«Πλημμύρισε σε λίγα λεπτά!»

«Με τον Λούσιο ξύπνησαν μνήμες, για τη δική μας εμπειρία ζωής, το 2002, στην Κρήτη. Εκεί, εγκλωβισμένοι σε σπήλαιο, με το ξαφνικό κύμα να έρχεται κατά πάνω μας, φθάσαμε πολύ κοντά στον θάνατο. Ευτυχώς σταθήκαμε τυχεροί, μας έβγαλαν ζωντανούς ύστερα από 4 μέρες…».

O 38χρονος σήμερα Μεθόδιος Ψωμάς έχει καταφέρει τρεις φορές να γλιτώσει από κύμα ξαφνικής πλημμύρας, στα βάθη ελληνικών σπηλαίων. Το φαινόμενο flash flood που προκάλεσε την πολύνεκρη τραγωδία στον Λούσιο είναι σπάνιο στα ποτάμια, περισσότερο συνηθισμένο όμως σε υπόγεια σπήλαια. Ο Μεθόδιος Ψωμάς θυμάται την περιπέτεια στο σπήλαιο του Σάρχου Ηρακλείου, το φθινόπωρο του 2002. «Ήμασταν στο σπήλαιο στο πλαίσιο χαρτογράφησής του, είχαμε φτάσει στα 230 μέτρα βάθος κι ανεβαίναμε προς την έξοδο, εγώ και δυο γυναίκες, χομπίστες σπηλαιολόγοι. Ήταν ξερό, η ησυχία απόλυτη, ώσπου, στα 100 μέτρα κάτω

FLΑSΗ FLΟΟD

Το φαινόμενο που προκάλεσε την πολύνεκρη τραγωδία στον Λούσιο είναι σπάνιο στα ποτάμια, περισσότερο συνηθισμένο όμως σε σπήλαια

από τη γη, ακούσαμε βουητό και άρχισε να κατρακυλά πολύ νερό. Ο Θεός και το σημείο όπου κατά σύμπτωση βρισκόμασταν βοήθησαν και μπορέσαμε να αντιδράσουμε- κάπου αλλού τα πράγματα θα ήταν ίσως και μοιραία για μας» περιγράφει στα «ΝΕΑ». Και τα αντανακλαστικά τους, όμως, αποδείχτηκαν καθοριστικής σημασίας. «Αποκλεισμένος σ΄ ένα σπήλαιο, τρομάζεις, δεν ξέρεις τι σε περιμένει τις επόμενες στιγμές. Το πρώτο που σκέφτεσαι είναι να δεις αν προλαβαίνεις να βγεις έξω, στην περίπτωσή μας, όμως, αυτό δεν ήταν εφικτό. Δεν κάναμε κάποια απεγνωσμένη κίνηση για να βγούμε πιο έξω, αλλά ό,τι έπρεπε: βρήκαμε ασφαλές σημείο, το πιο ψηλό που μπορούσαμε, και σκαρφαλώσαμε» θυμάται. «Κάναμε εξοικονόμηση δυνάμεων και οικονομία στα φώτα μας. Φροντίσαμε να μείνουμε στεγνοί, μέχρι να δούμε πώς “δουλεύει” τελικά αυτό το κύμα- είδαμε πως τα νερά ανέβηκαν μέχρι ενός σημείου και την άλλη μέρα έπεσαν».

Έπειτα από 94 ώρες και μεγάλη επιχείρηση διάσωσης, οι τρεις σπηλαιολόγοι πέρασαν σώοι την έξοδο του αφιλόξενου σπηλαίου.

Άλλες δύο φορές, το 2001, σε σπήλαια επίσης της Κρήτης, στου Μεσσακού τον Τάφκο (326 μ. βάθος) και στον Γουργούθακα (1.208 μ.), έστω και υπό πιο ευνοϊκές συνθήκες, ο Μεθόδιος Ψωμάς «έτυχε»- όπως λέει- να ζήσει ανάλογες περιπέτειες.

