδέχεται την αμερικανική πρόταση. Η αιτία είναι η Κίνα. Αν μια χώρα νιώθει απειλούμενη από τον κινεζικό ανταγωνισμό, αυτή είναι η Ιαπωνία. Δεν επιθυμεί να αναλάβει δεσμεύσεις για την ενέργεια, ενώ η Κίνα θα είναι ελεύθερη να κάνει ό,τι θέλει.

Ο Τόνι Μπλερ έδειξε ότι ξέρει το πραγματικό πρόβλημα: «Υπάρχουν δύο πολιτικές πραγματικότητες. Η μία είναι ότι η Αμερική δεν θα υπογράψει μια παγκόσμια συμφωνία αν δεν την υπογράψει και η Κίνα και η άλλη ότι η Κίνα δεν θα υπογράψει μια συμφωνία που θα εμποδίζει την οικονομική της ανάπτυξη. Αν δεν βάλεις αυτούς τους βασικούς παίκτες να καθήσουν στο ίδιο τραπέζι και να συμφωνήσουν, μπορείς μεν να καταλήξεις σε μια συμφωνία τύπου Κιότο, αλλά δεν θα περιλαμβάνει τις χώρες που εκπέμπουν το περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα». Ο Μπλερ δεν υπερβάλλει όταν λέει ότι η Κίνα δεν θα κάνει τίποτα που θα παρεμποδίζει την εκπληκτική της ανάπτυξη: κάθε εβδομάδα ανοίγει και από έναν νέο σταθμό παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που λειτουργεί με άνθρακα.

Το τελικό ανακοινωθέν της G8 δεν κάνει καμία αναφορά σε συγκεκριμένους στόχους για τη μείωση της θερμοκρασίας του πλανήτη. Τα ευρωπαϊκά μέσα ενημέρωσης πιθανότατα θα γράψουν ότι ο Μπους «κατέστρεψε» τη διαδικασία του Κιότο και θα θρηνήσουν που ο ένοικος του Λευκού Οίκου δεν είναι Δημοκρατικός. Πρέπει όμως να τους υπενθυμίσουμε ότι η Γερουσία είχε απορρίψει παμψηφεί την επικύρωση του Κιότο στη διάρκεια της προεδρίας του Κλίντον. Η σύνοδος που προοριζόταν να εμφυσήσει νέα ζωή στη διαδικασία του Κιότο την είδε να πεθαίνει. Το Κιότο δεν υπάρχει πια.