«Είχαμε χρόνο να αντιδράσουμε»
Και η 33χρονη σήμερα Χρυσούλα Μαυρόκωστα κινδύνεψε στον Σάρχο, το 2002. «Στα σπήλαια που δεν έχουν νερό δεν υπάρχει θόρυβος, εμείς όμως ξαφνικά ακούσαμε ένα βουητό, υπόκωφο, πολύ έντονο- το σπήλαιο είχε αρχίσει να πλημμυρίζει από τα πλάγια…» θυμάται. «Σε 10-15 λεπτά είχαμε βρει τα ψηλότερα σημεία, για την περίπτωση που θα ανέβαινε περισσότερο η στάθμη του νερού. Θεωρητικά, σε αντίθεση με τα παιδιά στον Λούσιο, μέχρι να πλημμυρίσει τελείως το σημείο όπου βρισκόμασταν, εμείς είχαμε πολύ χρόνο και χώρο για να αντιδράσουμε σωστά». Χωρίς τους διασώστες, πάντως, όπως περιγράφει, ο απεγκλωβισμός της τριμελούς σπηλαιολογικής ομάδας θα ήταν ίσως αδύνατος. «Μας έφθασαν έπειτα από 4 μέρες. Τις δύο πρώτες, μ΄ ένα μπιτόνι κι ένα σακίδιο που είχαμε, βγάζαμε κι εμείς όσο μπορούσαμε από το σιφόνι το νερό που έφραζε την είσοδο. Μετά, όμως, έβρεξε ξανά, πλημμύρισε και πάλι. Ήταν- δεν ήταν πόσιμο, πίναμε το νερό της βροχής, φαγητό δεν είχαμε. Το κρύο και η υγρασία ήταν αφόρητα, ελάχιστα κοιμήθηκα…».


«Το σπήλαιο βούιζε και γέμιζε νερό»

ΣΤΑ ΛΕΥΚΑ ΟΡΗ, στο βαθύτερο ελληνικό σπήλαιο, τον Γουργούθακα (1.208 μ.), στα Χανιά, παγιδεύτηκε το 2001 ο Κώστας Αδαμόπουλος. «Μπαίναμε και βγαίναμε σχεδόν κάθε μέρα επί δυο εβδομάδες, για εξερεύνηση. Ξαφνικά, ενώ ήμασταν στα 330 μέτρα βάθος, ο καιρός έξω χάλασε, μέσα δεν το καταλάβαμε, ούτεκακώς βέβαια- δελτίο καιρού είχαμε μαζί μας, ούτε και περιμέναμε ακραίο καιρικό φαινόμενο μες στον Αύγουστο.

Το σπήλαιο βούιζε, η παραμικρή οπή του έβγαζε νερό, γρήγορα πλημμύρισε.

Πέτρες και κλαδιά παρασύρονταν ταχύτατα, αλλά ευτυχώς βρισκόμασταν ήδη σε προφυλαγμένη κατασκήνωση. Απ΄ το άκουσμα της βουής έως την ώρα που μας προσπέρασε, 10 μέτρα από κάτω μας, το νερό, πέρασαν μόλις μερικά δευτερόλεπτα», περιγράφει. «Περιμέναμε 4 ώρες να πέσει η στάθμη, μετά κατεβήκαμε στα 750 μέτρα βάθος, όπου διανυκτέρευαν άλλα μέλη της αποστολής μας. Το νερό τούς είχε προσπεράσει με τον ίδιο τρόπο κι αυτούς, ήδη είχαν αρχίσει να ανεβαίνουν.

Μας πήρε συνολικά 12 ώρες μέχρι να βγούμε βρεγμένοι έξω μόνοι μας».

«Αυτό που δεν πρέπει ποτέ να ξεχνάμε είναι ότι πριν από κάθε εξόρμησή μας στη φύση θα πρέπει να έχουμε οπωσδήποτε, ακόμα και το καλοκαίρι, μαζί μας το τοπικό δελτίο καιρού. Το σπήλαιο και το φαράγγι είναι εκεί χιλιάδες χρόνια τώρα, δεν πρόκειται να φύγουν απ΄ τη θέση τους. Ας πάμε το άλλο Σαββατοκύριακο, αν ο καιρός δεν είναι κατάλληλος», συμβουλεύει με την ιδιότητα σήμερα του εκπαιδευτή σπηλαιολογίας και κάνιονινγκ ο Κώστας Αδαμόπουλος.